NOS Nieuws - Algemeen

Als straks het landelijk vuurwerkverbod ingaat, kunnen mensen te makkelijk aan een vergunning komen om alsnog vuurwerk af te steken, vindt de Raad van State. Die adviseert het kabinet daarom om de regels voor die ontheffing strenger te maken.

Het kabinet wil vanaf komende jaarwisseling het afsteken van vuurwerk door particulieren verbieden. Clubs, buurtverenigingen en andere groepen mogen het nog wel, als ze van hun gemeente daarvoor een ontheffing krijgen.

Voor die ontheffing gelden er een aantal landelijke voorwaarden. Zo mag er maximaal 200 kilo vuurwerk afgestoken worden, op een terrein dat goed bereikbaar is voor de hulpdiensten. Ook mag het vuurwerk pas op 31 december worden aangeleverd.

'Te laagdrempelig'

De Raad van State vindt deze regels te "laagdrempelig", waardoor de ontheffingen op "gespannen voet staan" met het doel van het landelijke vuurwerkverbod: een veiligere jaarwisseling. De adviseur van het kabinet somt daarbij meerdere zwakke punten in de wet op.

Zo komt er geen landelijke richtlijn voor de afstand tussen de plaats waar het vuurwerk wordt afgestoken en het publiek, waardoor dit per gemeente kan verschillen. Ook hoeft iemand die de ontheffing aanvraagt, geen binding te hebben met de gemeente. "Op die manier kunnen landelijke verenigingen overal ontheffingen aanvragen en op grotere schaal vuurwerk aankopen", is in het advies te lezen.

'Te gevaarlijk voor boa's'

Daarnaast schrijft de Raad van State dat het onduidelijk is hoe de regels te handhaven zijn. Dat is in beginsel een taak van boa's. "Maar deze boa's zijn volgens de gemeenten rond de jaarwisseling niet of nauwelijks op straat vanwege de gevaarlijke situatie", zegt het adviesorgaan.

Meerdere burgermeesters maken zich daar ook zorgen over. Zij waarschuwen dat als er door heel veel kleine groepen ontheffingen worden aangevraagd, handhaving erg lastig wordt. Ook kunnen er grote verschillen ontstaan tussen gemeentes, waardoor je in de ene gemeente veel makkelijker een ontheffing krijgt dan in de andere.

De Tweede en Eerste Kamer hebben eerder met een ruime meerderheid voor een landelijk vuurwerkverbod gestemd. De partijen hadden nog wel een aantal voorwaarden voordat het verbod ingaat. Eén van die voorwaarden is de ontheffingsregeling.

De Raad van State adviseert dringend de regels rond de ontheffing niet zo invoeren. Het is nu de vraag wat de Eerste en Tweede Kamer daarmee doen. Alleen als daar bij partijen geen grote bezwaren zijn tegen het plan dat er nu ligt, kan het landelijk verbod alsnog komende jaarwisseling ingaan.

In Hongarije is een conflict tussen premier Magyar en president Sulyok in een nieuwe fase beland. Magyar vindt Sulyok ongeschikt en eist dat hij opstapt. Het ultimatum dat hij Sulyok had gesteld, liep om middernacht af.

De premier en minister van Justitie Görög kwamen vanmorgen aan bij het presidentieel paleis voor een gesprek met Sulyok. Daar werden ze toegejuicht door eigen aanhangers en uitgescholden door aanhangers van de president. Het gesprek heeft niets opgeleverd, Sulyok houdt vol dat hij alle recht heeft om aan te blijven.

Magyar zei na afloop dat hij binnen een maand de grondwet zal aanpassen, zodat de president kan worden weggestuurd. In afwachting daarvan zal de voorzitter van het parlement - een partijgenoot van Magyar - de taken van de president overnemen, aldus Magyar.

Geen ceremoniële functie

In april maakten Magyar en zijn Tisza-partij met een klinkende verkiezingszege een einde aan de zestien jaar durende regering van Fidesz-leider Orbán. Magyar eiste onmiddellijk het vertrek van functionarissen die door zijn voorganger waren benoemd. Hij ziet ze als "marionetten" van het oude, populistische regime. Magyar noemde Sulyok, partijgenoot van Orbán, bij naam.

Volgens Magyar is het presidentschap meer dan een ceremoniële functie. "De grondwet is heel duidelijk", zei hij vandaag. "De president symboliseert de eenheid van de natie en ziet toe op het democratisch functioneren van het staatsapparaat." Sulyok zou wat dat betreft hebben gefaald. "Toen moreel gezag nodig was, koos president Sulyok voor zwijgen, in elk voorbeeld, zonder uitzondering."

Sulyok zei eerder al dat de president alle Hongaren vertegenwoordigt, ook de democratische minderheid. Ook zouden in de grondwet geen redenen staan waarom hij nu zou moeten opstappen.

De vraag naar producten die in Nederland zijn gemaakt, steeg vorige maand het hardst in vier jaar tijd. Dat blijkt uit cijfers die beroepsvereniging van inkoopmanagers Nevi maandelijks publiceert. De grote toename in productie en het aantal bestellingen houdt sterk verband met de onzekerheid over de situatie in het Midden-Oosten, zegt Nevi.

De beroepsvereniging kijkt elke maand naar verschillende factoren die iets zeggen over de industrie. Bijvoorbeeld het aantal orders dat is binnengekomen, maar ook hoelang de levertijden zijn en wat de voorraad bij bedrijven is van ingekochte materialen.

Binnen deze index valt op dat vooral de chemiesector flink in de lift zat. Chemische producten uit het Midden-Oosten worden op andere plekken ingekocht. Ook de productie van plastics en kunststoffen is gestegen. "Voor de industrie goed nieuws, maar niet alle bedrijven zijn er blij mee. De prijzen van deze kunststoffen zijn echt behoorlijk gestegen", zegt sectoreconoom Albert Jan Swart bij ABN Amro.

Hamsteren

Klanten van grote industriële bedrijven halen bestellingen naar voren om een voorraad op te bouwen. "Bedrijven hamsteren producten nu de Straat van Hormuz al maandenlang praktisch gesloten is en er tekorten aan bepaalde materialen ontstaan", zegt Swart.

Het duurde wel langer om spullen geleverd te krijgen, zegt beroepsvereniging Nevi. Gemiddelde levertijden in mei waren langer doordat bedrijven hun voorraad willen aanvullen, juist terwijl de toeleveringsketen verder is verstoord.

Datacenters

De snelle groei van de Nederlandse industrie komt niet alleen doordat bedrijven nu voorraden opbouwen. "Een deel is ook te verklaren door investeringen in datacenters door chipfabrikanten. De Nederlandse chipmachinefabrikant ASML profiteert daarvan en daarmee ook vele honderden toeleveranciers", zegt Swart.

Hij zegt erbij dat het hamsteren een tijdelijk effect lijkt, dat de komende maanden ook weer zal wegebben. "Als dit afneemt, zien we pas hoe bestendig de vraag naar Nederlandse goederen is."

In Zuid-Korea zijn vijf mensen omgekomen bij een explosie en brand in een raketfabriek. Twee mensen raakten gewond, zeker een van hen is er slecht aan toe.

Het ging mis in een fabriek van wapenfabrikant Hanwha Aerospace in Daejeon, in het midden van het land. Door nog onbekende oorzaak ontstond er een explosie tijdens het schoonmaken van apparatuur die wordt gebruikt voor het maken van raketbrandstof.

De twee overlevenden konden op eigen kracht uit het gebouw wegkomen. Een van hen liep wel zware brandwonden op. Door het felle vuur is het nog niet mogelijk geweest de vijf doden te identificeren.

Staatsgeheim

Hanwha is een grote speler in de defensie-industrie van het land. In de fabriek in Daejeon worden vooral raketmotoren en -brandstof gemaakt voor grond-grondraketten. Volgens de autoriteiten was het vuur moeilijker te bestrijden doordat de plattegronden van de fabriek gelden als staatsgeheim.

De directeur van de fabriek heeft zijn excuses aangeboden aan de nabestaanden van de slachtoffers. Hij zegt volledig te zullen meewerken met het onderzoek naar de oorzaak van de brand.

Een nieuwe genoomtest kan ertoe leiden dat mensen met borstkanker minder vaak onnodig chemotherapie moeten ondergaan. Dat blijkt uit een onderzoek onder leiding van University College London. Zaterdag is het onderzoek gepresenteerd op het jaarlijkse congres van de American Society of Clinical Oncology in Chicago, de grootste conferentie over kanker ter wereld.

Meer dan 4000 patiënten die recent werden gediagnosticeerd met hormoonpositieve borstkanker, de meest voorkomende vorm van borstkanker, deden mee. Ze kwamen uit het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen, Zweden, Australië, Nieuw-Zeeland en Thailand en waren tussen de 40 en 60 jaar oud.

De deelnemers werden ingedeeld in twee groepen, waarbij de ene groep chemotherapie en hormoonbehandeling kreeg en de andere groep de genetische Prosigna-test. Die analyseert vijftig genen uit het tumorweefsel en bepaalt op basis daarvan hoe groot het risico is van terugkeer van borstkanker.

Patiënten die hoog scoorden op de test kregen chemo- en hormoontherapie, mensen met een lage score kregen alleen hormoontherapie. De uitkomsten waren vrijwel gelijk: bijna 95 procent van de proefpersonen die chemo kregen was na vijf jaar in leven en kankervrij, tegenover bijna 94 procent van de groep die geen chemo kreeg. Daaruit concluderen de onderzoekers dat patiënten met een lage risicoscore vaker chemotherapie kunnen overslaan.

Ook voor jongere vrouwen

In Nederland worden de gentesten voor het bepalen van de vervolgbehandeling voor borstkanker al langer gebruikt. De zogenoemde MammaPrint en Oncotype DX-testen worden in Nederland het meest ingezet, aanvullend op de standaardrisicoschatting. Sinds 2023 worden die twee testen ook vergoed. Ze zijn volgens oncologisch chirurg Caroline Drukker vergelijkbaar met de Prosigna-test.

Wat nieuw is, zegt Gabe Sonke, oncoloog in het Antoni van Leeuwenhoek in Amsterdam en aanwezig bij de presentatie van het onderzoek in Chicago, is dat de onderzoekers nu ook voor jongere vrouwen tussen 40 en 50 jaar laten zien dat de test goed werkt.

Dat is goed nieuws, aangezien de andere gentesten uitsluitend gebruikt worden voor vrouwen boven de 50. Door de test zouden dus ook jongere vrouwen vaker chemotherapie kunnen mijden. Sonke verwacht dat de testen op termijn ook naar Nederland komen. "Onder voorwaarde dat dit ook vergoed gaat worden", voegt hij daaraan toe.

Heftige bijwerkingen

Wel plaatst hij de kanttekening dat de onderzoeksgroep ovariële suppressie-medicijnen gebruikte. Deze medicijnen zorgen ervoor dat de eierstokken geblokkeerd worden, waardoor de productie van oestrogenen wordt gestopt. Als bijwerking: de overgang.

"Acuut in de overgang komen, kan veel impact hebben", zegt Sonke. Sommige mensen stoppen met de medicijnen vanwege de heftige klachten van de overgang. Tegelijkertijd benadrukt de oncoloog dat chemotherapie ook leidt tot heftige en soms blijvende bijwerkingen, zoals haaruitval, misselijkheid, geheugenproblemen en vermoeidheid. Daarom is het volgens hem belangrijk dat de voor-en nadelen goed worden besproken met de patiënt.

Heel mooi resultaat

Op dit moment krijgen veel patiënten 'overbodige' chemotherapie. "We weten dat chemotherapie als aanvulling op een operatie voor zo'n 5 tot 10 procent van de mensen met borstkanker zorgt voor genezing", zegt Sonke. "We weten alleen nog niet genoeg voor wie het helpt om te genezen. Juist daarvoor helpen dit soort testen."

Chirurg Drukker benadrukt dat sinds de invoering van de MammaPrint en Oncotype DX-testen de hoeveelheid "onnodige chemo" is teruggedrongen. "De vraag is of deze test dat nog verder kan doen." Dat lijkt zo te zijn, omdat het onderzoek uitwees dat de test ook voor jongere vrouwen werkte. Daarbij moet wel kritisch worden blijven gekeken naar voor wie het testen zin heeft en voor wie niet.

Een woordvoerder van KWF Kankerbestrijding noemt het "een heel mooi resultaat en een mooi voorbeeld van behandeling op maat. Of in dit geval: een behandeling niet geven als het niet hoeft."

In Nederland worden er jaarlijks ruim 17.500 mensen met borstkanker gediagnosticeerd, volgens het Integraal Kankercentrum Nederland. Het is onder vrouwen de meest voorkomende kankersoort.

Het Poolse Hel is vanaf deze zomer weer bereikbaar met buslijn 666. Drie jaar geleden schrapte busmaatschappij PKS Gdynia het demonische nummer nog na christelijk protest, maar ov-bedrijf Flixbus vond dat een gemiste kans.

"Het is ideaal als de naam van een buslijn al iets zegt over de bestemming", zegt een woordvoerder tegen de Poolse pers. "Hierbij hoef je niets meer uit te leggen, iedereen zal het begrijpen."

De naam van het toeristenplaatsje op het langgerekte schiereiland in het Noord-Poolse Pommeren heeft niets te maken met de plek in het hiernamaals waar de zondigen worden gestraft, die pieklo heet in het Pools. Waarschijnlijk is de naam afgeleid van een Oud-Poolse beschrijving van het lege landschap van de badplaats.

Marketingstunt

Als marketingstunt om buitenlandse toeristen te trekken besloot PKS Gdynia in 2006 de buslijn het nummer 666 te geven. Dat is in de Bijbel het "getal van het Beest", een symbool voor de antichrist. Het werkte: internationaal kwam de bustrip bekend te staan als de Highway to Hel (inderdaad één letter minder dan het bekende AC/DC-nummer). De busrit werd een toeristische trekpleister, hoewel de trein naar Hel eigenlijk sneller was.

Christelijke groepen konden echter niet lachen om de verwijzing naar het ultieme kwaad. Jaar na jaar kreeg de busmaatschappij verzoeken om de nummering aan te passen. "Dit is een verwijzing naar de eeuwige dood en lijden", waarschuwde een katholiek tijdschrift bijvoorbeeld. "Als je daarom lacht, heb je niet begrepen wat het precies voorstelt."

Vanwege de aanhoudende druk besloot PKS Gdynia toe te geven: de laatste 6 van het lijnnummer werd omgedraaid, zodat voortaan bus 669 naar Hel ging. De beslissing was destijds wereldnieuws.

In 13 uur naar Hel

Flixbus besluit nu 's zomers toch weer een lijn 666 te laten rijden naar Hel. Vanuit Krakau in Zuid-Polen kom je via Warschau en Gdansk in dik 13 uur naar Hel. Onomwonden geeft de busmaatschappij toe dat de satanische connotatie bedoeld is om publiek te trekken. "We hebben het inderdaad uit reclameoogpunt gedaan, zodat de populaire vakantieroute naar Hel meer opvalt."

Hel zelf, een badplaats met bijna 5000 inwoners, doet overigens weinig met zijn dubbelzinnige naam. Op Tripadvisor worden onder de Top Things to Do in Hel vooral het visserijmuseum, een zeehondenopvang en verdedigingswerken uit de Tweede Wereldoorlog genoemd.

Het Amerikaanse leger heeft afgelopen weekend radar- en commandocentra van Iran bij de Straat van Hormuz aangevallen. Het leger reageerde naar eigen zeggen op het neerhalen van een Amerikaanse drone boven internationale wateren door Iran. Ook zouden er twee Iraanse drones onschadelijk zijn gemaakt die een bedreiging voor schepen vormden.

De installaties staan bij de stad Goruk en op het eiland Qeshm. Iran bevestigt dat de Amerikanen een telecommunicatietoren op "een eiland" hebben aangevallen. Over schade wordt niets gezegd.

Iran zegt ook dat het heeft teruggeslagen, onder meer door een Amerikaanse basis aan te vallen. Waar dat gebeurde, is niet bekendgemaakt, maar vermoedelijk was het in Koeweit. Dat land zegt dat zijn luchtverdediging in actie kwam om een drone en raketten te onderscheppen.

Staakt-het-vuren

De VS en Iran sloten in april een staakt-het-vuren. Sindsdien slepen de besprekingen zich voort over onderhandelingen over beëindiging van de oorlog. In de tussentijd wordt het staakt-het-vuren over en weer geschonden.

President Trump zei herhaaldelijk dat een akkoord dichtbij is, ook vandaag weer. "Iran wil graag een akkoord sluiten en dat wordt een goed akkoord voor de VS en onze bondgenoten. Ga maar rustig zitten, het komt goed. Dat komt het uiteindelijk altijd."

Oud-EO-presentator Menno Helmus is op 64-jarige leeftijd overleden aan de gevolgen van kanker. Dat heeft de omroep gisteren bekendgemaakt.

Helmus begon in 1992 als eindredacteur bij de Evangelische Omroep (EO). Later presenteerde hij het programma Omega, over wat God betekent in het leven van mensen. Ook was hij presentator van Man/Vrouw en Helpdesk Live, waarin levensvragen vanuit een christelijk perspectief werden besproken. De EO-presentator stond samen met zijn vrouw Marian ook aan het hoofd van de evangelische beweging Vineyard Benelux.

"Menno was een maker met een missie: vol van Jezus, vol ideeën, een bron van creativiteit", zegt EO-directeur Arjan Lock. "Hij was altijd gedreven om mensen op een frisse, innovatieve manier met het geloof in aanraking te brengen. We leven mee met Marian, de kinderen, kleinkinderen en allen die hem zullen missen."

Blijven bidden

Helmus kreeg in 2022 de diagnose kanker. Tijdens zijn ziekteproces liep hij tegen moeilijke vragen aan, zei hij in een interview met EO Visie. "Ik realiseerde me: ik wil dit helemaal niet. Ik voelde verzet diep vanbinnen." Hij had veel vragen voor God. "Hoe ga ik hier goed mee om? Hoe verhoudt dit zich tot uw koninkrijk? Waar mag ik op hopen? Waar kan ik voor bidden?"

Helmus bad dat de ziekte weg zou gaan. "Ik droom stiekem van de dag dat ze in het ziekenhuis bij een scan niets meer kunnen vinden, omdat de Heer mij heeft aangeraakt en de kanker weg is." Het geloof gaf hem troost en kracht, "wat er ook gebeurt".

Het Nederlandse tbs-systeem is het afgelopen jaar verder vastgelopen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van TBS Nederland, het samenwerkingsverband van de elf forensisch-psychiatrische centra en klinieken.

Deze tbs-klinieken namen vorig jaar 118 nieuwe patiënten op, 28 procent minder dan in 2024. Het probleem wordt steeds urgenter doordat de instroom, doorstroom en uitstroom stagneren, stelt TBS Nederland.

De wachtlijst voor een tbs-plek is inmiddels opgelopen tot 261 personen, tegenover 45 in 2020. Deze mensen wachten in de gevangenis op hun behandeling in een tbs-kliniek. Wie langer dan vier maanden moet wachten, heeft recht op een schadevergoeding, wat de staat jaarlijks tonnen kost.

Toegenomen vraag

In 2025 verbleven gemiddeld 1683 patiënten in de tbs. Tegelijkertijd neemt het aantal mensen dat een tbs-maatregel opgelegd krijgt toe, waardoor er meer vraag is naar plekken in tbs-klinieken.

In tbs-kliniek De Kijvelanden en De Oostvaarderskliniek is het aantal bedden daarom uitgebreid. Ook Veldzicht krijgt meer plekken, maar dat zal niet genoeg zijn om aan de toegenomen vraag te voldoen.

Wat is tbs?

Tbs staat voor terbeschikkingstelling. Dit is geen straf, maar een maatregel die door de rechter kan worden opgelegd als iemand een strafbaar feit heeft gepleegd en tijdens dat delict niet of gedeeltelijk ontoerekeningsvatbaar was door psychiatrische problemen. Voor zo'n misdrijf geldt minimaal vier jaar gevangenisstraf. Ook moet er een kans zijn dat iemand opnieuw zo'n feit pleegt.

Er bestaan twee vormen van tbs: tbs met voorwaarden en tbs met dwangverpleging. Bij tbs met dwangverpleging, de zwaarste variant, wordt de dader verplicht opgenomen in een kliniek. Het doel is om de dader te behandelen, zodat hij of zij uiteindelijk veilig kan terugkeren in de samenleving.

Ook de doorstroom stokt. Het duurt vaak langer dan verwacht om een tbs'er de juiste behandeling te geven, die nodig is om veilig en verantwoord terug te keren naar de samenleving. Een behandeling duurt nu zo'n tien jaar, bijna anderhalf jaar langer dan in 2024.

Hyacinthe van Bussel, directeur van tbs-kliniek De Rooyse Wissel en de voorzitter van TBS Nederland: "De vraag die we onszelf ook moeten stellen, is of we de lat om door te stromen ook te hoog hebben gelegd. We kunnen nooit garanties geven, maar misschien durven we nu wel te weinig risico's te nemen. Dat kan ook een reden zijn dat de behandelduur is toegenomen."

Verlof en ontsnapte tbs'ers

Om een tbs'er voor te bereiden op terugkeer naar de samenleving, mag iemand met verlof. Er zijn vier vormen van verlof: begeleid verlof, onbegeleid verlof, transmuraal verlof (buiten de muren) en uiteindelijk proefverlof.

Uit de cijfers van TBS Nederland blijkt dat er afgelopen jaar 85.661 verloven waren. Veruit de meeste keren verliep dit zonder problemen. Twaalf keer kwam het voor dat een tbs'er met verlof niet op tijd terugkwam op de afgesproken plek.

Volgens TBS Nederland komt het vrijwel nooit voor dat er tijdens zo'n onttrekking nieuwe strafbare feiten worden gepleegd. Ook 'ontvluchtingen', ontsnappingen waarbij iemand over het hek klimt, komen bijna nooit voor. Vorig jaar gebeurde dat helemaal niet.

De door- en uitstroom worden ook vertraagd door een tekort aan geschikte plekken voor tbs'ers die klaar zijn met hun behandeling in de hoogbeveiligde kliniek. Niet alle tbs'ers kunnen naar een eigen woning, velen hebben een andere vorm van zorg of begeleid wonen nodig. Door een tekort aan beveiligde woonplekken of klinieken met lagere beveiligingsniveaus blijven tbs'ers langer in een kliniek zitten op een hoog beveiligingsniveau.

Tbs-klinieken zijn daarom ook bezig om zelf te zorgen voor dit soort vervolgplekken, bijvoorbeeld door langdurige verblijfszorgplekken te organiseren voor patiënten. Daarnaast zijn ze op zoek naar een zorgorganisatie die verpleeghuisbedden voor een groep tbs-patiënten open wil stellen.

Van Bussel: "Als iemand een volgende stap kan zetten in de mate van begeleiding, dan is dat goed voor deze patiënt. Maar ook voor de 261 mensen die op een behandeling zitten te wachten."

Het is niet makkelijk om deze nieuwe plekken te ontwikkelen. Volgens Van Bussel zijn veel gemeenten huiverig voor het openen van beschermende woonvormen voor forensische zorg. "De tolerantie in de maatschappij is niet meer zo groot. Dat zie je ook bij de komst van asielzoekerscentra. Er zijn gemeentes die zeggen: we hebben al een azc, woningnood en andere problemen, nu is een andere gemeente aan de beurt."

Die vrees is ongegrond, zegt Van Bussel. "Gemeenten die ervaring hebben met forensische zorg, zijn over het algemeen toleranter dan gemeenten die dit niet hebben. Ik ken niet één gemeente die uitbehandelde tbs'ers heeft opgevangen en daar later spijt van had."

Goedemorgen! De landen die meedoen aan het WK moeten hun definitieve selecties indienen bij de FIFA. En de coronacommissie ondervraagt een arts en een burgemeester.

Eerst het weer: vanochtend is het vrij zonnig. In de loop van de dag ontstaan stapelwolken, maar op de meeste plaatsen blijft het droog. De maxima liggen tussen 20 en 24 graden bij een matige westelijke wind. De komende dagen verlopen wisselvallig, met vooral dinsdag soms stevige buien. De maxima liggen rond een graad of 20.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kan je vandaag verwachten? Dit is er vannacht gebeurd:

In het noordwesten van Italië zit op 120 meter diepte een speleoloog vast in een grot. De 20-jarige man raakte gewond aan een voet door een afgebroken stuk rots. Hij kan niet meer klimmen en moet met een brandcard worden vervoerd.

De man daalde met met een groep af in een grot die bekendstaat vanwege zijn hoge moeilijkheidsgraad. De grot moet op sommige plaatsen worden verbreed om de man naar boven te halen.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

1500 Oranje-fans konden gisteren de uitzwaaitraining bijwonen van de selectie voor het WK in de VS. De jonge supporter Thomas bekeek de training vanaf de rug van zijn vader. Hij denkt, met veel andere fans, dat Nederland wereldkampioen wordt. Oranje speelt zijn eerste wedstrijd op zondag 14 juni tegen Japan.

Fijne dag!

De verkiezingsdag in Colombia heeft niet direct een nieuwe president opgeleverd. Er komt een tweede en beslissende stemronde tussen de rechts-populistische Abelardo de la Espriella en de linkse kandidaat Iván Cepeda. De uitslag van eerste ronde wordt betwist door vertrekkend president Gustavo Petro.

Buitenstaander De la Espriella (43,7 procent) behaalde ongeveer een half miljoen stemmen meer dan zijn opponent Cepeda (40,9 procent). Dat is de voorlopige uitslag met bijna alle stemmen geteld. Aangezien niemand 50 procent of meer van de stemmen behaalde, komt er een extra stemronde.

Beide presidentskandidaten spreken hun aanhangers vol vertrouwen toe:

Petro suggereert dat er fraude is gepleegd. Hij beweert dat een bedrijf heeft gesjoemeld met honderdduizenden stembiljetten, maar levert daarvoor geen bewijs. Senator Cepeda, een partijgenoot van Petro, eist eveneens opheldering en zegt dat hij tot die tijd niet reageert op de uitslag.

Tegelijkertijd leek de progressieve kandidaat wel te erkennen dat er nog een beslissende ronde komt. "We gaan de tweede ronde winnen", citeert persbureau AP uit een toespraak van Cepeda. De laatste verkiezingsronde staat gepland op 21 juni.

'Geluisterd naar het gebrul'

De voorlopige uitslag wordt door De la Espriella gevierd. "We hebben de tweede ronde bereikt dankzij de ruim tien miljoen Colombianen die hebben geluisterd naar het gebrul", verwijst hij in een verklaring op sociale media naar zijn bijnaam 'de tijger'. De 47-jarige profileert zich als buitenstaander, wil misdaad keihard aanpakken en is tegen het vredesakkoord met guerrillabeweging FARC.

Het belangrijke verkiezingsthema voor veel Colombianen is veiligheid en geweld, schreef NOS-correspondent Nina Jurna gisteren in dit artikel. Ondanks de beloofde 'Totale Vrede' van Petro, waarbij hij met alle gewapende partijen wilde onderhandelen over vrede, wordt Colombia geteisterd door drugsbendes en uiteenlopende guerrillabewegingen die soms hele gebieden onder controle hebben.

Op de A4 vlak bij de grens met België is vannacht een dodelijk ongeluk gebeurd. Iemand is aangereden en daarbij overleden, zegt de politie op sociale media.

De snelweg was in de richting van Antwerpen vannacht urenlang afgesloten voor forensisch onderzoek. De gedeeltelijke afsluiting gold vanaf knooppunt Markiezaat bij Woensdrecht tot aan het Belgische dorp Zandvliet. Ook het viaduct over de A4, de Oude Dijk in Ossendrecht, was dicht. Het verkeer richting België werd omgeleid via Hazeldonk, onder Breda.

Na het uitgebreide onderzoek van vannacht laat de politie weten dat er geen sprake was van een misdrijf. Er wordt daarom verder geen onderzoek gedaan, zegt een woordvoerder.

Reddingswerkers zijn erin geslaagd om een 20-jarige speleoloog uit een grot in Noord-Italië te redden. De man kwam op zo'n 120 meter diepte vast te zitten nadat hij was geraakt door een afgebroken rotsblok.

Een specialistisch team van 42 reddingswerkers kon de man na 12 uur uit zijn benarde positie bevrijden, schrijven Italiaanse media.

De grotonderzoeker was onderdeel van een groep die was afgedaald in de Grotta dei Cinghiali Volanti bij Cuneo. Dit is een nauwe schacht die bekendstaat onder grotverkenners vanwege zijn hoge moeilijkheidsgraad.

Rots verplaatsen

Diep in de grot brak een stuk rots af en kwam op de man terecht. De man raakte gewond aan zijn been en kon niet meer klimmen. Groepsgenoten alarmeerden aan het einde van de middag de hulpdiensten, nadat ze naar boven waren geklommen.

Reddingswerkers moesten de afgebroken rots die het been van de man blokkeerde, verplaatsen. Ook werd de grot op bepaalde plekken breder gemaakt om de gewonde te kunnen evacueren. Volgens Italiaanse media gaat het naar omstandigheden goed met de man en is hij naar het ziekenhuis gebracht.

De politie heeft op sociale media bedreigende en beledigende reacties gekregen bij een bericht over een aanhouding in een asielzoekerscentrum in Zeist, waarbij agenten geweld gebruikten. De politie heeft daarom besloten om de reacties op Instagram en Facebook uit te zetten, waardoor mensen geen reactie meer kunnen achterlaten.

"Kritiek en een gesprek zijn goed en belangrijk, maar alle fatsoensnormen werden overschreden", zegt een woordvoerder van de politie over de reacties bij het bericht dat gisteren werd gepubliceerd. Mensen ontstaken in woede richting de politie, maar gingen ook los tegen elkaar onder het bericht.

"In toenemende mate sloeg het om", zegt de woordvoerder. "Lelijke taal en echt beledigingen over en weer en verwensingen die niet door de beugel kunnen." Er was onder meer sprake van "heftige bedreigingen". Volgens de politie is het nog te vroeg om te zeggen of er mogelijk strafbare uitingen bij zitten.

Vernieling en bedreiging

De politie ging in de avond van 19 mei af op een melding van vernieling en bedreiging "waarbij sprake was van een mes" in het asielzoekerscentrum aan de Kampweg in Zeist. Op beelden van de aanhouding is te zien dat meerdere agenten, een politiehond en een man en een vrouw in een gang staan.

In een van de video's trekt een van de agenten hardhandig aan een van de armen van de vrouw waarna ze op de grond valt. Hierop valt de man de agent aan en vallen er klappen over en weer. In een andere video, die van iets later lijkt te zijn, is te zien hoe de vrouw aan haar kleren of haren wordt weggesleept en de man tegen de grond gedrukt wordt.

Hoogzwanger

De politie laat altijd onderzoek doen als bij een aanhouding geweld is gebruikt, maar trad hier gisteren expliciet mee naar buiten omdat beelden van de aanhouding rondgaan op sociale media. De Arabische nieuwszender Al Jazeera heeft ze ook gepubliceerd en schrijft dat de man een Palestijnse vluchteling is.

Hij vernielde volgens Al Jazeera een televisie nadat hij had gehoord dat een familielid in Gaza was omgebracht. De nieuwszender meldt dat de vrouw die op de grond werd gegooid op dat moment hoogzwanger was. Enkele dagen na het incident is het kind geboren, zo heeft de moeder verteld op sociale media.

Volgens de politie laten de beelden "een deel van de gebeurtenis" zien en wordt er "zorgvuldig gekeken naar alle feiten en omstandigheden". Een 30-jarige man uit Zeist werd aangehouden, maar hij is inmiddels weer vrij.

Jongeren oefenen hun loopje, hun blik strak vooruit en hun houding zelfverzekerd. Ze zetten grote stappen door een oud en verlaten hotel in de Zuid-Sudanese hoofdstad Juba en dromen van de catwalks in Europa.

Zuid-Sudan is momenteel een van de belangrijkste talentpools in de internationale modewereld. Verschillende topmodellen komen uit het land of hebben er wortels, zoals Alek Wek en Anok Yai. Zij schitteren op de covers van Vogue en lopen shows voor grote merken als Prada, Louis Vuitton en Versace.

En dan is er Awar Odhiang, die opgroeide in een vluchtelingenkamp en onlangs een show van Chanel afsloot. Vogue Italia noemde haar in februari 2026 zelfs "het topmodel van dit moment".

Meer energie

"Zuid-Sudanese modellen domineren," zegt Doris Sukeji, eigenaresse van modellenbureau Jubalicious. "Onze modellen zijn in trek. Zuid-Sudanese modellen staan bekend om hun lange lichamen, lange ledematen en een hele donkere huid. Dat is wat Europese merken nu willen."

Sukeji vertegenwoordigt tientallen jonge modellen die ze klaarstoomt om het internationaal te maken. Een paar keer per week traint ze het aanstormend talent. "Sneller, meer energie, en dan stoppen en poseren!" roept modellencoach Aguin Akech hen toe op de binnenplaats van een verlaten hotel in Juba. "Ze willen naar Parijs en Milaan. Wij proberen hen te helpen die droom waar te maken."

Voor veel jongeren is modellenwerk meer dan een carrière: het is een kans om aan de armoede te ontsnappen. In een land waar een groot deel van de bevolking onder de armoedegrens leeft, kunnen inkomsten uit internationale shows hun leven, en dat van hun familie, veranderen.

Zoals dat van de 24-jarige Bichar Hoah, die opgroeide in een vluchtelingenkamp in buurland Kenia. "Ik wil dit werk doen zodat ik mijn alleenstaande moeder kan helpen." Hij werd uitgenodigd voor een show van Yves Saint Laurent. "Maar ik kreeg geen visum. Ik had daar kunnen staan."

Strenge immigratieregels

Hij is niet de enige die zijn papieren niet rond krijgt. Het afwijzen van visa is een trend, zegt Sukeji van Jubalicious. "Ik heb acht modellen die zijn afgewezen terwijl ze naar Frankrijk zouden gaan voor Prada, Fendi en Dior. De Franse ambassade geeft geen reden, maar ik denk dat ze bang zijn dat de modellen niet zullen terugkeren. Terwijl ze gewoon met een opdracht vertrekken en daarna weer terug willen naar hun familie hier."

De visumproblemen passen in een bredere trend van strengere immigratieregels in Europa. Voor veel Afrikanen die naar Europa willen voor werk, studie of een kort verblijf, wordt het steeds moeilijker om een visum te krijgen. Volgens cijfers van de Europese Commissie worden aanvragen uit Afrikaanse landen relatief het vaakst afgewezen, vaak zonder duidelijke uitleg.

"Dit is hartverscheurend," zegt modellencoach Akech. "Sommigen hebben geld geleend om de hoge hakken te kopen waarop ze oefenen. Ze hopen geld te verdienen voor hun families. Ik wil dat ze gaan lopen voor Louis Vuitton en Dior. Ik weet dat ze het in zich hebben. Ik wil dat ze schitteren."

De modellen blijven ondertussen hoop houden. "We zijn trots op hoe we eruitzien," zegt model Schol Deng. "We willen ook een ander beeld van ons land laten zien: de schoonheid, niet alleen de ellende." "Ik ga door," zegt ook Hoah. "Mijn moeder rekent op me."

Bij een explosie in een gebouw in het noordoosten van Myanmar zijn meer dan 45 mensen omgekomen, onder wie zes kinderen. Dat melden lokale media. In het pand lagen explosieven voor de mijnbouw opgeslagen die zijn afgegaan.

De Britse omroep BBC spreekt op basis van een bron over zeker 55 doden: 25 vrouwen en 30 mannen. Persbureau Reuters schrijft dat het dit bericht nog niet kon verifiëren.

Op foto's is te zien dat meerdere gebouwen in puin liggen. Persbureau AP meldt dat het om meer dan honderd panden gaat. Verder zijn volgens ooggetuigen ook 74 mensen gewond, zij zijn afgevoerd naar het ziekenhuis.

Zeer krachtige springstof

De explosieven gingen rond het middaguur af in het dorpje Kaungtup in een gemeente die bekendstaat om het mijnen van silica, een mineraal dat veel wordt gebruikt bij de productie van glas, keramiek en beton.

Het gebied, dat op drie kilometer van de Chinese grens ligt, staat onder controle van het Ta'ang National Liberation Army (TNLA), een etnische groepering die een gewapende strijd voert tegen de regering van Myanmar.

Meerdere media melden dat TNLA heeft verklaard dat het in een gebouw geligniet had opgeslagen, een zeer krachtige springstof die veel wordt gebruikt in mijnen en steengroeven.

Volgens de Chinese staatstelevisie waren de rookpluimen tot in China te zien. Onderzocht wordt nog wat de oorzaak van de zware explosie is.

Na een heel warme week ontstonden er vrijdag en dit weekend veel onweersbuien. Daarbij was er in sommige gebieden behoorlijk wat (water)overlast en waren er enkele hagelbuien met flinke hagelstenen. Er zijn foto's waarop hagelstenen zijn te zien van 3 tot 6 centimeter die naast een meetlint liggen.

In België liep het water door de straten en viel de stroom uit door de vele blikseminslagen. Er was schade aan auto's en kassen door de grote hagelstenen. Op een festival werden zelfs gewonden gemeld door de hagel.

Op beelden uit verschillende plaatsen in België is de impact van de hagelstenen te zien:

Dat onweersachtige weer is voorlopig niet voorbij, maar de scherpe randjes lijken er komende week wel een beetje af te gaan omdat het iets gaat afkoelen. Morgen wordt nog een vrij warme dag met 20 tot 25 graden.

Het is zonnig en in de loop van de dag ontstaan stapelwolken. Dat zou nog een enkele bui kunnen opleveren in het binnenland, maar op veel plaatsen blijft het de hele dag droog.

Buien

Dat is dinsdag een ander verhaal. Vanuit het zuidwesten trekken meerdere gebieden met buien over het land die vooral tijdens de middag en avond lijken te intensiveren. Met meerdere hoosbuien die over dezelfde regio trekken is wateroverlast niet uit te sluiten.

De buien zorgen voor afkoeling en woensdag en donderdag is het een graad of 20 tijdens het warmste moment van de dag, in de ochtend en avond is het frisser. De zon schijnt af en toe, maar ook dan blijven er buien mogelijk.

Later in de week neemt de hoeveelheid buien waarschijnlijk af en de temperatuur komt dan weer vaker boven 20 graden uit.

De Israëlische premier Netanyahu noemt de bezetting van een strategisch gelegen kasteel uit de kruisvaardertijd op een hoog gelegen plek in Zuid-Libanon een belangrijke overwinning. "We zijn verenigd, vastberaden en sterker dan ooit teruggekeerd", zegt Netanyahu. Het is voor het eerst in ruim 25 jaar dat Israël zo diep is doorgedrongen in Libanon.

Tot 2000 gebruikte het Israëlische leger het kasteel uit de middeleeuwen als militaire basis. Israël bezette het zuidelijk deel van Libanon bijna twintig jaar lang, van 1982 tot 2000. De inname van het kasteel Beaufort nabij Arnoun volgt op dagenlange gevechten in nabijgelegen plaatsen.

Het kasteel ligt enkele kilometers ten noorden van de Israëlische grens en kijkt uit over grote delen van Zuid-Libanon en het noorden van Israël.

"Het is nu mijn opdracht om onze greep op gebieden die onder controle van Hezbollah stonden, te versterken en uit te breiden", zegt Netanyahu. "We nemen het initiatief en opereren op alle fronten, in Syrië, in Gaza en in Libanon", aldus de Israëlische premier.

De Israëlische minister Katz van Defensie schrijft op X dat de inname van het kasteel bij Arnoun een duidelijke boodschap aan de vijand is. "Wie de burgers van Israël bedreigt, zal één voor één zijn strategische posities verliezen."

Begin deze week zei Netanyahu dat Israël de aanvallen tegen de militante sjiitische beweging Hezbollah zou opvoeren in reactie op aanvallen van Hezbollah op Israëlische strijdkrachten in Zuid-Libanon. "We gaan Hezbollah de beslissende slag toebrengen."

Hezbollah

Kort na het uitbreken van de oorlog tussen de Verenigde Staten, Israël en Iran is het geweld tussen Israël en Hezbollah in Libanon opgelaaid. Begin maart voerde Hezbollah, een bondgenoot van Iran, vergeldingsaanvallen uit op Israël na de dood van de Iraanse opperste leider ayatollah Khamenei. Israël sloeg hierop terug.

Hoewel er sinds 16 april officieel een wapenstilstand geldt tussen Israël en de Libanese regering gaan de aanvallen onverminderd door. Bij de aanvallen zijn sinds begin maart ruim 3000 mensen om het leven gekomen.

Spoedvergadering

Frankrijk heeft een spoedvergadering van de VN-Veiligheidsraad aangevraagd naar aanleiding van het oprukken van het Israëlische leger in het zuiden van Libanon, meldt de Franse minister Barrot van Buitenlandse Zaken.

"Niets kan de aanhoudende Israëlische militaire operaties in Libanon en de steeds verdere bezetting van Libanees grondgebied rechtvaardigen", zei hij tegen televisiezender BFMTV. Barrot spreekt van een schending van het internationaal recht.

In Rotterdam is iemand omgekomen bij een brand. Die woedde in een huis in Rotterdam-Feijenoord. Het lichaam werd gevonden nadat het sein brand meester gegeven was. Over de identiteit van het slachtoffer heeft de politie niets bekendgemaakt.

De brand ontstond rond 11.30 uur. De oorzaak is volgens de politie nog niet duidelijk. Volgens Rijnmond begon de brand buiten en woedde daarna in het dak en een spouwmuur van de woning. Daarbij stortte ook een deel van de achtergevel in.

Tientallen omliggende panden werden ontruimd, omdat de angst bestond dat de brand zou overslaan. Dat gebeurde ook deels; volgens de regionale omroep vatte ook de schuur van de buren vlam. Het is niet bekend wanneer de bewoners van de omliggende huizen weer terug kunnen.

Bij de brand kwam veel rook vrij, daarom werd in de omgeving een NL-Alert verstuurd.

In een restaurant in Werkendam is vannacht een gewonde gevallen bij een grote vechtpartij. Ook zijn er in de horecagelegenheid vernielingen aangericht. Het geweld zou te maken hebben met een eerdere confrontatie tussen supportersgroepen van twee amateurclubs, schrijft Omroep Brabant.

De vechtpartij was vannacht rond 01.30 uur bij Vulcano Eetparadijs in Werkendam. Een ruit van de horecagelegenheid werd vernield en er werd vuurwerk naar binnen gegooid.

"Ik was aan het serveren toen ik ineens geschreeuw hoorde. Toen is er een fIes van een klant gepakt en in de richting van het raam gegooid. Zo is het raam ook kapot gegaan", vertelt medewerker Sumeyye aan de regionale omroep. "Ik was geshockeerd, ik begreep niet wat er gebeurde." Volgens haar zijn er tijdens de confrontatie ook fakkels, stoelen en een fiets gegooid. "Mijn broer is ook geraakt door een stoel."

Confrontatie tussen voetbalsupporters

Naar verluidt houdt het geweld verband met ongeregeldheden na een voetbalwedstrijd gistermiddag tussen Kozakken Boys 3 uit Werkendam en het Zwijndrechtse ZVV Pelikaan 6.

De amateurclubs speelden de finale om de KNVB-districtsbeker in Wijk en Aalburg op neutraal terrein, schrijft Omroep Brabant. Nadat de club uit Werkendam de wedstrijd met 2-1 had gewonnen, liep het uit op een conflict tussen de supporters. Een aantal mensen raakte daarbij lichtgewond. De politie greep in om de rust te herstellen.

"Wat ik heb begrepen, is dat de Pelikaan-supporters vervolgens hiernaartoe zijn gekomen om de supporters van Kozakken Boys te pakken", zegt Sumeyye. "Die waren hier aan het eten, dat kon je zien aan de voetbalshirtjes."

Politie doet onderzoek

Zij en haar familie zijn er zonder kleerscheuren vanaf gekomen, vertelt ze. "Maar sommige klanten hadden wel verwondingen.". De politie laat weten dat er inderdaad een gewonde is gevallen, en dat die naar het ziekenhuis is gebracht.

Over de aard van zijn verwondingen is bij de politie niets bekend. Ook de aanleiding voor het geweld bij het restaurant is de politie nog niet duidelijk. Daar wordt verder onderzoek naar gedaan.