NOS Nieuws - Algemeen

Op verschillende plekken in het land leiden regenval en harde wind tot problemen. Zo is bij Papendrecht de A15 in beide richtingen dicht omdat er takken op de weg zijn gewaaid. Die worden nu opgeruimd.

Het KNMI waarschuwt voor onweer, hagel en windstoten en heeft voor Zuid-Holland en Brabant code geel afgekondigd. De buien trekken later vanavond naar het noordoosten.

Rijkswaterstaat adviseert automobilisten om rekening te houden met het weer.

In Frankrijk dreunt de dood van de 11-jarige Lyhanna na. Vier dagen geleden werd haar lichaam gevonden in een graansilo in het departement Gers. In het hele land wordt vanavond gedemonstreerd. Er is veel kritiek op het rechtsysteem, Fransen vinden het onbegrijpelijk dat dit heeft kunnen gebeuren.

Ter nagedachtenis aan Lyhanna en alle andere slachtoffes van seksueel geweld is er vanavond een demonstratie bij het ministerie van Justitie in Parijs. De politie heeft de betoging verboden, maar het lijkt er toch op dat mensen zullen samenkomen op het plein bij het ministerie, of elders in de hoofdstad.

Ook in andere andere plaatsen gaan mensen de straat op. Bij rechtbanken in tientallen steden zijn protesten aangekondigd. Veel mensen willen hun woede uiten en eisen dat een wetsvoorstel over seksueel geweld tegen vrouwen en kinderen op de agenda van de Assemblée Nationale komt, de Franse Tweede Kamer.

Ook premier Lecornu en voorzitter Braun-Pivet van de Assemblée Nationale willen dat het voorstel snel op de parlementaire agenda komt.

Systeem

Omdat er tegen de hoofdverdachte aanklachten liggen van jaren geleden, heerst het gevoel dat het rechtssysteem tekort is geschoten. De vier eerdere aanklachten gaan over ontucht en verkrachting van een minderjarige. In die zaken is de verdachte niet verhoord.

Met betrekking tot de verdwijning van Lyhanna wordt de hoofdverdachte beticht van ontvoering en moord van een minderjarige.

Ook gisterenavond kwamen mensen bijeen, toen om steun te betuigen. In Fleurance, het dorp waar Lyhanna voor het laatst levend werd gezien, werd een stille tocht gehouden door zo'n 6000 mensen. Ze droegen T-shirts met de tekst "Plus jamais ça", "Dit nooit meer".

'Niemand op vakantie'

Niet alleen bij burgers heerst onbegrip. Minister van Justitie Darmanin heeft alle openbaar aanklagers op het matje geroepen. Hij wil dat alle aanklachten die te maken hebben met seksueel misbruik of verkrachtingen van kinderen opnieuw en grondig worden bekeken. Het gaat om 70.000 zaken: er moet worden vastgesteld dat die goed zijn doorlopen en in behandeling zijn genomen.

Die omvangrijke klus heeft voor de minister prioriteit: op 14 juli moet alles bekeken zijn. Alle departementen, rechtbanken en procureurs moeten ermee aan de slag. Darmanin zei dit weekend dat niemand op vakantie gaat, inclusief hijzelf, totdat het geregeld is.

Er is echter ook kritiek op Darmanin. Zo vinden vakbonden dat hij de schuld bij anderen legt, in plaats van verantwoordelijkheid te nemen voor het falen van het systeem. Maar de minister zegt dat de procedures tegen de hoofdverdachte geen fout in de wet zijn. Volgens hem had een nieuwe wet niets veranderd. Ook was er volgens hem geen sprake van een personeelsprobleem.

Morgen worden Darmanin en minister Nuñez van Binnenlandse Zaken gehoord door de juridische commissie van de senaat over de wetgeving.

Broer hoofdverdachte aangehouden

Vandaag is ook de broer van de hoofdverdachte gearresteerd. Hem hangt een aanklacht wegens verkrachting van een minderjarige ouder dan vijftien jaar boven het hoofd.

Ook wordt hij verdacht van ontvoering en zou hij zijn partner hebben verkracht en herhaaldelijk met de dood hebben bedreigd, schrijven Franse media. De vermeende misdrijven vonden plaats tussen 2007 en 2017.

Het Openbaar Ministerie verdenkt een 40-jarige vrouw uit Dirkshorn (Noord-Holland) ervan haar 49-jarige man te hebben vergiftigd door meerdere keren methanol in zijn drinken te doen. De man overleed in februari als gevolg van een vergiftiging.

Op de eerste openbare zitting bij de rechtbank in Haarlem werd duidelijk dat het OM haar verdenkt van moord en poging daartoe. De vrouw heeft toegegeven dat ze haar man heeft vergiftigd.

Tijdens de zitting, waarop de zaak niet inhoudelijk werd behandeld, waren veel vrienden en nabestaanden van het slachtoffer aanwezig. Ook verdachte Carla de V. was naar de rechtbank gekomen. Ze zou in de periode van december 2025 tot 11 februari dit jaar haar man meerdere malen doelbewust vergif hebben toegediend.

Giftige vorm van alcohol

"Het was een weloverwogen keuze", zegt persofficier Hella van der Most tegen de regionale omroep NH. "Methanol is een hele giftige vorm van alcohol. Je proeft daar niet veel van. Ze heeft meerdere keren geprobeerd hem om het leven te brengen."

Het OM zegt daar genoeg bewijs voor te hebben gevonden. Zo zijn de zoektermen die de vrouw op internet invoerde onderzocht. Ook bestelde V. online meerdere keren methanol en zijn er vingerafdrukken van haar op flessen gevonden.

"Het is één van de ernstigste feiten die we in het strafrecht kennen. We willen daarom ook dat ze vast blijft zitten", zegt Van der Most.

Niet lief

De advocaat van V. vindt juist dat haar cliënt zo snel mogelijk op vrije voeten moet komen, tot de strafzaak inhoudelijk wordt behandeld. Volgens de advocaat is dat belangrijk, omdat de jonge kinderen in het gezin hun moeder missen.

Die worden nu opgevangen door de ouders van de verdachte. "De kinderen weten dat hun moeder iets heeft gedaan dat niet lief is, maar ze vinden hun moeder nog wel lief"', aldus de advocaat.

Intensieve behandeling

Ook vindt de zegsvrouw dat haar cliënt intensief behandeld moet worden. "Dat lukt niet binnen de muren van de gevangenis. Ze is heel eenzaam geweest en heeft haar emoties altijd weggestopt. Voor de beoordeling van deze zaak is het belangrijk dat wij erachter gaan komen wat zich allemaal achter de voordeur heeft afgespeeld."

Waarom de vrouw haar man heeft vergiftigd, is niet duidelijk. De rechter besluit morgen of de vrouw langer blijft vastzitten.

Word je overgehaald om geld over te maken naar een bankrekening van een fraudeur, dan hoef je niet te rekenen op compensatie van de bank. Dat is het oordeel van financieel klachteninstituut Kifid, nadat twee klanten van SNS-bank slachtoffer waren geworden van bankhelpdeskfraude. Zij maakten zelf 59.000 euro over naar de rekening van wat achteraf een nepbankmedewerker bleek te zijn.

De oplichter had de gedupeerden opgebeld en ervan overtuigd om een programma op hun computer te installeren waardoor hij kon meekijken in de internetomgeving van hun bank. De fraudeur kreeg de slachtoffers zover dat ze hun daglimiet verhoogden en in drie etappes geld overboekten naar zijn rekening.

Betaling geblokkkeerd

Bij de eerste overboeking had de SNS-bank, tegenwoordig onderdeel van ASN-bank, de betaling nog geblokkeerd, maar op advies van de fraudeurs belden de gedupeerden met de bank: het geld was nodig voor de aankoop van een camper, vertelden zij. De bank hief daarop de blokkade op.

Het Kifid oordeelt nu dat de bank de slachtoffers niet hoeft te compenseren, omdat zijzelf hun daglimiet verhoogden en zelf drie keer geld overmaakten naar de fraudeurs. Volgens het klachteninstituut hebben de SNS-klanten daarmee ingestemd met de betaling en waren er voor de bank onvoldoende signalen dat het om oplichting ging.

De overboekingen waren daarvoor niet opvallend genoeg, en dus is de zorgplicht die elke bank heeft in deze zaak niet geschonden, aldus het Kifid. De bank weigerde de mensen schadeloos te stellen omdat zij niet onder de coulanceregeling vielen.

Grof nalatig

In april wees het Kifid er nog op dat mensen bij bankhelpdeskfraude op overtuigende wijze kunnen worden gemanipuleerd. Het instituut vond daarom dat er meer ruimte moest komen om slachtoffers hun geld terug te betalen.

Een woordvoerder van Kifid zegt nu tegen persbureau ANP dat het cruciaal is of slachtoffers van bankhelpdeskfraude zelf het geld overmaken of dat de fraudeurs dit doen. Wanneer blijkt dat iemand niet "grof nalatig" heeft gehandeld moeten banken de consument wel compenseren, vindt het Kifid.

Voor de Filipijnse kust is een scheepswrak uit de Tweede Wereldoorlog ontdekt. Het gaat zeer waarschijnlijk om het Japanse vrachtschip Hofuku Maru, dat onder meer 250 Nederlandse krijgsgevangen vervoerde toen het werd gebombardeerd door het Amerikaanse leger. Dat meldt de Nederlandse Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.

Bij de lokale bevolking van de provincie Zembales, in het noordwesten van de Filipijnen, was al jaren bekend dat er voor de kust een scheepswrak lag. Door middel van archeologisch onderzoek is nu duidelijk geworden dat het vrijwel zeker gaat om de Hofuku Maru.

Het vrachtschip is gebouwd in 1918 en is ongeveer 117 meter lang en 16 meter breed. Het is een van de vele vrachtschepen uit de vloot van keizerlijk Japan, dat in de oorlog een groot deel van Azië bezette. Op 21 september 1944 werd de Hofuku Maru getroffen door Amerikaanse bommenwerpers. Het schip zonk tot een diepte van ongeveer 50 meter en ligt grotendeels bedekt onder de zeebodem.

Niet opgegraven

Het schip wordt beschouwd als oorlogsgraf, daarom wordt het wrak uit eerbied voor de slachtoffers en hun families niet opgegraven. Ten tijde van het bombardement waren er naast de 250 Nederlanders ook zo'n duizend Engelse krijgsgevangenen aan boord. Slechts een "zeer klein aantal" heeft de aanval overleefd, meldt de rijksdienst.

De Stichting Herdenking Slachtoffers Japanse Zeetransporten is op de hoogte gebracht van de archeologische vondst. Voor zover mogelijk zijn families van de gedode krijgsgevangenen op de hoogte gesteld. Op 13 september zal de stichting aandacht besteden aan de vondst tijdens de jaarlijkse herdenking in Bronbeek.

Geïnteresseerd in de Tweede Wereldoorlog?

Abonneer je dan hier op onze nieuwsbrief.

De wederzijdse raketaanvallen tussen Israël en Iran zijn voorlopig stilgelegd. Iran heeft via het staatspersbureau Fars aangekondigd de aanvallen op Israël te stoppen, tenzij het Israëlische leger opnieuw Libanon aanvalt. Israël is op zijn beurt bereid het bombarderen van Iraanse doelen te staken.

De geweldsescalatie begon gisteravond, toen Iran voor het eerst sinds 8 april een grote aanval uitvoerde op Israël. De Iraanse Islamitische Revolutionaire Garde zegt raketten te hebben afgevuurd op de luchtmachtbases Nevatim en Tel Nof. In het midden van Israël gingen sirenes af en waren explosies te horen. Israël werd ook bestookt vanuit Jemen, waar de door Iran gesteunde Houthi's zitten. Die raket werd onderschept.

Israël antwoordde vandaag met aanvallen op centraal en westelijk Iran. De Iraanse staatstelevisie meldde explosies in Isfahan, Karaj, Tabriz en hoofdstad Teheran. Het luchtruim rond de internationale luchthaven van Teheran is tijdelijk gesloten. Zowel Iran als Israël meldt dat een petrochemische fabriek bij de zuidwestelijke Iraanse stad Mahshahr is geraakt.

Over de schade van de raketaanvallen in beide landen is niet veel bekend. Er zijn uit zowel Israël als Iran nog geen berichten over doden.

Officieel geldt er sinds april al een staakt-het-vuren, zowel tussen Israël en Iran als tussen Israël en Libanon. In de praktijk blijft het Israëlische leger Libanon regelmatig aanvallen, vooral het zuiden van het land.

Hele dorpen tot ver over de landsgrens worden gedwongen geëvacueerd en met de grond gelijk gemaakt. Volgens Netanyahu gebeurt dit om een bufferzone te creëren, die de veiligheid van zijn land moet garanderen. Het zou het voor aartsvijand Hezbollah lastiger maken om Israël te bestoken.

Iran is het niet eens met de aanvallen op zijn bondgenoot. Volgens Teheran gelden de raketaanvallen van het afgelopen etmaal als "pijnlijk antwoord" op de aanvallen op Zuid-Libanon en Beiroet. Ze stellen dat Israëliërs er een les uit moeten trekken. "Als de agressie en het kattenkwaad - ook in Zuid-Libanon - aanhouden, zullen er veel hardere en verpletterender maatregelen volgen dan voorheen." Voor nu is de militaire operatie beëindigd, heeft de Iraanse regering bevestigd.

Wapenstilstand

Ook Israël stopt voorlopig dus met bombarderen, bevestigt premier Netanyahu. Dat zou gebeuren op verzoek van president Trump, meldt een hooggeplaatste functionaris van het Israëlische leger aan de nieuwszender Channel 12. De Amerikaanse president heeft beide landen opgeroepen om te stoppen met schieten.

Eerder schreef hij al op zijn eigen socialemediaplatform Truth Social dat beide landen een wapenstilstand willen. Volgens Reuters gebeurde dat na een telefoongesprek tussen hem en Netanyahu. Bronnen melden aan het persbureau dat de Israëlische premier daarna opdracht zou hebben gegeven om de voorbereidingen voor een nieuwe aanval stop te zetten.

De rust is daarmee even teruggekeerd, maar ook dit hernieuwde staakt-het-vuren lijkt fragiel. Channel 12 schrijft dat de aanvallen op Zuid-Libanon "de komende dagen onverminderd doorgaan" als Hezbollah de wapens niet neerlegt. Als Iran zich aan zijn eigen eis houdt, betekent dat dat het land de aanvallen op Israël weer zal hervatten.

Met een oefenduel van het Nederlands elftal om 20.45 uur vanavond hebben voetballiefhebbers mazzel. Tijdens het WK voetbal in Amerika, Mexico en Canada, dat donderdag begint, zullen de speeltijden nogal variëren: van de 104 wedstrijden wordt de helft in de nacht gespeeld, tussen 23.00 uur en 05.00 uur Nederlandse tijd.

Wie live wil meekijken zal het de komende weken dan ook met flink wat minder slaap moeten doen. Oranjefans hebben in de poulefase nog geluk, want slechts één wedstrijd wordt om 01.00 uur gespeeld, tegen Tunesië op 26 juni. De andere twee groepswedstrijden van Nederland zijn in de avond. Datzelfde geldt voor Curaçao.

Maar fans van het Marokkaanse elftal zullen drie keer de wekker moeten zetten om middernacht. Supporters van het Turkse elftal moeten vroeg naar bed om in de ochtend om 04.00, 05.00 en 06.00 uur hun team te kunnen aanmoedigen. En Kaapverdië, ook met veel aanhang in Nederland, speelt twee wedstrijden in de nacht.

Om er ook in cafés desondanks een WK-zomer van te maken heeft Koninklijke Horeca Nederland (KHN) maanden geleden al een oproep gedaan aan gemeenten om de horecatijden aan te passen. De helft van de gemeenten is daarin meegegaan: in 170 gemeenten kunnen kroegen tot een uur na de wedstrijd openblijven.

Sfeer neerzetten

Cafés en voetbal zijn nauw met elkaar verbonden, zegt voorzitter Marijke Vuik van KHN. "Tijdens zo'n toernooi kunnen uitbaters een mooie sfeer neerzetten. Het aantal supporters dat in de nacht komt kijken zal kleiner zijn dan als er in de avond gespeeld wordt, maar er blijven nog altijd fanatieke supporters met wie je toch een mooie avond kan beleven."

Sportsbar Panenka in Rotterdam is al druk bezig met het versieren van de kroeg. Binnen hangen acht televisieschermen, daarnaast komen twee buitenbarren met drie schermen zodat iedereen de wedstrijd kan volgen, vertelt eigenaar Morris Eppinga. "We gaan vrijwel alles uitzenden, dus ook in de nacht. We hebben overal vlaggen opgehangen, WK-shirts laten maken, wij zijn er klaar voor."

Dat in al die gemeenten in de nacht supporters aan de bar hangen, is vooralsnog geen zorg van de politie. "Sport is een mooi maatschappelijk verbroederend thema, ik snap dat burgemeesters dat willen faciliteren", zegt Patrick Fluyt van de politievakbond ACP.

De burgemeesters die in hun gemeenten toestemming hebben verleend tot nachtelijk kijken, hebben dat in overleg met de lokale politie gedaan. "Daar zijn dus de mensen en de middelen om dit gemoedelijk te laten verlopen."

Jetlag-gevoel

Maar voor je biologische klok is dat nachtelijke kijken niet goed, weet chronobioloog Roelof Hut van de Rijksuniversiteit Groningen. Hij adviseert het Nederlands elftal in de Verenigde Staten hoe om te gaan met al die verschillende tijden. Maar ook de kijker thuis moet oppassen. "Alle organen in je lijf hebben een eigen biologische klok, die onafhankelijk van elkaar kunnen gaan lopen."

Dat jetlag-gevoel is voor een keertje niet zo erg, maar wie overdag gewoon moet werken doet er verstandig aan de nachten niet te veel over te slaan, zegt Hut. "De effecten stapelen zich op. Wie gezond dit WK wil doorkomen, gaat gewoon slapen en kijkt later de samenvatting terug. Wie toch gaat kijken in de nacht, doet er slim aan in een zo rustig mogelijke omgeving met zo min mogelijk licht te kijken. Maar dat staat natuurlijk haaks op hoe je als voetballiefhebber dit kampioenschap wil beleven."

De finale van het WK wordt op zondagavond 19 juli gespeeld, gelukkig voor de voetbalfans gewoon om 21.00 uur.

Na vijf jaar heropent de Amsterdamse dierentuin Artis de deuren van zijn aquarium. De vissen waren al even terug, maar vanaf zaterdag 13 juni zijn ook bezoekers welkom in het oudste nog werkende aquarium ter wereld.

De afgelopen vijf jaar is het gebouw gerestaureerd, en dat was hard nodig. Het 144 jaar oude pand begon aan alle kanten te lekken, want het zoute water beschadigde de constructie van het aquarium. "Omdat het donker is in een aquarium was het voor veel bezoekers niet zichtbaar, maar als je de lichten aanzette zag je eigenlijk hoe beschadigd het gebouw was" vertelt Linda van Leeuwen, projectmanager bij Artis, aan de NOS.

"Het zoute water kwam steeds meer naar boven en creëerde steeds grotere scheuren in de muren, het kwam overal naar buiten". Maar ook door de vele bezoekers is het gebouw versleten.

Binnenkijk bij het nieuwe aquarium:

Het gebouw is niet alleen gerestaureerd en de constructies zijn verbeterd om lekkages in de toekomst te voorkomen, maar het is ook verduurzaamd. Voor de bezoekers is het zichtbaarst dat het interieur is gewijzigd. Er is meer daglicht, er zijn meer open ruimtes en er is een open keuken bijgekomen. Daar bereiden de verzorgers het eten voor de vissen en kunnen bezoekers hun vragen stellen.

Er is in het gebouw volgens curator Huiberse veel meer ruimte gekomen voor de bewoners: de vissen. Een deel van het aquarium is verdiept en verlengd. Twee vissoorten, zoals de luipaardhaai, komen niet meer terug. "Die vinden we te groot voor de aquaria die wij nog kunnen hebben. Die (vissen, red.) hebben meer zwemruimte nodig."

Deze visie past in een bredere trend onder dierentuinen. Dierenverblijven worden steeds groter. Dit komt onder andere doordat het publiek veel meer dan vroeger bezig is met het welzijn van de dieren. Daarnaast scherpt de Europese dierentuinorganisatie EAZA, die de vereisten voor dierenverblijven opstelt, de regels steeds meer aan.

Bezoekerservaring

Daarnaast verandert ook de bezoekerservaring bij het aquarium volgens Huiberse: "Wat we hebben aangepast is voornamelijk het museale gedeelte, het verhaal wat we vertellen. Het gaat veel meer over water an sich, het aquatisch leven wat er in zit en hoe de mens zich daarmee bemoeit of niet bemoeit."

De hele verbouwing heeft vijf jaar geduurd en 50 miljoen euro gekost. De operatie is mede betaald door het Rijk, de gemeente, verschillende fondsen en uit publieksdonaties.

Het aantal meldingen bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) over mogelijke overtredingen van de privacywetgeving is vorig jaar explosief gestegen. In 2025 kwamen er 13.500 klachten en tips binnen bij de privacywaakhond, een stijging van 75 procent ten opzichte van een jaar eerder.

De meeste klachten gingen over organisaties die niet transparant waren over welke persoonsgegevens ze gebruiken, staat in de Klachtenrapportage 2025 van de AP.

Ook was een veelvoorkomende klacht dat organisaties weigeren gegevens van mensen te verwijderen, terwijl daar wel om was gevraagd. Veel mensen klaagden daarnaast over zakelijke en overheidsinstanties die zonder goede reden om persoonlijke informatie vroegen.

De AP vindt het "extra zorgelijk" dat de overheid dit doet. "De overheid verwerkt vaak veel gevoelige persoonsgegevens. Mensen kunnen er niet voor kiezen om geen gebruik te maken van de overheid."

Deurbelcamera's

Vierhonderd klachten die te maken hadden met datalekken gingen over de hack bij Clinical Diagnostics. Juli vorig jaar werden bij dit medisch laboratorium op grote schaal gevoelige gegevens gestolen, vooral van vrouwen die hadden meegedaan aan het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. In totaal ging het om de gegevens van 850.000 mensen.

Volgens voorzitter Aleid Wolfsen: "De forse toename van het aantal privacyklachten laat zien dat mensen de AP goed weten te vinden. En dat mensen zich steeds bewuster worden van het belang van bescherming van hun persoonsgegevens." Hij noemt het "zorgelijk" dat veel organisaties niet goed reageren als mensen hun privacyrechten willen gebruiken.

Als voorbeeld noemt de AP dat organisaties regelmatig niet of te laat reageren op verzoeken van mensen om hun gegevens in te zien of om deze te wissen. In 2025 ontving de AP ook veel klachten over deurbelcamera's en beveiligingscamera's van particulieren. In 2024 waren dat er nog 370, in 2025 was het aantal klachten gestegen tot 550.

De gevangene die in februari een medewerkster van de penitentiaire inrichting (PI) Heerhugowaard gijzelde, heeft eerder twee vrouwen vermoord. Dat werd duidelijk tijdens de eerste pro-formazitting in de rechtbank van Haarlem, schrijft de regionale omroep NH Nieuws.

Het gaat om Hugo T. Q. (44) uit Portugal. Hij doodde in 2005 zijn zwangere ex-vriendin in Engeland. In 2020 vermoordde hij de 26-jarige Laura Schreurs uit het Limburgse Blerick.

Hij bracht haar op 8 december van dat jaar in haar auto om het leven met meerdere messteken. Ze hadden enige tijd daarvoor contact gehad, maar het slachtoffer had dat een paar weken voor de moord verbroken. T. Q. werd veroordeeld tot twintig jaar cel en tbs met dwangverpleging.

Wurggreep

De man zat vast in de gevangenis Zuyderbos in Heerhugowaard. Daar gijzelde hij op 28 februari van dit jaar een vrouwelijke medewerkster urenlang op zijn cel. Hij zou haar in een wurggreep hebben gehouden, boven op haar hebben gezeten en met een scherp voorwerp hebben gestoken.

Het slachtoffer raakte zwaargewond. Ze was niet aanwezig bij de zitting, maar haar geëmotioneerde familie en Slachtofferhulp wel. De gebeurtenis heeft veel impact gehad voor het slachtoffer, maakte Slachtofferhulp duidelijk.

Deeghaak of bordscherven

Het Openbaar Ministerie verdenkt T. Q. van poging tot moord en wederrechtelijke vrijheidsberoving. Hij verwondde het slachtoffer met bordscherven of een deeghaak. Op dit moment zit de verdachte in de PI Vught. Hij volgde de zitting via een videoverbinding.

Het kabinet wil het inzetten van kinderen tot en met vijftien jaar voor commerciële doeleinden via online content onder de wet op kinderarbeid laten vallen en op die manier strafbaar maken. Zo moeten kinderen die in video's van zogeheten mom- of dadfluencers als verdienmodel worden ingezet beter beschermd worden.

Dat schrijft minister Aartsen (VVD) van Werk en Participatie aan de Kamer. Eerdere onderzoeken van wetenschappers en de Arbeidsinspectie wezen al uit dat kinderen die in online vlogs verschijnen kwetsbaar zijn. Het online onder de aandacht komen kan grote impact hebben op hun welzijn en zelfbeeld, met soms mentale problemen als gevolg.

Aartsen schrijft dat "gelet op de ernstige risico's" duidelijke regels moeten komen en daarom wil hij kijken of het bedrijfsmatig of commercieel maken van online content onder het verbod op arbeid voor kinderen tot en met 15 jaar kan vallen. Dan kunnen er ook boetes voor overtreders komen.

'Uitwerking in najaar'

De plannen stonden al in het coalitieakkoord. Met de huidige regelgeving kunnen excessen niet goed aangepakt worden, schrijft de minister, omdat niet altijd aangetoond kan worden dat ouders een werkgeversrelatie met de sponsorende bedrijven van hun vlogs hebben.

Wat wel en niet strafbaar wordt, wordt nu verder uitgewerkt. Het gaat bijvoorbeeld om hoe en hoe vaak kinderen in beeld komen en in hoeverre de activiteiten een 'bedrijfsmatig' karakter hebben. Mensen of kinderen die af en toe een vlogje maken hoeven niet bang te zijn dat ze beboet worden, verzekert de minister de NOS.

Ook wil de minister bekijken welke rol platforms als YouTube, Instagram en Tiktok kunnen vervullen.

In gesprek met adverteerders wil hij kijken hoe kinderen in reclames beschermd en begeleid kunnen worden. Hij wil de uitwerking in het najaar rond hebben.

Honderden mensen hebben in Berghem afscheid genomen van de 47-jarige jeugdtrainer. Hij is vermoedelijk door een misdrijf om het leven gekomen. Een man uit Oss die eerder tbs opgelegd kreeg, zit vast op verdenking van betrokkenheid bij zijn dood.

De rouwstoet trok door het dorp en maakte daarbij een ronde over de parkeerplaats bij voetbalvereniging Berghem Sport, waar de man jeugdtrainer was. Hij was al van jongs af aan lid van de club. "Dit was het laatste wat wij als vereniging konden betekenen", zegt voorzitter Danny van den Heuvel tegen Omroep Brabant.

De trainer was erg populair bij de voetballende jeugd en veel inwoners van Berghem leven mee met de nabestaanden, aldus de club. "We kregen veel vragen of er iets georganiseerd werd vanuit de vereniging. Je merkt dat iedereen er de hele week mee bezig was en dat er behoefte was om samen te komen. In samenspraak met de familie hebben we dit geregeld."

Heel onwerkelijk

Leden van de club brachten rond 10.30 uur een laatste groet aan de man. "De opkomst was groot. Kinderen, volwassenen, ouderen: het leeft in het hele dorp", zegt Van den Heuvel.

De man lijkt dus met geweld om het leven te zijn gebracht. "Een goede collega is ons ontvallen op een manier die je totaal niet verwacht. Heel onwerkelijk, je snapt niet dat dit kan gebeuren", zegt een oud-collega van de trainer.

De uitvaart was na de rouwstoet via een livestream te volgen in de kantine van de voetbalclub. "Je denkt er meerdere keren per dag aan. Vandaag kunnen we hem nog een laatste eer bewijzen, dat is het minste wat je kunt doen."

Sloot

Het lichaam van de 47-jarige man werd eind mei ontdekt in een sloot in een buitengebied tussen Berghem en Herpen. Een dag later werd een 35-jarige man aangehouden op verdenking van betrokkenheid. Hij heeft een justitieel verleden en kreeg eerder tbs met voorwaarden opgelegd.

"Ik heb het voor het zeggen. Ik bepaal alles. Hij heeft niets te zeggen", zei de Amerikaanse president Trump afgelopen weekend tegen de Financial Times. Trump had het over zijn relatie met de Israëlische premier Netanyahu.

Volgens Trump heeft Netanyahu geen andere keus dan de overeenkomst die de VS mogelijk gaat sluiten met Iran te accepteren. Maar de Israëlische premier lijkt vooral te doen waar hij zelf zin in heeft. Ondanks een oproep van Trump om Iran niet aan te vallen, deed Israël dat vannacht toch.

Hoe staat het met de samenwerking tussen Trump en Netanyahu? Op welke manier oefenen ze macht op elkaar uit?

'Tekenen bij het kruisje'

"De praktijk is steeds meer dat Netanyahu zijn goddelijke gang gaat en dat Trump mag tekenen bij het kruisje", stelt geopolitiek analist Michel Don Michaloliákos van het Haagsch Instituut GeopolitiekNu. Daar zijn de Israëlische aanvallen op Iran van vannacht volgens hem een bevestiging van.

In principe is de VS veel machtiger dan Israël, benadrukt de analist. "Israël heeft de VS nodig, onder andere voor militaire steun." Andersom is die afhankelijkheid er volgens Don Michaloliákos niet per se.

Maar de Israëlische lobby in de VS is erg sterk, zegt hij. Dat beaamt Kawa Hassan, Midden-Oosten-deskundige bij de Amerikaanse denktank Stimson Center. "Die lobby is sterk geïnstitutionaliseerd en staat los van wie premier is in Israël en wie president is in Amerika." Daarnaast weet Netanyahu door zijn jarenlange ervaring als premier goed hoe hij het Amerikaanse beleid naar zijn hand kan zetten, zegt Hassan.

Ook de religieuze achterban van Trump speelt een rol, zegt Don Michaloliákos. "Zij zijn erg pro-Israël en geven veel geld aan de campagnes van Trump." Om dat zo te houden, is het in zijn ogen belangrijk dat Trump Israël blijft steunen.

'Strategische miscalculatie'

Die Israëlische lobby heeft ervoor gezorgd dat de VS begin dit jaar samen met Israël besloot om Iran aan te vallen, zegt Hassan. "Trump kreeg te horen van de Israëlische lobby dat de oorlog zou leiden tot de val van het Iraanse regime. Nu blijkt dat dat een grote strategische miscalculatie was, van Israël, maar ook van de Amerikanen."

Die regimeverandering kwam er niet, en nu zit de VS in een lastig parket, zegt Don Michaloliákos. "Want Amerika wil niet verder escaleren, met bijvoorbeeld grondtroepen." Ondertussen is de macht van Iran juist groter geworden, bijvoorbeeld door de blokkade van de Straat van Hormuz.

Trump is daardoor van strategie veranderd, zegt Hassan. "Hij wil koste wat kost een deal bereiken met Iran, ook als het tijdelijk is." Daarvoor zijn wat Hassan betreft een aantal redenen: het WK voetbal dat onder meer in de VS plaastvindt en de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen in november. "Trump wil tijd kopen tot november."

Escalatie, de-escalatie

Israël probeert juist iedere onderhandeling tussen Iran en de VS te saboteren, zegt Don Michaloliákos. Oorlog blijven voeren is voor Netanyahu gunstiger, onder andere als afleiding van de corruptieschandalen waar hij in is verwikkeld.

Daarnaast heeft Israël "legitieme veiligheidsissues", zegt Don Michaloliákos. Als het wordt aangevallen door Iran, zal Israël dan ook reageren.

Hassan verwacht komende weken en maanden afwisselende periodes van escalatie en de-escalatie tussen Iran en Israël. "Totdat er óf een deal komt tussen Amerika en Iran óf de oorlog opnieuw opleeft, en dan heel hevig."

En een akkoord zal naar zijn verwachting waarschijnlijk geen definitief einde van de oorlog betekenen. "Het maximaal haalbare is op dit moment een tijdelijke deal tussen de VS en Iran." Ook verwacht Hassan niet dat hierin al concrete afspraken over het nucleaire programma van Iran staan. "Waarschijnlijk zal het eerst een raamwerk zijn."

Trump blies in 2018 zelf de overeenkomst met Iran op over het afbouwen van het atoombomprogramma, die door zijn voorganger Obama was gesloten. "Hij wil een betere deal dan Obama", zegt Hassan. "En Obama heeft er al twee jaar over gedaan om die nucleaire deal te sluiten. Dus ik denk niet dat de nucleaire kwestie in de komende maanden opeens wordt opgelost."

De huidige aanpak van discriminatie in Nederland schiet tekort en het is hoog tijd voor een fundamentele koerswijziging, stelt de Staatscommissie tegen Discriminatie en Racisme in haar eindrapport. Beide vormen van achterstelling zijn diepgeworteld in de samenleving en bovendien structureel van aard, ook bij de overheid zelf. Daarom moet de overheid niet alleen stoppen met discrimineren, maar ook discriminatie voorkomen en actief bijdragen aan gelijkheid en gelijkwaardigheid.

De staatscommissie deed de afgelopen vier jaar onderzoek naar discriminatie en racisme in Europees en Caribisch Nederland. Dat leverde al allerlei rapporten, adviezen en instrumenten op. Zo vond de commissie dat de aanpak van discriminatie door de overheid beter moet en dat uitspraken in de Tweede Kamer online discriminatie vergroten. Ook werd een anti-discriminatietoets ontwikkeld en werd geadviseerd om te stoppen met het inzetten van algoritmes bij het bestrijden van fraude.

"Er is al veel onderzoek gedaan naar structurele discriminatie en allerlei rapporten hebben oplossingen voorgedragen, maar daar is weinig mee gebeurd", zegt voorzitter van de staatscommissie Joyce Sylvester. "De huidige aanpak van discriminatie en racisme is vooral reactief en gericht op incidenten, waardoor structurele patronen van discriminatie blijven voortbestaan."

Iedereen erbij betrekken

De commissie ziet dat wetgeving en beleid nog te vaak worden ontwikkeld vanuit een beperkte blik. Ambtenaren betrekken mensen die direct geraakt worden door discriminatie te weinig, terwijl die juist kunnen helpen om discriminatie tegen te gaan. Daarom zou de overheid veel meer dan nu het geval is een afspiegeling van de samenleving moet zijn en moeten inwoners structureel worden betrokken bij het maken van beleid en de uitvoering ervan.

Om te voorkomen dat ook met deze adviezen te weinig wordt gedaan, pleit de commissie voor een onafhankelijke monitor die de voortgang in de gaten houdt. Voorzitter Sylvester: "Discriminatie doorbreken is geen eenmalige opgave. Het is een blijvende verantwoordelijkheid van ons allemaal."

Het ministerie van Binnenlandse Zaken van minister Heerma wil nog geen reactie geven op het rapport van de staatscommissie. "We gaan het eindrapport eerst zorgvuldig bestuderen. Dat nemen we serieus en daar is dus even de tijd voor nodig, daarna komen we met een reactie", laat een woordvoerder weten.

Serena Williams maakt deze week op 44-jarige leeftijd, en vier jaar na haar 'pensioen', een comeback op de tennisbaan. Het is groot nieuws in een carrière waarin ze al vele grenzen verlegde.

Luisteren?

Deze aflevering kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

Oud-tennister en tenniscommentator Marcella Mesker zag hoe Williams vanaf haar entree de conservatieve tenniswereld opschudde. In de podcast loopt ze Williams' tennisloopbaan langs aan de hand van drie barrières die de Amerikaanse doorbrak: ze rekende af met de witte, gepriviligieerde tenniscultuur, ze introduceerde bij de dames het 'powertennis' en ze liet zien hoe je op de baan méér kan zijn dan een tennisspeler alleen.

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: Rosanne Sies

De leeftijdscontrole die de EU wil gebruiken voor de toegang tot onder meer porno- en goksites is niet per se anoniem. Deskundigen waarschuwen voor privacyrisico's van de apps waarmee je in de toekomst kunt bewijzen dat je oud genoeg bent.

De Europese Commissie presenteerde dit voorjaar technologie voor apps waarmee je online kunt bewijzen dat je oud genoeg bent om bepaalde sites te bezoeken. Het gaat bijvoorbeeld om sociale media, goksites, pornosites of websites waar je alcohol kunt kopen. De apps moeten het internet veiliger maken voor kinderen. Het idee is dat ontwikkelaars ze met de in Brussel gepresenteerde technologie gaan bouwen.

De Europese Commissie hamerde er bij de presentatie op dat de technologie privacyvriendelijk is. "Gebruikers bewijzen hun leeftijd zonder andere informatie te onthullen. Het is volledig anoniem en gebruikers kunnen niet worden getraceerd." Dat moet onder meer gebeuren door middel van de Zero-Knowledge-Proof-methode (ZKP).

Die methode faciliteert als het ware een digitale handtekening, legt Jaap-Henk Hoepman uit, hoofddocent digitale veiligheid aan de Radboud Universiteit. "Hiermee kun je aan websites bewijzen dat je die handtekening hebt, zonder die handtekening te laten zien."

Probleem is volgens deskundigen echter dat de Europese Commissie die ZKP-methode niet verplicht stelt. "Het is heel jammer dat de Commissie dat niet doet", zegt Hoepman. "Zolang het een keuze is, zal het voor ontwikkelaars te veel gedoe zijn, waardoor het er waarschijnlijk niet van komt."

Monitoren van menselijk gedrag

Zonder die methode is te achterhalen wie welke website bezoekt, waarschuwen deskundigen. De partij die de handtekening verwerkt kan dan samen met de websites die een minimumleeftijd vereisen informatie aan elkaar koppelen en zo precies zien hoe iemand zich online gedraagt. "Dan zet je in theorie de deur open voor het monitoren van menselijk gedrag", zegt Hoepman.

De privacyvriendelijke ZKP-methode is wel de standaardwerkwijze, zegt de vertegenwoordiging van de Europese Commissie in Den Haag. Maar er zijn uitzonderingen mogelijk. Bijvoorbeeld als oudere mobiele telefoons die methode niet ondersteunen. Daarom wil de Europese Commissie app-ontwikkelaars een uitwijkmogelijkheid bieden bij technische problemen.

'Privacy is meer dan dat'

Ook Dibran Mulder maakt zich zorgen over de Europese richtlijnen voor het ontwikkelen van een leeftijdscontrole-app. Hij is directeur bij Yivi. Dat is een organisatie die zelf een privacyvriendelijke ID-app ontwikkelde waarmee je veilig inlogt. "Het mag niet eens de schijn hebben dat privacy kan worden geschonden, want het gaat hier om heel gevoelige zaken."

Mulder wijst eveneens naar de door Brussel opgestelde technische specificaties, de regels waarbinnen ontwikkelaars de app kunnen bouwen. Die gaan niet verder dan een aanbeveling van de ZKP-methode als "experimentele functie". Ook staat er dat de methode kan "worden overwogen om bescherming te bieden".

Volgens Thijs van Ede, docent cybersecurity aan de Universiteit Twente, kan anonimiteit alleen worden gegarandeerd als je je eigen handtekening uitgeeft, rechtstreeks met de websites die dat vereisen, zonder onafhankelijke tussenpartij die jouw leeftijd controleert. "Maar zonder de controle van die tussenpartij is het maar de vraag of je de waarheid spreekt. Dat doet afbreuk aan de betrouwbaarheid."

Voorlopig niet in gebruik

De Europese Commissie maakt niet zelf een app om websites te bezoeken, maar willen dat de leeftijdstechnologie wordt verwerkt in apps die landen zelf ontwikkelen.

Het is nog onduidelijk of zo'n app er in Nederland komt. Voor overheidszaken bestaat DigiD. Ook wordt er gewerkt aan een nationale 'NL ID-wallet' waarmee je online je identiteit kunt bewijzen. Of leeftijdscontrole hier een onderdeel van gaat zijn, is onduidelijk.

Ook bedrijven kunnen de Europese technologie in een app verwerken. Als Nederland besluit om niet zelf zo'n app te maken, kunnen gebruikers eventueel wel zo'n app downloaden. Yivi en Itsme bieden bijvoorbeeld zo'n app aan.

De Commissie wil dat voor het einde van het jaar in de eerste landen de apps te downloaden zijn.

Een leerling van een middelbare school in Utrecht is tijdens een schoolreis in Parijs gewond geraakt door een val in de Seine. Dat gebeurde tijdens een boottocht over de rivier in de Franse hoofdstad.

Waardoor de jongen in het water viel, is niet bekendgemaakt. De leerling was korte tijd zoek en werd uiteindelijk "door derden" uit het water gehaald. Hij is daarna naar het ziekenhuis gebracht, waar hij nog steeds ligt. Twee begeleiders van de middelbare school X11 zijn bij hem gebleven tot de ouders van de leerling zaterdag arriveerden, schrijft RTV Utrecht.

"Wij zijn enorm geschrokken van het incident", laat scholenkoepel Nuovo weten. "Het is een verdrietige gebeurtenis die veel impact heeft op de betrokken leerling, zijn familie, de leerlingen en medewerkers die aanwezig waren, en op de overige medewerkers."

Uit respect voor de privacy van de leerling en zijn familie wordt geen informatie gedeeld over de medische situatie. "Wel kunnen wij bevestigen dat hij niet in levensgevaar is."

De leerlingen van de middelbare school voor vmbo en havo gaan jaarlijks op een 24-uursreis naar Parijs. Deze wordt altijd afgesloten met een boottocht over de Seine.

Aandacht

Tijdens de busreis terug naar Nederland is volgens de scholenkoepel ruimte geboden voor vragen, gesprekken en steun aan elkaar. "Ook de komende tijd besteden we veel aandacht aan de impact die deze gebeurtenis heeft op leerlingen, ouders en medewerkers. Onder andere tijdens bijeenkomsten en mentorlessen. Verder bieden we waar nodig passende ondersteuning."

De scholenkoepel begrijpt dat er veel vragen zijn over het incident. "De komende periode gebruiken we om te proberen te achterhalen wat er precies is gebeurd. Op dit moment staat voor ons het welzijn van de betrokken leerling, zijn familie, onze leerlingen en medewerkers voorop." Nuovo roept op geen conclusies te trekken of speculaties te delen zolang de feiten niet duidelijk zijn.

Termieten komen van nature niet in Nederland voor, maar blijken zich vaker in ons land te vestigen dan gedacht. Dat blijkt uit een zogeheten risicoscan in opdracht van een bureau van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

Onderzoekers adviseren het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur maatregelen te nemen tegen de insecten, die schade kunnen aanrichten aan houten gebouwen, bomen en houtproducten.

Termieten leven in kolonies, met honderden tot miljoenen termieten per kolonie. Ze leven voornamelijk ondergronds in tropische en subtropische gebieden, eten planten en dood hout, en zijn verwant aan kakkerlakken. Termieten zijn enkele millimeters tot maximaal 2 centimeter groot.

In Nederland zijn kolonies van zes verschillende termietensoorten vastgesteld, met één tot drie kolonies per soort. De onderzoekers denken dat het werkelijke aantal kolonies flink groter kan zijn.

Olijfbomen

De termieten hebben met name via de internationale handel in houtige planten hun weg weten te vinden naar Nederland. Vooral bomen uit het mediterrane gebied, zoals olijfbomen, dragen daaraan bij. Ook containervracht en houttransport worden genoemd als oorzaken. Verder heeft het bureau geconstateerd dat er vermoedelijk een geringe handel bestaat in termieten die online als huisdier worden besteld en per post worden afgeleverd.

Volgens de onderzoekers is het waarschijnlijk dat de komende jaren meer kolonies en mogelijk ook meer soorten in Nederland worden aangetroffen. Termieten kunnen langdurig onopgemerkt aanwezig blijven in hout of de grond van geïmporteerde planten.

In 2019 werd voor het eerst melding gemaakt van termieten, toen ze in een gebouw in het buitengebied van Zuid-Holland waren aangetroffen. De maatregelen die toen werden getroffen om de termieten uit te roeien bleken niet te hebben gewerkt. In 2023 werd voor het eerst vastgesteld dat schadelijke kolonies termieten zich in Nederland hadden gevestigd. Het ging om de Amerikaanse grondtermiet.

In het centrum van Amsterdam is vanmiddag een gebied rond het Leidseplein afgezet geweest vanwege een verdachte situatie. Er liepen agenten in kogelwerende vesten rond. Een toeristenbus stond midden in het afgezette gebied.

De politie kreeg een melding van een verdacht object in de bus. Uiteindelijk is er niets gevonden en kon de bus zijn weg weer vervolgen.

Volgens stadszender AT5 zaten er nog toeristen in de bus toen de politie de omgeving afzette, en maakten zij foto's van de situatie.

Volgens een politiewoordvoerder was zo'n 100 meter rond de bus afgezet.

Een klas van een middelbare school in de Utrechtse wijk Tuindorp is vanochtend ontruimd vanwege een melding van een leerling met een vuurwapen. Er is geen wapen gevonden. De politie heeft een meisje aangehouden voor het doen van een valse melding.

Zwaarbewapende agenten gingen rond 10.00 uur het Gerrit Rietveld College binnen en ontruimden het klaslokaal. Eén leerling met het vermeende wapen moest in het klaslokaal blijven. Zij is gecontroleerd en gefouilleerd, maar bleek geen wapen op zak te hebben. Verder zijn kluisjes doorzocht. Ook daar is geen wapen gevonden.

De politie maakt niet bekend of de melder ook een leerling van de school is of hoe oud ze is. "Een valse melding leidt tot onrust en een onnodige inzet van hulpdiensten", aldus de politie. De politie neemt meldingen van een wapen op een school "zeer serieus".

De wijkagent is nog op de school aan de Eykmanlaan aanwezig voor nazorg, schrijft RTV Utrecht.