NOS Nieuws - Algemeen

Dit was de nieuwjaarsnacht: heel veel vuurwerk, ernstige ongelukken en flinke branden

2 hours 20 minutes ago

Nederland heeft het jaar 2026 feestelijk ingeluid met veel vuurwerk, champagne en lichtshows. Er werd ondanks meerdere afsteekverboden voor een recordbedrag aan vuurwerk de lucht in geschoten. Dat leidde ook dit jaar weer tot een aantal ernstige ongelukken, in enkele gevallen met dodelijke afloop.

Zo kwam in Nijmegen een minderjarige om het leven bij een incident. Volgens De Gelderlander gaat het om een jongen van 16, de politie heeft dat nog niet bevestigd. In Aalsmeer kwam afgelopen nacht een 38-jarige man om het leven bij een ongeluk met vuurwerk. De politie doet onderzoek naar de toedracht. Ook wordt onderzocht of er sprake was van illegaal vuurwerk.

De hulpdiensten hadden hun handen vol aan de nieuwjaarsnacht in Nederland. Vlak na de jaarwisseling werd er een NL-Alert verstuurd met de boodschap alleen 112 te bellen in het geval van levensbedreigende situaties vanwege extreme drukte op de hulplijn.

Vondelkerk

In Amsterdam moest de koninklijke marine te hulp schieten bij het blussen van een grote brand in de monumentale Vondelkerk. Even voor 01.00 uur vannacht ontstond er brand in de toren van de kerk aan het Vondelpark.

Tientallen huizen in de directe omgeving werden ontruimd vanwege de flinke vonkelregen die van de kerk afkwam. Eerder vreesden de hulpdiensten voor een totale instorting van de kerk, maar inmiddels is het instortingsgevaar geweken.

Onder buurtbewoners gaat het gerucht dat er vuurwerk in de toren is beland, maar de brandweer kan daar nog niets met zekerheid over zeggen. Voor zover bekend is er niemand gewond geraakt.

Beelden van de brand in de Vondelkerk:

In het oogziekenhuis in Rotterdam zijn afgelopen nacht opvallend veel minderjarigen met oogletsel door vuurwerk binnengekomen. In totaal kwamen tot nog toe veertien gewonden binnen; anders dan voorgaande jaren is 85 procent van de slachtoffers minderjarig. "Dat is echt een trendbreuk", zegt een kinderarts van het oogziekenhuis.

Later deze ochtend komt het oogziekenhuis met een nieuwe update van het aantal slachtoffers dat is behandeld. De verwachting is dat zich in de loop van de dag nog meer slachtoffers zullen melden.

Hulpdiensten bekogeld

Niet alleen omstanders en afstekers van het vuurwerk raakten gewond. Ook de hulpdiensten hadden een zware nacht, bovenal omdat zij werden bekogeld en beschoten met vuurwerk. In Breda werd de politie bekogeld met onder meer molotovcocktails en stoeptegels. En in de Haagse wijk Transvaal werd een politiebusje met zwaar vuurwerk bekogeld.

Voorzitter Nine Kooiman van de Nederlandse Politiebond stelde om 02.00 uur al dat er "ongekend veel geweld is gebruikt tegen hulpverleners". Zelf zei ze ook drie keer te zijn bekogeld met vuurwerk tijdens haar dienst in Amsterdam.

In de Haagse wijk Transvaal werd een politiebusje bestookt door zwaar vuurwerk:

De politie had deze jaarwisseling al meer incidenten dan normaal verwacht vanwege het naderende landelijke vuurwerkverbod. Twintig gemeenten hadden een afsteekverbod voor vuurwerk afgekondigd, maar op veel plekken hebben de inwoners zich daar weinig van aangetrokken.

In 2025 werd er voor een recordbedrag aan vuurwerk ingeslagen. Volgens belangenvereniging Pyrotechniek Nederland werd er voor zo'n 129 miljoen euro aan vuurwerk gekocht door consumenten. Een jaar eerder was er eveneens een record; toen werd er voor 118 miljoen euro aan vuurwerk gekocht.

Bekijk hier een impressie van de jaarwisseling in Nederland:

Wekdienst 1/1: Verschillende nieuwjaarsduiken • Herdenking brand in Volendams café 't Hemeltje

4 hours 26 minutes ago

Goedemorgen en gelukkig nieuwjaar! Op verschillende plekken in het land zijn nieuwjaarsduiken afgelast vanwege ijsvorming. Op andere plekken gaat de traditionele frisse duik wel door. En in Volendam wordt de brand in café 't Hemeltje herdacht.

Eerst het weer: Vanuit het noordwesten komen er buien aan. Later vandaag worden die vooral landinwaarts steeds vaker winters van karakter. Bij een flink aantrekkende westenwind wordt het 3 tot 6 graden. Aan zee is tijdens buien kans op zware windstoten tot 80 km/u.

Ga je op pad? Hier vind je het overzicht van de files en hier lees je waar werkzaamheden en storingen zijn op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Nederland heeft gevierd dat 2026 is begonnen. Op veel plekken was het gezellig, maar er waren ook incidenten. Aan het begin van de nacht werd een NL-Alert verstuurd met de boodschap dat 112 alleen gebeld mocht worden in levensbedreigende situaties. In Nijmegen en Aalsmeer kwamen twee mensen om het leven door vuurwerkongelukken. Lees alles terug in ons liveblog over de jaarwisseling.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Op Schiphol hebben huisdieren de jaarwisseling vuurwerkvrij doorgebracht. Veel huisdieren zijn angstig vanwege het vuurwerk. Het Hilton Hotel op Schiphol biedt de dieren en hun baasjes een angstvrije nacht. Bij het vliegveld mag namelijk geen vuurwerk worden afgeschoten.

De kamers zijn best prijzig zeggen de hotelgasten, maar dat hebben ze graag voor hun geliefde viervoeters over. "Als ik deze avond door kan komen zonder de stress, dan heb ik het er graag voor over."

Fijne dag en nogmaals een gelukkig en gezond nieuwjaar toegewenst!

Bulgarije betaalt vanaf vandaag ook met de euro

4 hours 52 minutes ago

De eurozone is weer een land rijker. Bulgarije ruilde om middernacht officieel zijn nationale munteenheid, de lev, in voor de Europese eenheidsmunt. Daarmee hebben nu 21 van de 27 EU-landen de euro als betaalmiddel.

De invoering is bepaald niet onomstreden in het armste land van de Europese Unie. Volgens een recente enquête is een krappe meerderheid van 51 procent van de 6,7 miljoen Bulgaren voorstander, terwijl 45 procent liever de lev had behouden.

Laatste charmeoffensief

De voorstanders voerden op het laatst nog een charmeoffensief om de twijfels weg te nemen. Ze wijzen op de economische voordelen: handel wordt makkelijker en goedkoper als er geen geld en tijd wordt verloren met het wisselen van valuta. Dat scheelt jaarlijks wel 500 miljoen euro aan wisselkosten, rekende president Lagarde van de Europese Centrale Bank in november voor, op bezoek in de hoofdstad Sofia.

"De euro maakt betalingen en reizen voor de Bulgaren makkelijker", zei voorzitter Von der Leyen van de Europese Commissie. "Er komen nieuwe kansen voor Bulgaarse bedrijven, zodat ze meer voordeel halen uit de gemeenschappelijke Europese markt." En voor toeristen geldt: wie komende zomer aan het populaire Zonnestrand aan de Zwarte Zee zijn drankje wil afrekenen, hoeft niet eerst levs te gaan pinnen.

Soevereiniteit opgeven

Tegenstanders vrezen vooral prijsstijgingen, iets wat Bulgaren er met een gemiddeld bruto-inkomen van 1300 euro niet bij kunnen hebben. Die vrees is niet geheel ongegrond: meerdere landen rapporteerden extra inflatie na de invoering van de euro, al bleek het effect achteraf gering.

Kroatië, dat drie jaar geleden als laatste toetrad, deelde boetes uit aan winkels en bedrijven die de komst van de euro aangrepen om hun prijzen extra te verhogen. De Bulgaarse autoriteiten willen dit voorkomen, onder meer door de dagelijkse publicatie van prijzen van 101 gangbare producten op een website. Dat gebeurt al sinds augustus en gaat door tot augustus volgend jaar.

Veel Bulgaren zijn daarnaast bang dat hun land met de lev een deel van zijn soevereiniteit weggeeft. Het wantrouwen tegen de overheid zit bij veel van de bewoners diep. Dat komt onder meer door de politieke chaos waarin hun land al jaren verkeert.

De afgelopen vier jaar waren er maar liefst zeven keer landelijke verkiezingen, en de kans is groot dat de Bulgaren binnenkort voor de achtste keer naar de stembus mogen. Het lukt maar niet om een stabiele regering te vormen. Het centrale thema daarbij zijn beschuldigingen over en weer van corruptie en vriendjespolitiek. In november trad de regering af na massale protesten tegen de begroting, waarin extra geld voor overheidsfunctionarissen werd gevonden door de belastingen te verhogen. Een volwaardige nieuwe regering is er nog niet.

Economie groeit

Brussel hoopt dat de euro Bulgarije steviger in de EU verankert. Het land kent een pro-Russische stroming met bijbehorende politieke partijen die garen spinnen bij de politieke chaos. Onderzoeksjournalisten hebben aangetoond dat Rusland een desinformatiecampagne financierde om de verdeeldheid over de euro verder aan te wakkeren. In februari probeerden duizenden aanhangers van de pro-Russische partij Heropleving het kantoor van de Europese Unie in Sofia binnen te dringen, uit protest tegen de euro.

Die komt vanaf vandaag desondanks uit de geldautomaten, al is dat later dan gepland. Bulgarije zat sinds 2020 in de wachtkamer, maar toetreding werd meerdere keren uitgesteld, onder meer doordat de inflatie te hoog was. In juni concludeerden de EU-regeringsleiders dat Bulgarije aan alle criteria voldeed. Dat de politieke instabiliteit invloed heeft op de stabiliteit van de munt, is niet waarschijnlijk: de Bulgaarse economie groeit bovengemiddeld en de staatsschuld is met 24 procent van het bruto binnenlands product een van de laagste van de EU.

In de praktijk zat de lev al jaren vast aan de euro, aangezien de koers in 1999 gelijk werd gesteld aan die van de Duitse mark die vervolgens zelf in de euro opging. En zelfs al jaren voor de eurobiljetten officieel hun betaalmiddel werden, hadden de Bulgaren al invloed op hoe ze eruitzien. Nadat hun land in 2007 lid was geworden van de Europese Unie, werd op het briefgeld de cyrillische benaming "EBPO" toegevoegd aan "EURO" en het Griekse "EYP-omega". Geen enkel ander EU-land gebruikt het cyrillische schrift.

Mamdani midden in de nacht beëdigd als nieuwe burgemeester van New York

5 hours 23 minutes ago

De 34-jarige Democraat Zohran Mamdani is vlak na middernacht beëdigd als burgemeester van New York. Hij is de jongste burgemeester van de Amerikaanse stad in meer dan honderd jaar tijd, en de eerste moslim in deze functie.

De ceremonie was in een verlaten metrostation onder het stadhuis. Die locatie springt in het oog vanwege een prachtige architectuur, maar heeft ook een symbolische betekenis. Een van de speerpunten van de campagne van Mamdani was betaalbaarheid, onder meer van het openbaar vervoer. "Dit is werkelijk de grootste eer en privilege van mijn leven", zei hij na de beëdiging in een kort statement.

Later op de dag zal Mamdani nog een keer geïnaugureerd worden in een grotere ceremonie. Daar is ook senator Bernie Sanders bij, een van de politieke voorbeelden van de nieuwe burgemeester.

Mamdani is de opvolger van Eric Adams, die in opspraak raakte door een corruptieschandaal. Adams zou in de tijd voor zijn burgemeesterschap steekpenningen hebben aangenomen van buitenlandse partijen, in ruil voor invloed in de grootste stad van de Verenigde Staten.

Tientallen doden bij cafébrand in Zwitsers ski-oord, meer dan honderd gewonden

5 hours 24 minutes ago

In de Zwitserse wintersportplaats Crans-Montana zijn tientallen doden gevallen bij een brand in een bar. Meer dan honderd mensen zijn gewond geraakt, zeiden de Zwitserse autoriteiten op een persconferentie.

Er zou een explosie zijn geweest in de bar in de nieuwjaarsnacht, rond 01.30 uur. De oorzaak is nog onduidelijk. Volgens de Zwitserse nieuwssite Blick ging het mogelijk om vuurwerk dat tijdens een concert werd afgestoken. De autoriteiten gaan niet uit van een aanslag.

Sommige slachtoffers komen niet uit Zwitserland, maar uit andere landen, zeggen de autoriteiten. Het is onbekend of er Nederlanders in de bar waren. Het ministerie van Buitenlandse Zaken zegt tegen persbureau ANP dat er nog geen verzoeken zijn gedaan voor consulaire hulp.

De Zwitserse autoriteiten onderzoeken hoeveel slachtoffers er precies zijn gevallen. In de bar kunnen maximaal 300 mensen zijn.

Brandwonden

Op foto's op sociale media is te zien dat er veel hulpdiensten ter plaatse zijn. Lokale media schrijven dat er boven het gebied een vliegverbod is ingesteld en dat het gebied helemaal is afgezet. De brand die na de explosie volgde zou inmiddels geblust zijn.

In ziekenhuizen in de omgeving zijn mensen binnengebracht met brandwonden. Hulpdiensten doen ondertussen een oproep aan mensen om risicovolle activiteiten te vermijden vandaag. Op die manier raken de ziekenhuizen niet overbelast.

Er zijn een opvangcentrum en een hulplijn opgezet voor mensen die zijn getroffen door het incident.

Luxe ski-oord

Crans-Montana is een luxe ski-oord in de Zwitserse Alpen, op zo'n twee uur rijden van Bern. Er komen veel toeristen op af. Niet alleen uit Zwitserland zelf, maar ook uit het buitenland. Behalve om het skiën, staat de plek ook bekend om de luxe winkels en de après-skifeestjes.

De bar waar de explosie was is vaak drukbezocht. Jaarlijks is daar een oud-en-nieuwfeest.

Nieuwe Amerikaanse aanvallen op vermeende drugsboten

7 hours 39 minutes ago

De Verenigde Staten hebben de afgelopen dagen weer meerdere aanvallen uitgevoerd op boten waarvan ze zeggen dat er drugs mee werden vervoerd. Daarbij zijn zeker acht mensen gedood. De aanvallen waren in internationale wateren, waar precies is niet bekendgemaakt door het leger.

De aanvallen op wat de VS "terroristische organisaties" noemt, werden uitgevoerd in opdracht van de Amerikaanse minister Hegseth, meldt het U.S. Southern Command op X.

Dinsdag werden drie boten vernietigd die volgens het Amerikaanse leger in konvooi voeren. "Drie drugscriminelen aan boord van het eerste schip kwamen om het leven bij de eerste aanval", schrijft het leger. "De overige drugscriminelen verlieten de andere twee schepen, sprongen overboord en zwommen weg voordat de daaropvolgende aanvallen die schepen tot zinken brachten."

Geen bewijs

Woensdag werden bij een vergelijkbare aanval op twee boten vijf mensen gedood. Het Amerikaanse leger voerde geen bewijs aan voor de bewering dat het ging om drugscriminelen die een georganiseerd drugstransport uitvoerden.

De regering van president Trump heeft sinds september vorig jaar meer dan 30 aanvallen uitgevoerd op vermeende drugsboten. Hierbij zijn volgens cijfers van de Amerikanen zeker 110 mensen gedood.

Eerder deze week claimde president Trump dat de Amerikanen een haven in Venezuela hebben aangevallen. Daar zouden drugs in boten worden geladen. Het zou voor het eerst zijn dat de VS een aanval doet op Venezolaans grondgebied.

Brand verwoest Vondelkerk in Amsterdam, huizen ontruimd vanwege vonkenregen

8 hours 20 minutes ago

De monumentale Vondelkerk in Amsterdam is vannacht bijna volledig verwoest door brand. Het vuur ontstond iets voor 01.00 uur in de toren van de kerk aan het Vondelpark. Voor zover bekend is niemand gewond geraakt.

Tientallen huizen in de directe omgeving zijn ontruimd omdat er brandende deeltjes door de wind werden verspreid. De bewoners zijn opgevangen in een yogastudio in de buurt.

Gevreesd werd dat het gebouw zou instorten, maar vanochtend meldde de veiligheidsregio dat dat gevaar is geweken. De muren van de kerk zijn blijven staan.

Een woordvoerder van de veiligheidsregio zei vanochtend dat het vuur nog altijd niet onder controle is. Er was omstreeks 09.00 uur nog steeds sprake van een brandhaard. De veiligheidsregio verwacht dat bewoners in de loop van de dag weer terug kunnen naar hun huis.

De Amsterdamse burgemeester Halsema kwam vannacht naar de plek van de brand:

De oorzaak van de brand is nog niet bekend. Onder buurtbewoners gaat het gerucht dat er vuurwerk in de toren is beland, maar de brandweer kan daar nog niets met zekerheid over zeggen.

Veel kijkers

Er kwamen veel mensen kijken naar de brand. Daardoor hadden de hulpdiensten het soms moeilijk om bij het vuur te komen, zegt de Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland.

Het gebouw, eind negentiende eeuw ontworpen door architect Pierre Cuypers, was tot 1977 een katholieke kerk. Tegenwoordig werd het rijksmonument onder meer gebruikt voor speciale gelegenheden en door kleine bedrijven. Ook hield de geloofsgemeenschap Liberty Church er op zondag kerkdiensten.

Na Gelsenkirchen nog een bankroof in Duitsland: goud uit kluis Bonn gestolen

14 hours 59 minutes ago

In Duitsland is voor de tweede keer deze maand een bank beroofd. Na de geruchtmakende overval in Gelsenkirchen van eergisteren, blijkt dat halverwege deze maand ook een bank in Bonn slachtoffer is geworden. Dat nieuws is pas vandaag naar buiten gebracht. In beide steden gaat het om een filiaal van Sparkasse.

Uit de bank in Bonn is 20 kilo goud gestolen ter waarde van zo'n 2,2 miljoen euro, melden Duitse media. Er is een medewerker aangehouden. Die zou zich zonder toestemming toegang hebben verschaft tot twee kluizen. Hoe dat heeft kunnen gebeuren, is nog niet duidelijk.

Er is een strafrechtelijk onderzoek geopend naar de medewerker, zegt de politie in Noordrijn-Westfalen. Sinds 17 december loopt er al een onderzoek, zowel intern als door de politie, aldus Sparkasse. De bank zegt contact te hebben met de getroffen klanten.

Spectaculaire overval Gelsenkirchen

Het nieuws komt twee dagen na de grote roof in Gelsenkirchen, waar dieven het voor elkaar kregen om zo'n 3000 kluisjes open te breken, het overgrote deel van de inhoud van de bank. Ze maakten contant geld, goud en waardevolle spullen buit, ter waarde van zeker 30 miljoen euro. In Duitsland wordt het een van de grootste bankovervallen in de geschiedenis van het land genoemd.

De dieven kregen toegang tot de kluizen met een speciale boor, die je volgens een politiewoordvoerder "niet bij een bouwmarkt koopt". Ze begonnen in de parkeergarage en boorden daar gaten in meerdere muren.

In Duitse media verschenen vandaag de eerste videobeelden van de vermoedelijke daders van de inbraak. Het lijkt erop dat de beelden zijn opgenomen in de parkeergarage. Daarop zijn twee gemaskerde personen, de vermoedelijke vluchtauto en een andere wagen te zien. Een van de gemaskerde mensen betaalt met muntjes bij een parkeermeter.

De daders zijn nog steeds spoorloos. De politie in Gelsenkirchen is op zoek naar getuigen die de afgelopen dagen verdachte geluiden hebben gehoord of andere zaken hebben gezien rond de plaats van de inbraak.

Dode bij verkeersongeval in Zevenhuizen

16 hours 3 minutes ago

In het Groningse dorp Zevenhuizen is een ernstig verkeersongeluk gebeurd. Een persoon is daarbij overleden, meldt de politie. Vier anderen zijn voor controle naar het ziekenhuis gebracht.

Bij het ongeluk op de N979 Oudestreek botsten twee auto's op elkaar, meldt RTV Noord. Beide voertuigen raakten zwaar beschadigd. Een van de twee auto's botste tegen een boom en vloog vervolgens in brand.

Het is nog niet duidelijk waardoor het ongeluk heeft kunnen plaatsvinden.

Voor de vierde dag op rij protest in Iran tegen prijsstijgingen

17 hours 24 minutes ago

In Iran zijn voor de vierde dag op rij mensen de straat op gegaan vanwege de hoge kosten van levensonderhoud. De protesten begonnen zondag met een protest van winkeliers in Teheran tegen de hoge inflatie.

In de dagen erna sloten winkeliers en kooplieden in andere steden en ook studenten zich aan. De onvrede richt zich niet alleen op de economische situatie, maar ook op het gebrek aan politieke vrijheden.

Bij protesten in de zuidelijke stad Fasa probeerden deelnemers vandaag een overheidsgebouw binnen te dringen:

Volgens lokale media zijn vier mensen opgepakt en raakten drie leden van de ordetroepen gewond. Het lokaal bestuur beschuldigt "vijandelijke kanalen en media" van het ophitsen van de betogers.

Dat werd door ordetroepen voorkomen. "De leider, een 28-jarige vrouw, is gearresteerd", meldden staatsmedia. Protest in Iran wordt met harde hand onderdrukt, of het nou gericht is op inflatie, droogte, vrouwenrechten of politieke vrijheden. Dit keer zegt het regime dat het met de demonstranten in gesprek wil, hoe is nog onduidelijk; daarbij is op beelden te zien dat ook nu op plekken hard wordt ingegrepen. Het Openbaar Ministerie dreigt met harde straffen tegen demonstranten die schade veroorzaken.

Sancties

De Iraanse economie lijdt onder de sancties die het land kreeg opgelegd, vanwege zijn kernenergieprogramma. Gevreesd wordt dat het atoomwapens probeert te maken, al wordt dat door Iran zelf ontkend.

Deze maand bedroeg de inflatie 42,5 procent. De nationale munt verloor dit jaar bijna de helft van zijn waarde. De president van de centrale bank nam maandag ontslag.

President Pezeshkian benoemde vandaag Abdolnasser Hemmatie (68), een voormalige minister van Economische en Financiële Zaken, tot opvolger bij de centrale bank.

Duitse minister geschokt door berichten over wangedrag in parachutistenregiment

19 hours 27 minutes ago

De Duitse minister van Defensie Pistorius zegt geschokt te zijn door berichten over wangedrag van leden van een Duits parachutistenregiment. "De beschuldigingen over rechts-extremisme, seksueel wangedrag en drugsgebruik zijn schokkend", zei hij tegen persbureau DPA.

Pistorius uitte ook zijn onvrede over de leiding van het regiment. "Het kan niet zo zijn dat dit wangedrag blijkbaar niet onmiddellijk is opgemerkt en dat er ook niet de vereiste maatregelen tegen hen zijn genomen", aldus Pistorius.

Het Duitse Openbaar Ministerie is een onderzoek begonnen naar 200 incidenten waarbij negentien onderofficieren van het regiment betrokken zouden zijn geweest. Een aantal van hen is al ontslagen.

Elite-eenheid

Het Parachutistenregiment 26 is een elite-eenheid die onder meer bij de evacuatie van burgers uit crisisgebieden wordt ingezet. Het telt 1700 mannen en vrouwen en heeft zijn basis in Zweibrücken in de bondsstaat Rijnland-Palts.

Een lokale krant meldde in september op basis van een anonieme bron dat leden op een bijeenkomst nazi-uniformen hadden gedragen en de Hitlergroet hadden gebracht. Ook zouden mannelijke en vrouwelijke leden gefilmd zijn toen ze onder de douche stonden.

Antisemitisme

De Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ) bracht maandag naar buiten dat twee vrouwelijke leden de legerleiding in juni op de hoogte hebben gebracht van "criminele toestanden" bij deze elite-eenheid.

Tientallen leden zouden seksuele overtredingen tegen vrouwen hebben begaan en psychische terreur op hen hebben uitgeoefend. Zeker dertig leden zouden bij rechts-extremistische en antisemitische incidenten betrokken zijn geweest. Ook zouden in de kazerne drinkgelagen zijn gehouden en zou er cocaïne zijn gebruikt.

Twee maanden onderzoek hebben volgens de FAZ een dossier van meer dan 600 pagina's opgeleverd. De toenmalige commandant moest in oktober vertrekken.

Chronologische tijdlijn terug op Instagram en Facebook als voorkeursoptie

20 hours 5 minutes ago

Gebruikers van Instagram en Facebook kunnen de chronologische tijdlijn weer kiezen als voorkeursoptie. Moederbedrijf Meta heeft op de valreep van het jaar zijn apps aangepast na een rechterlijke uitspraak. Dat betekent dat de recentste berichten weer altijd bovenaan verschijnen, als gebruikers dat willen.

Meta kan op basis van een algoritme bepalen welke berichten iemand te zien krijgt. De mogelijkheid voor een chronologische tijdlijn was er al, maar die voorkeur vergaten de apps steeds als een gebruiker de app afsloot.

Dat is in strijd met Europese regels, vond burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom. Gebruikers moeten te allen tijde een voorkeursoptie kunnen opgeven, staat in de Digital Services Act uit 2022.

Hoe stel je je voorkeursoptie in?

Gebruikers kunnen de chronologische volgorde terughalen door de 'volgend'-pagina aan te vinken. Die staat bovenaan de apps van Instagram en Facebook onder de optie 'voor jou'. Die mogelijkheid was er al een tijdje, maar steeds als gebruikers de app opnieuw opstartten, kwamen ze terug bij de 'voor jou'-pagina. Dat is nu veranderd. Als je de optie 'volgend' aanklikt, blijft die nu gewoon staan.

Bits of Freedom spande in augustus een rechtszaak aan tegen Meta vanwege die tijdlijn. De rechter stelde de burgerrechtenorganisatie in het gelijk. Uiteindelijk kreeg Meta tot eind van het jaar om de aanpassingen door te voeren. Dat is nu dus net voor de deadline gebeurd.

De organisatie is blij met de veranderingen. "De macht wordt nu teruggelegd bij de gebruiker, in plaats van dat Meta dat voor je bepaalt", zegt een woordvoerder. "Het gaat ons echt om de keuzemogelijkheid."

Stapsgewijs aangepast

De aanpassingen worden geleidelijk doorgevoerd, ziet Bits of Freedom. De eerste signalen dat Meta met de tijdlijn aan de slag was, kreeg de organisatie vorige week. Vandaag zijn er ook nog veranderingen doorgevoerd.

Meta legt zich niet neer bij de uitspraak van de rechtbank. Op 26 januari volgt een hoger beroep. Het bedrijf vindt het "een zaak voor de Europese Commissie, en niet iets voor individuele rechtbanken in EU-lidstaten", zei het bedrijf eerder.

Nederlander in taxi onder vuur genomen in centrum van Düsseldorf

20 hours 24 minutes ago

In het centrum van de Duitse stad Düsseldorf is gisteren een Nederlandse man zwaargewond geraakt toen de taxi waar hij in zat werd beschoten. Dat heeft het Duitse Openbaar Ministerie bevestigd.

Duitse media melden dat het gaat om een 40-jarige man, die sinds de beschieting in het ziekenhuis ligt. Hij verkeert in levensgevaar, meldt het OM. Volgens de Duitse krant Bild is het slachtoffer een influencer.

De man is een neef van een Nederlander die een celstraf van twintig jaar uitzit voor onder meer drugshandel, bevestigt het Duitse OM na berichtgeving in Duitse media. Het is niet duidelijk of de schietpartij daarmee te maken heeft.

Ook is nog onduidelijk of er een of meerdere schutters zijn geweest. Daar wordt nog onderzoek naar gedaan. Voor zover bekend is er niemand gearresteerd.

In de taxi zouden nog meer mensen hebben gezeten. Zij bleven ongedeerd, schrijft omroep WDR. Dat geldt ook voor de taxichauffeur. Volgens Tagesschau zaten er tien kogelgaten in de taxi, waarvan negen in de voorruit op de plek waar de bijrijder zat. Het zou gaan om een gerichte aanval.

Finland neemt vrachtschip in beslag na vermoedelijke sabotage van zeekabel

21 hours 58 minutes ago

Finse autoriteiten hebben in de Finse Golf een schip in beslag genomen dat ervan wordt verdacht een onderzeese datakabel te hebben beschadigd. In het onderzoek naar de vermoedelijke sabotageactie zijn veertien opvarenden gearresteerd, meldde de Finse politie op een persconferentie.

De opvarenden hebben de Russische, Georgische, Kazakse en Azerbeidzjaanse nationaliteit. Vrachtschip de Fitburg vaart onder de vlag van Saint Vincent en de Grenadines, een eilandengroep in het Caribisch gebied. Het 132 meter lange schip was onderweg van het Russische Sint-Petersburg naar Haifa in Israël.

Een helikopter van de Finse kustwacht was ingezet bij de operatie. Vanuit de lucht was te zien dat de Fitburg voor anker lag, maar tegelijkertijd in beweging was, aldus de kustwacht. Het schip voer op de plek waar de schade aan de datakabel was aangetroffen.

Onderzeekabels kunnen onder meer worden beschadigd door slepende ankers, al is nog onduidelijk of dat nu het geval is geweest.

Dataverkeer wordt omgeleid

De Finse telecomprovider Elisa had de breuk in de zeekabel om 05.00 uur (Finse tijd) opgemerkt. Het bedrijf heeft aangegeven dat de schade geen gevolgen heeft voor de diensten van het bedrijf in Finland en Estland. Dataverkeer wordt omgeleid via andere onderzeese kabels.

De beschadigde kabel lag in Estse wateren. De Fitburg werd aangetroffen in de zogenoemde exclusieve economische zone (EEZ) van Finland, buiten de territoriale wateren van het land. Binnen de EEZ heeft een land recht op bijvoorbeeld visserij of exploitatie van grondstoffen.

Op onderstaande afbeeldingen is de bekabeling in de Oostzee te zien. De Finse Golf ligt tussen Finland en Estland, aan de Oostzee.

Onderzeese datakabels zijn al een tijd doelwit van sabotageacties in de zogeheten schaduwoorlog. In het afgelopen jaar raakten een stroomkabel en meerdere datakabels in de Oostzee beschadigd. En een jaar geleden kampte een stroomkabel tussen Estland en Finland met een storing, waarna de Finnen een paar dagen later olietanker Eagle S naar een Finse haven brachten. De twee landen denken nog altijd dat Rusland achter de actie zit.

In januari zei NAVO-chef Rutte dat leden van het militaire bondgenootschap meer gaan samenwerken om kabels in de Oostzee beter te beschermen tegen sabotage. De zee ligt naast de Finse Golf, waar vandaag het schip in beslag is genomen.

De NAVO patrouilleert sinds begin dit jaar onder meer met fregatten en vliegtuigen in het gebied. Ook worden onderwaterdrones ingezet ter afschrikking.

In onderstaande video wordt uitgelegd hoe onderzeese datakabels worden beschermd:

Dordrecht sluit opvang na geschreeuw tegen kinderen: 'Wat denk je nou, mafketel?'

22 hours 27 minutes ago

In Dordrecht is een van de twee kinderopvanglocaties van Happy 4 Kids per direct gesloten door de gemeente. Uit een inspectierapport van de GGD blijkt dat medewerkers tegen kinderen schreeuwden, hen intimideerden en hardhandig met hen omgingen. Twee medewerkers zijn op non-actief gezet.

Wethouder Wim van der Kruijff noemt de sluiting van de vestiging aan de Burgemeester de Raadtsingel een ingrijpende maatregel, ook voor de ouders van kinderen die op de opvang zaten bij Happy 4 Kids. "Tegelijkertijd doen we er alles aan om ouders persoonlijk te ondersteunen bij het vinden van een passende plek voor hun kind en om vragen zorgvuldig te beantwoorden", aldus de wethouder bij regionale omroep Rijnmond.

De misstanden bij Happy 4 Kids kwamen aan het licht nadat een uitzendkracht aan de bel had getrokken. Tijdens een werkdag op de opvang zag ze dat twee werknemers de kinderen intimideerden, tegen hen schreeuwen en hardhandig met hen omgingen. De GGD Zuid-Holland Zuid stelde vervolgens een onderzoek in.

Toezichthouders gingen langs bij de opvang, onderzochten de administratie, voerden gesprekken met de directie en medewerkers en de invalkracht die een melding maakte van misstanden. Ook bekeek de GGD camerabeelden.

'Hou op met huilen!'

Op die beelden zag de inspectie onder andere hoe een medewerker een meisje negeerde dat dertien minuten lang huilend achter haar aan kroop. In plaats van het meisje te troosten beet de medewerker het kind toe: "Hou op met huilen! M'n oren!"

Op andere beelden heeft een medewerker een baby op schoot. Het kindje slaat de medewerker tegen de nek en schouder. De medewerker duwt de eigen hand in het gezicht van de baby, waarna de medewerker luid zegt: "Moet je me mishandelen? Moet ik jóu eens slaan?"

Ook tijdens het eten met de kinderen gaat het mis. Als een kind om melk vraagt bij zijn boterham, krijgt die van de medewerker te horen: "Eet je brood, je krijgt geen melk. Pas als je die op hebt. Wat denk je nou, mafketel?"

Terugkerende problemen

De gemeente Dordrecht voelt zich genoodzaakt om de kinderopvang te sluiten omdat er terugkerende problemen zouden zijn bij de locatie.

Omdat de emotionele en fysieke veiligheid volgens betrokkenen in het geding is, kiest de gemeente voor een sluiting om herhaling te voorkomen. Dat komt volgens een woordvoerder van de ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een paar keer per jaar voor.

Volgens de gemeente hebben alle betrokken ouders een uitnodiging gekregen voor een informatiebijeenkomst. Peuters met voorschoolse educatie krijgen voorrang bij de zoektocht naar een nieuwe opvangplek.

De opvang kan nog bezwaar maken tegen de sluiting. Happy 4 Kids was vanmiddag niet bereikbaar voor commentaar.

Of er stappen worden genomen tegen de individuele medewerkers is niet duidelijk.

Man (27) steelt auto die ijsvrij wordt gemaakt en richt ravage aan in Amersfoort

22 hours 57 minutes ago

Een 27-jarige man heeft vanochtend een ravage aangericht in een wijkwinkelcentrum in Amersfoort met een auto die hij had gestolen. Niemand raakte gewond. De man is opgepakt.

"Alle ramen van de winkel zijn kapot. Maar niet alleen bij mij, het is in de hele straat", zegt tabakswinkelier Wahid Fatih bij RTV Utrecht. Brokstukken van de auto lagen over de hele straat.

Volgens de politie stal de 27-jarige verdachte de auto vanochtend rond 06.45 uur op de Berkelstraat, pal om de hoek bij het winkelcentrum. Op dat moment draaide de motor van de auto. De eigenaar probeerde de ruiten ijsvrij te maken.

Niemand gewond

Met de gestolen auto reed de man vervolgens binnen bij twee winkelpanden. De eigenaar van de twee panden heeft aangifte gedaan bij de politie.

De autodief veroorzaakte daarnaast schade bij een filiaal van Albert Heijn. Daar reed hij een paaltje bij de ingang omver. "Het paaltje deed zijn werk", zegt een medewerker. "Op 20 centimeter na was de voordeur geraakt."

De supermarkt is inmiddels wel gewoon open. Klanten moesten eerst via de noodingang naar binnen, later kon de hoofdingang worden gebruikt.

De man werd snel aangehouden door de politie. Over zijn motief is niets bekendgemaakt.

10.000 kilo vuurwerk in beslag genomen bij verkooppunt in Groenlo

23 hours 6 minutes ago

Bij een vuurwerkwinkel in Groenlo heeft de politie 10.000 kilo vuurwerk in beslag genomen. Die hoeveelheid ligt ruim boven wat volgens de vergunning is toegestaan. Volgens de politie gaat het om zowel consumentenvuurwerk als professioneel vuurwerk. De verkoper is aangehouden.

Agenten kwamen de opslag op het spoor nadat bij een klant van de winkel vuurwerk was aangetroffen dat niet aan de verpakkingseisen voldeed en niet verkocht mocht worden. De consument was in de veronderstelling dat het om goedgekeurd vuurwerk ging.

Grote hoeveelheden

Bij aankomst bij de winkel zagen agenten dat er grote hoeveelheden vuurwerk in een loods en bunker waren opgeslagen. Ook werd er nog aan vuurwerk gesleuteld en stond buiten een ton met smeulende vuurresten. In het naastgelegen woonhuis was ook vuurwerk opgeslagen.

De politie heeft het bedrijf gesloten. De Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD) heeft al het vuurwerk meegenomen. Het wordt vernietigd.

Koningin Camilla bevestigt dat iemand haar probeerde aan te randen als tiener

23 hours 36 minutes ago

In een interview met het BBC-programma Today heeft de Britse koningin Camilla zich voor het eerst uitgelaten over een poging tot aanranding in haar tienerjaren. De 78-jarige koningin herinnert zich dat een jongen, niet veel ouder dan zij toen was, haar aanviel toen ze een boek aan het lezen was in de trein. Ze was onderweg naar Londen om haar moeder te ontmoeten.

Toen ze uit de trein stapte, zag haar moeder haar en vroeg waarom haar haar recht overeind stond en waarom er een knoop aan haar jas ontbrak.

Ze kan zich verder niet veel meer herinneren van de gebeurtenis, maar ze weet wel dat ze op dat moment woedend was. "Het incident zat destijds lang in mijn achterhoofd. Ik dacht alleen maar: waarom doet die jongen dit?"

'Ik vocht terug'

Journalist Valentine Low van de Britse krant The Times onthulde onlangs in het royalty-boek Power and the Palace dat Camilla als tiener slachtoffer was van een poging tot aanranding, maar een officiële bevestiging van Buckingham Palace ontbrak, tot vandaag.

In het boek staan meer details over het incident. Zo zou de man haar in de trein hebben betast, waarna ze haar schoen uittrok en hem ermee sloeg. Deze details bevestigt Camilla niet in het BBC-interview. Wel zegt ze dat ze "terugvocht" en dat ze de man niet kende.

Volgens het boek vond het incident plaats in de trein naar Paddington Station in Londen toen Camilla 16 of 17 jaar oud was. Toen ze op het station aankwam, wees ze de aanvaller aan en werd hij gearresteerd, zo staat in het boek. Ook deze details bevestigt de Britse koningin niet.

Koning Charles III

Camilla zet zich al jaren in voor goede doelen die slachtoffers van seksueel en huiselijk geweld ondersteunen, zoals SafeLives. Ze is beschermvrouw van meer dan negentig goede doelen in het Verenigd Koninkrijk. In het interview zegt ze dat seksueel geweld een onderwerp is dat haar "aan haar hart ligt".

In 2005 trouwde Charles, toen nog kroonprins, met zijn oude liefde Camilla, negen jaar nadat hij was gescheiden van prinses Diana. In 2023, na het overlijden van Charles' moeder Elizabeth, werd Camilla officieel gekroond tot koningin samen met koning Charles III.

Land van Maas en Waal herdenkt watersnood 1926: 'Den diek is deurgebroken'

1 day ago

Het Land van Maas en Waal herdenkt vandaag de grote overstromingen die het gebied precies honderd jaar geleden troffen. Het water kwam op sommige plekken in het rivierengebied tot 5 meter hoog te staan. Meer dan 10.000 mensen sloegen op de vlucht.

Wonder boven wonder kwam er tijdens de watersnood niemand om het leven, meldt Omroep Gelderland. Maar de schade was enorm. Zo'n duizend huizen, ongeveer een kwart van het totaal, werden weggevaagd.

De herdenking begon vanochtend met een bijeenkomst in de kerk in Overasselt, niet ver van Nijmegen. Dat is geen toeval. In Overasselt werd op oudjaarsdag 1925 voor het eerst alarm geslagen.

Het regende toen al dagen. De uiterwaarden van de Maas waren al ondergelopen en er kwam meer smeltwater uit de Ardennen aan. Een zuidwesterstorm joeg het hoge water al dagen tegen de dijken, soms zelfs eroverheen. Bij de vroegmis op 31 december 1925 in de kerk van Overasselt kwam het echte slechte nieuws: den diek is deurgebroken. Daarop werden de kerkklokken geluid om de ongeveer 20.000 bewoners van het Land van Maas en Waal te waarschuwen voor het wassende water.

Op de vlucht

Met man en macht brachten de mensen hun vee en huisdieren in veiligheid. Kippen en varkens werden op zolder gestald. Koeien en paarden werden de dijk op gestuurd of de rivier overgevaren naar veilige droge oorden. Daarna sloegen meer dan 10.000 mensen zelf op de vlucht. Zij werden onder andere opgevangen in Tiel, Den Bosch en Tilburg.

De gevolgen van de dijkdoorbraak waren in sommige delen van het gebied groter dan in andere delen. Dat komt door de vorm en ligging van het Land van Maas en Waal. Die is te vergelijken met een badkuip die een beetje scheef staat.

Op de plek van de dijkdoorbraak, het meest hooggelegen stukje land, stond het water 80 à 90 centimeter hoog. Maar stroomafwaarts in het veel lager gelegen deel van het gebied bij Alphen en Dreumel klotste het water tot 4 à 5 meter hoogte tegen de dijken (de randen van de badkuip).

Dynamiet

Dijkgraaf Johan de Leeuw zag zich genoodzaakt om de badkuip met Maaswater leeg te laten lopen. Hij zette het leger in om de dijk bij Alphen en Dreumel met dynamiet op te blazen. Zo kon het water weglopen.

Dat leek een oplossing, maar betekende een nieuwe nachtmerrie voor de bewoners. "De stroming die ontstond heeft er ook voor gezorgd dat veel ondergelopen huizen werden vernield", weet Ben van Dijk van de werkgroep Historisch Alphen aan de Maas. "Een eeuw geleden waren hier best veel klompenmakers en die hadden naast hun huis boomstammen liggen om te verwerken. Door de stroming zijn die boomstammen tegen huizen gaan bonken."

Niet alleen het Land van Maas en Waal kampte eind 1925, begin 1926 met watersnood. Ook in Limburg ging het mis.

Op tientallen plaatsen in Limburg braken de dijken op oudjaarsdag 1925 door, meldt L1 Nieuws. Zo ook bij Ool, niet ver van Roermond.

De bejaarde broers Theo en Wim Poulussen werden pas veel later geboren, maar kregen de verhalen mee van hun vader die in Ool woonde. "Er werd vroeger bijna niet over gesproken. Want het was bijna normaal. De Maas kwam en de Maas ging weer", zegt Theo Poulussen. Broer Wim vult aan: "Mensen weten niet meer wat het water doet. Bij de zware overstromingen in 2021 wisten velen zich geen raad. Met veel ramptoeristen. Vroeger hoorde hoogwater gewoon bij het leven."

Het blijft onduidelijk hoeveel water de Maas precies afvoerde eind 1925, begin 1926. Maar het zou gaan om ruim 3000 kubieke meter per seconde. Vergelijkbaar met de piekjaren 1993, 1995 en 2021. Maar door de minimale Maasbeveiliging destijds en de talloze dijkdoorbraken stond het waterpeil toen veel hoger in de straten.

De totale schade bedroeg zo'n 10 miljoen gulden. Omgerekend naar nu is dat ruim 100 miljoen euro. Door het hele land werd geld ingezameld voor de slachtoffers van de watersnood. De opbrengst: ruim 4,5 miljoen gulden.

Kan gebeuren

Maar politiek Den Haag weigerde om de watersnoodramp van 1926 te bestempelen als nationale ramp. De redenering was dat dit soort gebieden nou eenmaal kon overstromen. Het Rijk hield de hand op de knip en betaalde niet mee aan het schadeherstel.

De herdenking van vandaag beperkt zich niet tot een bijeenkomst. Vanaf 12.00 uur luidden alle kerkklokken van alle dorpen in het Land van Maas en Waal achter elkaar, in estafette.

Landen veroordelen Israëlisch besluit tot weren hulporganisaties

1 day ago

Verschillende landen hebben het besluit van Israël om enkele tientallen hulporganisaties de toegang te ontzeggen in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever veroordeeld.

In een gezamenlijke verklaring noemen de ministers van Buitenlandse Zaken van Canada, Denemarken, Finland, Frankrijk, IJsland, Japan, Noorwegen, Zweden, Zwitserland en Groot-Brittannië het besluit "onaanvaardbaar". Ook spreken ze van "buitensporige beperkingen".

De ministers roepen Israël op om ervoor te zorgen dat de hulporganisaties "op een duurzame manier" kunnen werken in Gaza en op de Westoever. "Zonder deze hulporganisaties zal het onmogelijk zijn om aan alle dringende behoeften te voldoen."

Nederland heeft voor zover bekend niet gereageerd op het besluit van Israël.

Nieuwe regels

Israël hanteert vanaf morgen nieuwe regels voor hulporganisaties. Zo moeten werknemers van de organisaties onder meer informatie over adressen, gezinssamenstellingen, accounts op sociale media en andere privacygevoelige data delen met de Israëlische autoriteiten. Organisaties die kritisch zijn geweest over de manier waarop Israël oorlog voert in Gaza of kritiek hebben op de Israëlische regering lijken nu geweerd te worden.

Israël zegt dat de regels nodig zijn om te controleren of medewerkers geen banden hebben met Hamas. Ook zou het doel zijn om de "integriteit van humanitaire hulp te waarborgen".

Veel organisaties hebben geweigerd gegevens van hun personeel te delen met de Israëlische autoriteiten. Bijvoorbeeld omdat het niet mag van de privacywetten, maar ook omdat de organisaties vrezen voor de veiligheid van hun mensen. De afgelopen jaren zijn geregeld Palestijnse werknemers opgepakt door Israël omdat ze iets hadden gepost op sociale media wat Israël niet aanstond. De organisaties zeggen nu niet zeker te weten of de informatie die ze moeten delen veilig is.

'Verwoestende gevolgen'

Op de lijst van Israël staan grote hulporganisaties als Artsen Zonder Grenzen, War Child, Oxfam Novib en Norwegian Refugee Council. Artsen Zonder Grenzen zegt dat het blokkeren van de hulp verwoestende gevolgen zal hebben voor de Palestijnen.

Volgens Artsen Zonder Grenzen komt 20 procent van de ziekenhuisbedden in Gaza van de organisatie. "We zoeken dringend naar oplossingen zodat we de Palestijnen in Gaza en de Westelijke Jordaanoever van diensten kunnen blijven voorzien."

Norwegian Refugee Council laat weten niet verbaasd te zijn door het Israëlische verbod. "Het sluit aan bij wat we de afgelopen ruim twee jaar hebben gezien: de Israëlische autoriteiten belemmeren voortdurend de werkzaamheden van onpartijdige, onafhankelijke en neutrale humanitaire hulporganisaties." Verschillende hulporganisaties hebben Israël opgeroepen om hun besluit te heroverwegen.

'Blijft niks meer over'

Israël beweert dat 99 procent van de humanitaire hulp aan Gaza ongemoeid blijft door het besluit en zegt dat andere organisaties de taken kunnen overnemen. Volgens Pim Kraan van Save the Children blijft er echter niks meer over van de hulp in Gaza.

"Ik lees cijfers van de VN dat Gaza de helft van de gezondheidsposten zal verliezen. Ook zal een derde van de medische hulpgoederen van internationale hulporganisaties wegvallen en zal 90 procent van de mobiele medische teams er niet meer zijn", aldus Kraan. Verschillende hulporganisaties hebben Israël opgeroepen om hun besluit te heroverwegen.

Mike Huckabee, de Amerikaanse ambassadeur in Israël, zegt op sociale media het eens te zijn met het Israëlische besluit. Hij beschuldigt meerdere hulporganisaties ervan "terroristen op hun loonlijst te hebben". De Verenigde Staten zijn een van de trouwste bondgenoten van Israël.

Checked
1 hour 58 minutes ago
NOS Nieuws - Algemeen
NOS Nieuws
Subscribe to NOS Nieuws - Algemeen feed