NOS Nieuws - Algemeen

De VS heeft voor de negende nacht op rij Iran aangevallen. Iran heeft op zijn beurt Bahrein aangevallen, waar de Amerikaanse marine een basis heeft. Ook in Koeweit waren explosies te horen.

Volgens het Amerikaanse militaire commando voor het Midden-Oosten, Centcom, waren de aanvallen gericht op Iraanse militaire commandocentra, luchtverdedigings- en kustbewakingslocaties, lanceerinstallaties voor raketten en drones en communicatienetwerken.

Iraanse staatsmedia bevestigen dat er in het zuiden en noordwesten van het land explosies zijn gehoord. In Tabriz is volgens staatspersbureau IRNA minstens één persoon omgekomen. In deze stad in het uiterste noordwesten van Iran zouden verschillende ondergrondse lanceerinstallaties van de Islamitische Revolutionaire Garde gevestigd zijn.

Amerikaan omgekomen in Irak

"We hebben ze vanavond weer hard geraakt", zegt de Amerikaanse president Trump. "En dat deden we ter ere van de gesneuvelde soldaten."

Hij doelt onder meer op een Amerikaanse militair die zaterdag in Irak om het leven kwam bij een 'gecontroleerde ontploffing' van een neergehaalde Iraanse drone. Een andere soldaat raakte gewond. Daarnaast kwamen er bij een Iraanse aanval op een militaire basis in Jordanië vrijdag zeker twee Amerikaanse militairen om het leven. Een anonieme functionaris zegt tegen The New York Times dat een militair die vermist raakte bij die aanval inmiddels naar alle waarschijnlijkheid dood is teruggevonden. Het Pentagon, het Amerikaanse ministerie van Defensie, heeft dat nog niet bevestigd.

Golfstaten bestookt

In Bahrein ging 's nachts het luchtalarm af. Volgens de staatstelevisie heeft het leger een Iraanse aanval onderschept. Over schade is nog niets bekendgemaakt.

Ook in Koeweit zijn droneaanvallen gemeld. Volgens het leger van de Golfstaat waren explosies te horen, afkomstig van luchtafweergeschut. Bahrein en Koeweit zijn beide bondgenoten van de VS.

Voor de kust van Oman in de Straat van Hormuz stond een schip in brand, meldt het Britse leger. De Iraanse Islamitische Revolutionaire Garde claimde later dat ze tankers in de straat hadden aangevallen.

Intentieverklaring

Door de voortdurende aanvallen over en weer blijft er weinig over van de intentieverklaring die Iran en de VS vorige maand tekenden. Die zou moeten leiden tot een definitief einde van de strijd en het heropenen van de Straat van Hormuz.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rubio staat nog steeds open voor onderhandelingen met Iran, liet hij gisteravond weten. "Maar dan moet het wel serieus zijn", voegde hij toe. Als voorwaarde noemde hij dat "mensen die iets positiefs voor Iran willen doen" het voortouw in de onderhandelingen nemen. "Helaas is dat momenteel niet het geval."

De Iraanse autoriteiten meldden zondag dat er minstens 50 doden en 517 gewonden zijn gevallen bij de laatste Amerikaanse aanvallen. Sinds het begin van de oorlog op 28 februari zijn 17 Amerikaanse militairen omgekomen.

Olieprijs

De oorlog heeft ertoe geleid dat de prijs van een vat Brent-olie vandaag weer boven de 90 dollar per vat is gestegen, de hoogste stand sinds begin juni.

Voor de Amerikaanse aanval op Iran in februari ging een vijfde van de wereldwijde oliehandel via de Straat van Hormuz. Sindsdien is de zeestraat de facto afgesloten door Iran. Ook de VS heeft een blokkade ingesteld. Daardoor ligt de scheepvaart er, op enkele pauzes na, al maanden nagenoeg stil.

Bij een ongeluk in Maarssen zijn gisteravond twee jonge vrouwen van 18 en 17 jaar om het leven gekomen.

De hulpdiensten kregen om 22.45 uur meldingen binnen van een ernstig ongeluk op de dijk langs het Amsterdam-Rijnkanaal. Daar was een auto tegen een boom gebotst. Toen de hulpdiensten aankwamen, waren de inzittenden al overleden.

De politie is een onderzoek gestart en is daarbij op zoek naar getuigen en dashcambeelden.

Honderden kilometers aan nieuw asfalt worden deze zomer aangelegd in Nederland. Het is einde levensduur voor veel wegen, viaducten en bruggen. Was vorig jaar de regio rondom Amsterdam de klos, deze zomer wordt het vooral filerijden rondom Rotterdam. Met als absolute bottleneck de Papendrechtsebrug tussen Dordrecht en Papendrecht.

Negen maanden lang kunnen auto's, fietsers en scheepvaart niet langs de brug. Automobilisten die een elektrische fiets of speed pedelec aanschaffen bij de lokale fietswinkel, krijgen korting. Er varen extra pontjes om mensen naar de overkant te brengen. Op de eerste werkdag is het al zo druk bij de pont dat sommige mensen met fiets of scooter aan de kant moeten wachten op de volgende pont.

Omdat sommige bedrijven failliet zouden gaan als het scheepvaartverkeer volledig stil zou komen te liggen deze periode, heeft Rijkswaterstaat de plannen aangepast. Eenmaal per maand mag het grote scheepverkeer er toch even langs, en moeten de pontons van waaraf gewerkt wordt weggehaald worden. Daardoor duurt het minimaal negen maanden voor de brug weer begaanbaar is.

Uitzonderlijk, ziet ook Rijkswaterstaat zelf. "Zeker, het komt niet vaak voor dat een brug maandenlang dicht is voor onderhoud." Neem de Algerabrug tussen Krimpen aan de IJssel en Capelle aan de IJssel. Die gaat in augustus 'maar' vier weken dicht voor verkeer. Tips om de reizigers lange files te besparen zijn er niet, op het bekende "thuiswerken" en "buiten de spits" reizen na. "En we werken samen met Google en Apple om de werkzaamheden in de navigatiesystemen te hebben staan."

En met een gesloten Merwedebrug voor vrachtverkeer op de A27 bij Gorinchem is de uitdaging voor weggebruikers compleet, ziet ook Diana Wonnink, omgevingsmanager van Rijkswaterstaat. "Veiligheid staat voorop maar ik baal er wel van. Die vrachtwagens gaan nu door naar Zaltbommel en kunnen op de A2 pas de brug over." Nog meer drukte in de regio, en meer file. "We gaan uit van 45 tot 60 minuten extra reistijd, maar met de Merwedebrug erbij heb ik geen idee. We gaan het nu monitoren want met dit scenario hadden wij geen rekening gehouden. Maar het zal pittig worden."

Extra kosten transportsector

Transportbedrijven zien door deze werkzaamheden de kosten flink oplopen, vertelt Henk Swijnenburg van Swijnenburg Transport Werkendam. "Met hogere brandstofprijzen en de kilometerheffing wordt dat een flink bedrag. We zullen zo'n 60 kilometer extra per dag rijden, we hebben er nog niet echt naar gekeken maar het zal ons zomaar tienduizend euro per week extra kunnen kosten."

Ondertussen pakken weggebruikers de pont om aan de overkant te komen. Een alternatief lijkt er niet. "Het is de eerste keer dat ik het pontje gebruik, aan het einde van de dag weet ik of me dit meer tijd kost", zegt een man. Een andere weggebruiker weet dat je ook kunt omrijden via Zwijndrecht, maar dat kost zeker 25 minuten extra. "Wij zijn bang dat het langer gaat duren dan negen maanden, het zal knap zijn als ze nu weleens de planning halen."

Maar het is niet voor niks, dit noodzakelijk onderhoud. Rijkswaterstaat hoopt zo op tijd alle omleidingsroutes opgeknapt te hebben voordat de Van Brienenoordbrug aangepakt wordt. Die brug over de Nieuwe Maas, waar de A16 overheen loopt, is met ruim 230.000 voertuigen per dag de drukste brug van Nederland. De voorbereidingen van dat onderhoud beginnen volgend jaar, de werkzaamheden lopen door tot 2033.

In het Zuid-Amerikaanse Guyana zijn vrijwel zeker tientallen mensen omgekomen na het kapseizen zaterdag van een veerboot. Sinds gistermiddag zijn er geen overlevenden meer gevonden.

Officieel had de boot 133 mensen aan boord, maar vermoedelijk waren dat er veel meer. Van de 67 overlevenden stonden er 32 niet op de passagierslijst. De kapitein en een ander bemanningslid zijn opgepakt. Zij zouden onder invloed van drugs zijn geweest.

De MV Barima vertrok zaterdag kort na 15.00 uur vanuit Georgetown met bestemming Port Kaituma. Om 23.01 uur werd een noodsignaal verstuurd. Het veer bevond zich toen bij de monding van de Pomeroon-rivier in de Atlantische Oceaan.

Bij de reddingsoperatie zijn vliegtuigen, helikopters en vissersboten ingezet. Het reddingswerk werd bemoeilijkt door de duisternis.

De ontsnapte wallaby die gisteren in het Noord-Hollandse Middenmeer rondliep, is gevangen en weer veilig thuis. Dat schrijft de politie op sociale media.

De kleine kangoeroe zorgde voor een hoop commotie in het dorp, schrijft de regionale omroep NH. De hele dag werd geprobeerd om het dier te vangen. Uiteindelijk lukte dat gisteravond laat.

"Dankzij een oplettende jonge inwoner van Middenmeer, die zelf op zoek was gegaan naar de wallaby, werd deze gevonden bij de voetbalvelden in Middenmeer", schrijft de politie.

Huisdier

De wallaby is weer terug bij de eigenaar. Wie dat is, is niet bekend.

Sinds 1 juli 2024 mag je geen wallaby meer als huisdier nemen. Mensen die er voor die datum al een hadden, mogen deze nog wel houden tot het dier doodgaat.

Goedemorgen! Het Verenigd Koninkrijk krijgt zijn zevende premier in tien jaar en de man die in een café in Ede een aantal mensen gijzelde, staat nu terecht voor het gijzelen van gevangenismedewerkers.

Eerst het weer: het is vandaag wisselend zonnig en bewolkt. Op veel plaatsen blijft het droog. Alleen in het binnenland is vanmiddag een lichte regenbui mogelijk. Het wordt 20 tot 23 graden en er waait een noordenwind. Komende dagen vergelijkbaar weer, alleen woensdag kans op iets meer regen.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Spanje heeft zijn tweede wereldtitel binnen. In de WK-finale in New Jersey waren de Spanjaarden door een doelpunt in de verlenging met 1-0 te sterk voor de titelverdediger Argentinië, die door een rode kaart voor Enzo Fernández de hele verlenging met tien man speelde.

De invallers deden het voor Spanje. Na terugkoppen van Nico Williams knalde Ferran Torres hoog en hard binnen. Het was het twintigste schot op doel van de Spanjaarden tegen op dat moment nul van een machteloos Argentinië, waar de 39-jarige Lionel Messi anoniem was in mogelijk zijn laatste WK-wedstrijd.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Een filmpje van een wasbeer met een opvallende ronde rug die in Seattle is gespot, is uitgegroeid tot een hit op internet. Het dier heeft de naam Jimothy gekregen.

Fijne dag!

Een monster van gesneden ijsbergsla van een Amerikaans bedrijf is afgelopen week ten onrechte gelinkt aan een grote diarree-uitbraak in de Verenigde Staten. Voedselautoriteit FDA zegt in een verklaring dat er sprake was van een valspositieve test.

De FDA zegt dat uit een tweede controle in het laboratorium is gebleken dat op een slamonster van het bedrijf Taylor Farms geen sporen zaten van de parasiet cyclospora, zoals eerder werd geconcludeerd. Cyclospora is de veroorzaker van een darminfectie die kan leiden tot langdurige diarree, buikpijn en misselijkheid.

Duizenden mensen in onder meer de staten Indiana, Kentucky, Michigan, Ohio en West Virginia zijn ziek geworden door de parasiet. Zo'n honderd mensen zijn in het ziekenhuis opgenomen. Voor zover bekend is er nog niemand aan overleden.

Taylor Farms levert sla aan onder meer fastfoodketen Taco Bell. Dat bedrijf kondigde afgelopen week aan alle sla afkomstig van Taylor Farms uit zijn restaurants te weren. Taylor Farms haalde alle ijsbergsla terug van zijn leverancier in Mexico.

Bij een auto-ongeluk in Dirksland, in de Zuid-Hollandse gemeente Goeree-Overflakkee, zijn vannacht twee mensen om het leven gekomen. Een derde slachtoffer is naar het ziekenhuis gebracht met onbekend letsel.

De politie spreekt van een zwaar enkelzijdig ongeval en gaat ervan uit dat er drie inzittenden in het voertuig zaten.

Het ongeval gebeurde rond 00.30 uur op de Westdijk in het dorp. De auto belandde door een nog onbekende oorzaak van de weg. De politie doet onderzoek naar de toedracht van het ongeluk.

Bij een Russische aanval op een vrachtschip voor de kust van Odesa in Oekraïne zijn tien mensen om het leven gekomen, melden Oekraïense autoriteiten. Aan boord waren in totaal zeventien opvarenden uit India en Syrië, en één Oekraïner. Acht bemanningsleden werden gered.

Het schip Golden Leo, dat vaart onder de vlag van het West-Afrikaanse land Guinee-Bissau en eigendom is van een Turks bedrijf, had kort voor de aanval de haven van Odesa verlaten, waar het was beladen met graan.

"Deze aanval laat geen ruimte voor illusies", reageert de Oekraïense buitenlandminister Sybiha. "Het Rusland van Poetin geeft niet om wie het doodt: Oekraïners of burgers van welk ander land dan ook. Voor Poetin telt een mensenleven niet; alleen zijn criminele doelstellingen doen ertoe."

Russische aanvallen

Rusland zegt aanvallen te hebben uitgevoerd op brandstofreservoirs in Odesa, die gebruikt zouden worden door het Oekraïense leger. Meer heeft het ministerie van Defensie niet gezegd over de aanval.

Het land heeft de afgelopen weken de aanvallen op diepzeehavens in het zuiden van Oekraïne opgevoerd. Vanuit de havens worden veel graan en andere cruciale producten geëxporteerd. Moskou zegt dit te doen in reactie op Oekraïense droneaanvallen op Russische tankers en vrachtschepen, met name in de Zee van Azov.

Zaterdag kwam één persoon om het leven bij een Russische aanval op een koopvaardijschip dat in de buurt voer van Odesa onder de vlag van Antigua en Barbuda. De dag daarvoor werden drie mensen gedood bij Russische aanvallen op Odesa en Mykolajiv.

Ook vannacht waren er volgens Russische functionarissen weer Oekraïense droneaanvallen. Zo zijn er 400 drones afgevuurd op de hoofdstad Moskou, aldus burgemeester Sobjanin. Volgens hem zijn de meeste uit de lucht gehaald. De grootste impact van de aanval was voelbaar in de regio rondom Moskou. Volgens gouverneur Vorobjov raakten twee mensen gewond en ontstonden er branden in diverse gebouwen.

De Hongaarse premier Péter Magyar gaat schaaklegende Judit Polgár voordragen als president van het land. In een bericht op Facebook schrijft hij dat hij maandag met haar in gesprek gaat en haar zal vragen het ambt te bekleden tot een nieuwe grondwet is aangenomen.

"Ons land heeft behoefte aan eenheid, vrede en een president op wie elke Hongaar trots kan zijn", schrijft Magyar. Volgens hem is Polgár de perfecte kandidaat, omdat ze "al decennialang synoniem staat voor talent en doorzettingsvermogen". Als Polgár de functie ziet zitten moet het parlement, waar Magyars partij Tisza een tweederdemeerderheid heeft, haar aanstelling goedkeuren.

De 49-jarige Polgár wordt beschouwd als de beste schaakster aller tijden. Het voormalige schaakwonderkind werd op 15-jarige leeftijd de jongste grootmeester in de geschiedenis en stond 26 jaar onafgebroken bovenaan de wereldranglijst voor vrouwen. Ze beëindigde haar carrière meer dan tien jaar geleden, maar bleef zich sindsdien inzetten voor de schaaksport. Ze bekleedde nooit een politieke functie.

Zaterdag trad Tamás Sulyok af als president, nadat hij zelf een grondwetswijziging had ondertekend die een onmiddellijk einde maakte aan zijn periode als staatshoofd. Sulyok is een bondgenoot van de vorige premier Viktor Orbán en weigerde aanvankelijk op te stappen na de verkiezingsoverwinning van Magyar, maar zag zich daar toch toe genoodzaakt omdat anders een afzettingsprocedure tegen hem zou beginnen.

De Belgische politie heeft een 59-jarige Nederlander aangehouden voor een dodelijke schietpartij bij een nachtclub in Antwerpen. Het zou gaan om Steven S., die volgens verschillende media een bekende is in het criminele circuit.

De schietpartij was vanochtend rond 06.00 uur op de parkeerplaats van de nachtclub Ikon. Het 23-jarige slachtoffer werd zwaargewond naar het ziekenhuis gebracht, waar hij overleed.

De verdachte vluchtte in een auto, maar kon later op de dag worden gearresteerd in de nabijgelegen plaats Lint. Volgens de Antwerpse politie zijn meer mensen aangehouden. Hun betrokkenheid bij het incident wordt onderzocht.

Ruzie op parkeerplaats

Volgens de Belgische krant Het Laatste Nieuws was er voorafgaand aan de schietpartij een conflict op de parkeerplaats. Het slachtoffer, Jonathan Pinas Sercinio uit Geel, zou zijn auto dichter bij de uitgang hebben willen parkeren toen er een woordenwisseling ontstond met een groep mensen.

Broer Donnevon zegt tegen de Vlaamse krant dat Jonathan ruzie kreeg met een groepje veertigers en vijftigers. "Ze vonden dat mijn broer tijdens het manoeuvreren te dicht bij hen had gereden. Mijn broer is daarop uitgestapt."

Donnevon zegt dat hij één schot hoorde en daarna zag hoe zijn broer terug in zijn auto stapte en in elkaar zakte. Jonathan zou volgens zijn familie binnen anderhalve maand voor de tweede keer vader worden.

Zoon in de gevangenis

De Telegraaf meldt dat verdachte Steven S. eerder opdook in onderzoeken naar de georganiseerde criminaliteit. Hij kwam ruim tien jaar geleden in beeld in een moordzaak in Suriname. Toen ging het om de dood van de 37-jarige Melvin Zoutkamp in Paramaribo. Zoutkamp werd doodgeschoten, mogelijk na een verkeersruzie die overeenkomsten lijkt te hebben met wat er vanochtend in Antwerpen gebeurde.

Ook Zoutkamp zou uit zijn auto zijn gestapt tijdens een woordenwisseling met inzittenden van een andere auto. Uit die wagen moet op Zoutkamp zijn geschoten, waarop de auto wegreed. Steven S., zijn zoon en een derde man werden destijds aangehouden, maar tot een veroordeling kwam het niet. Ze werden volgens De Telegraaf vrijgelaten omdat er onvoldoende bewijs tegen hen was.

De andere verdachten in de Surinaamse zaak kwamen later opnieuw in beeld. Volgens De Telegraaf dook een van hen later op in internationale drugsonderzoeken. De zoon van Steven S. zit momenteel in Nederland een gevangenisstraf uit in een zaak rond grootschalige cocaïnehandel. De 59-jarige S. zelf is volgens Het Laatste Nieuws bij de Belgische politie bekend vanwege meerdere, vooral kleinere, strafbare feiten.

In het hart van Berlijn ligt al decennia een braakliggend terrein, tussen toeristische trekpleisters als de Brandenburger Tor en Potsdamer Platz. Dat wil de stad veranderen, met de bouw van 66 woningen. Er is één probleem: in de bodem zit een bunker.

Het gaat om de restanten van de bunker onder de Nieuwe Rijkskanselarij, het kantoor van Adolf Hitler. Waar de beroemde Führerbunker van de nazileider na de oorlog grotendeels werd verwoest, is dit deel van het ondergrondse complex bewaard gebleven. Een Hamburgse investeerder wil het nu slopen, om woningbouw mogelijk te maken.

Hitler liet de kolossale Nieuwe Rijkskanselarij binnen één jaar bouwen. "Het gebouw was lang, maar niet diep. Het was zo opgebouwd dat gasten een lange en nederige weg naar Hitler moesten afleggen", vertelt historicus Kay Heyne. Het moest de grootsheid van het Derde Rijk uitstralen, met een marmeren zaal die twee keer de lengte van de Spiegelzaal van Versailles besloeg.

Na de oorlog lieten de Sovjets, die dit deel van de stad in handen kregen, het gebouw afbreken. "Het was ook na de oorlog een ware trekpleister, dat was ze een doorn in het oog", aldus Heyne.

"Het ondergrondse deel bleef behouden, want daar hadden ze geen interesse in", vervolgt de historicus. Zand erover, letterlijk. Kort daarna werd de Berlijnse Muur langs dit perceel opgetrokken. Sloop van de bunker, waarvoor explosieven nodig zouden zijn, was ook toen niet meer mogelijk.

Zo komt het dat de bunker nog altijd bestaat. "De inrichting is weg, maar de ruimtes, in- en uitgangen zijn er", weet Heyne. Hij werkt voor Berliner Unterwelten, dat ondergrondse bouwwerken onderzoekt en openstelt. De historicus wil deze bunker behouden en openstellen. "Deze plek vertelt veel over het einde van de oorlog en Berlijn."

Bedevaartsoord

Verantwoordelijk wethouder Christian Gaebler (SPD) denkt daar anders over. "We gaan geen woningbouw tegenhouden om een bunker te behouden waar nazi's zich schuilhielden", zei hij erover. Ook vreest de politicus dat de bunker een bedevaartsoord voor neonazi's kan worden.

Dat snijdt geen hout, vindt historicus Heyne. "Juist als je niets met deze plek doet, kan het worden omarmd door de verkeerde mensen. Het gaat erom dat je zo'n locatie in de juiste context plaatst." Daar zou een museale functie voor moeten zorgen. Bovendien werd deze bunker ook gebruikt voor 'gewone' burgers uit de omgeving. "Er zijn dus vele verhalen te vertellen."

Opvallend genoeg trekken de onzichtbare restanten van het bunkercomplex nu al toeristen. In de voormalige tuin van de Rijkskanselarij staat een informatiebord over de verdwenen Führerbunker. Hordes Amerikanen, groepsreizen en schoolklassen bezoeken het terrein, nu een parkeerplaats.

"We waren verbaasd dat er helemaal niets is, behalve dat ene bord", reageert een Chileense toerist. Een vrouw uit Texas vindt dat al voldoende: "Het is vooral bijzonder om hier te zijn. Je wil toch weten waar Hitler zelfmoord heeft gepleegd."

Bouwplan aanpassen

Berliner Unterwelten werkt samen met de stichting achter het Holocaustmonument aan een plan om de bunker te behouden. De vereniging heeft de afgelopen jaren meerdere oorlogsresten in handen gekregen en opengesteld. "Na de oorlog wilde men zulke plekken vooral laten verdwijnen, deels uit demilitarisering, maar ook om het te vergeten."

Juist daarom moet zo'n plek behouden blijven, stelt Heyne. "Met zulke originele plekken kan je leren van de geschiedenis, laten zien waar het nazisme toe heeft geleid."

Zijn voorstel is om de bouwplannen iets aan te passen, zodat de bunker behouden blijft en woningen alsnog daarboven kunnen worden gebouwd. Dat zou volgens hem technisch mogelijk zijn.

Dan blijft de vraag over wie boven een nazi-bunker wil wonen. Heyne kijkt nog eens naar het braakliggende terrein. "Voor een historicus zou het een interessante locatie zijn, een woning zo dicht op je onderzoeksgebied."

Geïnteresseerd in de Tweede Wereldoorlog?

Abonneer je dan hier op onze nieuwsbrief.

Een opvallend uitziende wasbeer uit de Amerikaanse stad Seattle is in korte tijd uitgegroeid tot een internetsensatie. Filmpjes van het dier, dat de naam "Jimothy" heeft gekregen, gaan de wereld over.

Het eerste filmpje dat viraal ging werd vorige week gemaakt door Kiana Hall (33). Tijdens een wandeling zag ze het dier onder een geparkeerde auto zitten. Eerst dacht ze dat het een kat was.

"Ik was erg in de war door wat ik zag", zegt Hall tegen The Seattle Times. "Ik had nog nooit zo'n dier gezien." Op de beelden is een kleine, grijze wasbeer te zien met een opvallend ronde lichaamsvorm en lange poten. Hall plaatste het filmpje op Instagram en gaf het dier de naam Jimothy. Waarom? "Omdat hij eruitzag als een Jimothy."

De video werd in enkele dagen miljoenen keren bekeken. Daarna doken ook andere beelden op van dezelfde wasbeer. Dit keer van een piepjonge Jimothy op de plek waar hij opgroeide, in cederbomen in een tuin in Seattle.

"Maandenlang zagen we Jimothy bijna dagelijks", staat er bij een filmpje van het dier op Instagram. "Het gezin gebruikte onze achtertuin als een veilige in- en uitgang voor hun nachtelijke tochten. Hij was zo klein en onhandig, maar zijn moeder en broertjes en zusjes waren altijd ontzettend geduldig en zorgzaam; ze zorgden ervoor dat hij niet viel en droegen hem soms zelfs."

Door alle aandacht kon een subforum voor de gemankeerde wasbeer op het internetplatform Reddit niet uitblijven. Daar delen fans foto's, illustraties en andere eerbetonen, zoals een interpretatie van Jimothy gemaakt met legosteentjes. Verder werd tijdens een wedstrijd van honkbalclub Seattle Mariners het publiek opgezweept met een afbeelding van de wasbeer op het grote scorebord.

Waarschijnlijk aangeboren afwijking

Dierenarts Marcie Logsdon van de Washington State University zegt tegen The Seattle Times dat de wasbeer vermoedelijk een aangeboren afwijking heeft aan de ruggengraat. Daardoor is zijn nek nauwelijks zichtbaar en oogt zijn lichaam korter en ronder dan normaal.

Hoewel een definitieve diagnose op basis van videobeelden niet mogelijk is, maakt Logsdon zich vooralsnog weinig zorgen over het dier. Het feit dat Jimothy ondanks zijn beperkingen nog in leven is, laat volgens haar zien dat hij zich weet aan te passen. "Ik haalde er zelfs een beetje inspiratie uit om te zien hoe goed hij zich redt."

Dat de inwoners van Seattle de wasbeer in de armen hebben gesloten als hun eigenzinnige lokale held, doet Kiana Hall veel plezier, zegt ze tegen de lokale krant. "Ik denk dat veel mensen moeilijke tijden doormaken, dus ik ben ontzettend blij dat ik iets online heb gezet dat zoveel mensen bereikt en hen blij maakt", zegt ze. "Ik hoop gewoon dat hij in vrijheid kan blijven leven en gezond blijft."

België overweegt een order voor twee oorlogsschepen bij de Nederlandse scheepsbouwer Damen in te trekken. Dat kan opnieuw een grote tegenslag betekenen voor het bedrijf.

België heeft twee fregatten besteld bij Damen, maar minister Francken van Defensie vindt dat de levering te lang duurt en dat de schepen te duur worden. Het eerste fregat wordt op zijn vroegst in 2033 geleverd en de prijs is opgelopen van 600 miljoen naar 1,3 miljard euro per stuk, aldus Francken.

"We hebben nu nog fregatten, maar die zitten helemaal op het einde van hun levenstermijn", zei de minister bij de Vlaamse zender VTM. "We hebben echt dringend nieuwe nodig." Daarom gaat hij andere landen benaderen die marineschepen bouwen. In Europa zijn dat Frankrijk, Duitsland, Spanje, Italië en Turkije. In oktober wil hij de knoop doorhakken.

Anti-Submarine Warfare Fregatten

De twee fregatten wil België aanschaffen voor het Belgisch-Nederlandse marinepartnerschap, net als zes mijnenjagers. Het gaat om ASWF (Anti-Submarine Warfare) Fregatten, die de huidige multipurpose of M-fregatten moeten vervangen.

Het liefst gaat Francken verder met Damen, maar de prijs en de leveringstijd vormen een groot struikelblok. "Dan hebben we een groot probleem."

Tegenslag

Onlangs trok Duitsland een miljardenorder bij Damen in. Zes fregatten werden afbesteld, eveneens vanwege vertraging in de levering en kostenstijging.

Dat is onder meer het gevolg van de snelle ontwikkeling van nieuwe wapensystemen, waardoor het ontwerp van de schepen moet worden aangepast. Wat de gevolgen zijn als ook België afhaakt, is nog niet duidelijk.

In een zoektocht naar overlevenden drie dagen na het zinken van een passagiersschip in Indonesië, zijn een vrouw van 46 en haar zoon van 24 levend gevonden. Vissers troffen de twee aan op het onbewoonde eilandje Balaloho. Vier mensen met wie ze samen reisden, hebben het niet overleefd, zeiden ze tegen reddingswerkers.

Gisteravond werden ook vijf overlevenden gevonden, een meisje van 7, drie vrouwen en een man. Ze hielden zich vast aan een visfuik en drijvend afval in de buurt van het eilandje Matallang. De vijf zijn naar een reddingsschip gebracht. Ze maakten deel uit van een groep van 25 die erin was geslaagd vlotten te bouwen door jerrycans en stukken kurk met touw aan elkaar te binden. Door de harde wind en de hoge golven waren ze elkaar kwijtgeraakt.

Eerder werden al 49 overlevenden gevonden. Een opvarende is dood aangetroffen. Er worden nog zeker achttien mensen vermist.

Motorpech

Het houten schip zonk woensdag voor de kust van Selayar, ten zuiden van Zuid-Sulawesi. Het was onderweg naar Selayar vanaf het eiland Jampea. Het schip kreeg motorpech op zo'n 80 kilometer uit de kust.

De zoektocht naar slachtoffers gaat verder. Meer dan 200 reddingswerkers zoeken met een verkenningsvliegtuig, een helikopter en boten, bijgestaan door militairen, politiemensen, vissers en vrijwilligers. Hun zoektocht wordt bemoeilijkt door zwaar weer, met hoge golven en harde wind.

Volgens lokale media zijn reddingsboeien met de naam van het schip, KM Nurul Salsa, aangespoeld op een onbewoond eiland.

Veel transport in Indonesië gaat per boot. Het land bestaat uit meer dan 17.000 eilanden. Veiligheid is een terugkerend probleem. Vaak worden er te veel mensen toegelaten op de boten, waardoor er veel ongelukken gebeuren op het water.

De Israëlische minister van Defensie Katz stond deze week te midden van de verwoesting in Gaza. "Wat voor gevoel geeft dat u?" vroeg een verslaggever van het Israëlische Channel 14. "Een heel goed gevoel", antwoordde Katz. En hij is niet de enige, vandaag staat een betoging gepland voor nieuwe nederzettingen in Gaza.

Het vernietigen van Gaza was volgens Katz een "bewust beleid" om zo "de dreiging" uit het gebied weg te nemen. Tijdens zijn bezoek kondigde hij de bouw van drie 'Nahal'-nederzettingen aan. Die moeten in het noorden van Gaza komen, waar tot 2005 Israëlische nederzettingen stonden.

Nahal-buitenposten zijn bemand door militairen van de gelijknamige brigade die van oudsher worden gebruikt om nieuwe nederzettingen te stichten voordat ze burgergemeenschappen worden. Op deze manier zijn talloze nederzettingen gesticht op de bezette Westelijke Jordaanoever. Illegaal volgens het internationaal recht, maar zeker de afgelopen jaren werd er volop bijgebouwd.

'Nederzettingen brengen veiligheid'

Minister Katz is ervan overtuigd dat nederzettingen veiligheid brengen. Iets waar een groep joodse hardliners het van harte mee eens is. De 'Nahala-beweging' van orthodoxe joden heeft een grote demonstratie aangekondigd voor de terugkeer van nederzettingen in Gaza. Maar liefst zes ministers van premier Netanyahu's kabinet zullen naar verluidt meelopen.

Aan de mars, getiteld "Duizenden marcheren naar Gaza", is de slogan "Na 21 jaar keren we terug naar huis" gekoppeld. Dat is een verwijzing naar de terugtrekking in 2005 uit de Zuid-Gazaanse plaats Gush Katif, waar tot 2005 ruim 8000 Israëlische kolonisten woonden. Sommigen van hen hebben altijd gehoopt op een terugkeer, en zien nu een kans.

Het Israëlische leger heeft maatregelen genomen en een aantal wegen rondom met name het noorden van de Gazastrook voor 24 uur afgesloten. Bij een eerdere demonstratie van de Nahala-beweging in februari waren zo'n 1500 mensen op de been. De verwachting is dat dit aantal vandaag een stuk hoger zal liggen.

Vertrek uit Gaza in 2005

Israël verliet in augustus 2005 de Gazastrook als onderdeel van het eenzijdige terugtrekkingsplan van toenmalig premier Sharon. Het belangrijkste doel van deze operatie was het verbeteren van de veiligheid en het verlichten van de militaire en economische lasten voor Israël. Zeker in de nasleep van de gewelddadige intifada van 2000. Het kostte de Israëlische overheid een groot aantal militairen om de joodse kolonisten te beveiligen. Ook kwamen ze vaak onder vuur van terroristen.

Het Israëlische leger hielp de bewoners van de nederzetting bij hun vertrek in 2005, maar stuitte op groot verzet van de joodse hardliners.

Zie hieronder hoe dat er destijds aan toeging:

Ondanks het vertrek uit de nederzettingen, behield Israël sindsdien de controle over de grenzen, het luchtruim en de zee. Sinds het bloedbad van 7 oktober bezet Israël een steeds groter deel van de Gazastrook, meer dan 60 procent inmiddels. Premier Netanyahu spreekt er openlijk over dat hij nog meer zou willen innemen. De zogeheten 'gele lijn' schuift steeds verder op, vertelden Palestijnen eerder aan de NOS.

Ook komen er ondanks een staakt-het-vuren nog bijna dagelijks Palestijnen in Gaza om het leven door Israëlische bombardementen of beschietingen. Het staakt-het-vuren dat in oktober werd afgesproken lijkt alleen nog een papieren werkelijkheid, met meer dan 1100 Palestijnse doden sindsdien. Minister Katz heeft gezegd dat het Israëlische leger voor onbepaalde tijd in delen van Gaza blijft. Het dient volgens hem "als buffer tussen de vijand en de (Israëlische) gemeenschappen".

President Trump horen we al een tijdje nauwelijks meer over de invoerheffingen. Desondanks dreigt er weer een nieuwe reeks te komen: volgende week lopen de in februari ingevoerde Amerikaanse heffingen van 10 procent af en zeer waarschijnlijk worden er dan weer nieuwe gepresenteerd.

Trumps beleid kreeg een harde klap toen het Amerikaanse Hooggerechtshof begin dit jaar een streep zette door de importheffingen die voor ieder land afzonderlijk golden. Direct voerde hij een nieuwe belasting in van 10 procent op veel producten uit het buitenland. Deze importbelasting mag Trump alleen de eerste 150 dagen heffen zonder toestemming van het Congres. Deze termijn is voorbij op 24 juli, komende vrijdag dus.

Nieuwe heffingen in de maak

Op de achtergrond is de Amerikaanse overheid de afgelopen maanden heel druk geweest met de zoektocht naar nieuwe heffingen. "President Trump leunt sterk op invoerheffingen voor zijn handelsbeleid en is voortdurend op zoek voor een juridische onderbouwing waarmee hij kan wegkomen", zegt Elmar Otten van ondernemersvereniging Evofenedex.

Zo heeft de VS onderzocht of andere landen zich schuldig maken aan "overtollige productie" . Maar nog opvallender is het onderzoek dat gedaan werd naar dwangarbeid. Ook de EU is hiervoor onder de loep genomen door de Amerikaanse regering. "Het gaat vrij ver om de EU te beschuldigen van dwangarbeid", zegt Martijn Schippers, douane-expert van EY en hoofddocent douanerechten aan de Erasmus Universiteit.

De vrees is dat de nieuwe heffingen minder eenvoudig onwettig verklaard kunnen worden door een rechter. "Deze heffingen kunnen veel moeilijker worden aangevochten omdat er een heel onderzoek aan vooraf is gegaan", waarschuwt Schippers.

Onduidelijkheid terug van nooit weggeweest

Wat de nieuwe heffingen gaan betekenen voor Nederlandse bedrijven is niet duidelijk. Op 1 juli zijn handelsafspraken tussen de VS en de EU ingegaan. De afspraak is dat de Europese Unie de heffingen op Amerikaanse producten fors verlaagt en dat op de meeste Europese producten in de VS voortaan 15 procent aan importbelasting wordt geheven.

De grote vraag die de Europese bedrijven nu bezighoudt: gaan nieuwe tarieven boven op de afgesproken 15 procent komen? Volgens de Europese Commissie zou dit in strijd zijn met de gemaakte afspraken. Maar de VS wil het nog niet uitsluiten.

Maar ook de onduidelijkheid over bijvoorbeeld staal en aluminium is niet weg. Het afgelopen jaar heeft de Amerikaanse overheid de lijst van producten die onder deze heffing van 50 procent vallen telkens uitgebreid.

Vooral bedrijven in de technologische industrie zitten met veel vragen. "Zij willen vooral weten welke scenario's zich de komende maanden kunnen voordoen en hoe zij zich daarop kunnen voorbereiden", zegt Geoffroy Feij van branchevereniging FME.

Nieuwe handelsruzie?

Vorig jaar nog beloofden Europese Commissie-voorzitter Von der Leyen en Trump elkaar nog dat ze beter gingen samenwerken. De komende weken moet duidelijk worden wat deze afspraken waard zijn. Blijft het bij de afgesproken heffing van 15 procent of komt er nog meer bij? En wat gaat de Europese Unie in dat geval doen? "Dit kan leiden tot Europese tegenmaatregelen en uiteindelijk zelfs tot een handelsoorlog. Dat zou onze leden hard kunnen raken", zegt Feij.

Tot nu toe zijn de klappen voor het Nederlandse bedrijfsleven dat naar de VS exporteert meegevallen. Maar de vraag is of een nieuw handelsconflict tussen de EU en Amerika op dit moment niet toch grotere schade kan aanbrengen. "De onrust en onzekerheid blijft en dat zet financieel natuurlijk behoorlijk wat druk op bedrijven", zegt Otten.

In Iran zijn twee mannen opgehangen die in januari meededen aan de massaprotesten tegen het regime. Het tweetal is veroordeeld en geëxecuteerd wegens het martelen en doden van agenten, schrijven Iraanse staatsmedia. De protestgolf werd eerder dit jaar met fors geweld neergeslagen.

De twee mannen zijn geïdentificeerd als Erfan Esfandiyari en Golmohammad Mohammadi. De autoriteiten stellen dat ze op 8 januari deelnamen aan een gecoördineerde aanval op agenten in de stad Isfahan. Ze zouden gewapend een politiebureau hebben aangevallen en agenten in brand hebben gestoken.

De aanval is gefilmd en meerdere opgepakte verdachten hebben op camera bekend, stelt het aan de rechterlijke macht gelinkte platform Mizan. Mensenrechtenorganisaties wijzen erop dat dit waarschijnlijk onder dwang is gebeurd.

Bloedbad

Iraanse ordetroepen en paramilitairen richtten begin dit jaar een bloedbad aan onder demonstranten. Vele duizenden betogers werden gedood en nog eens duizenden actievoerders en dissidenten werden opgesloten. Op deze manier lukte het de machthebbers om de grootste protesten in jaren in de kiem te smoren.

Het Iraanse regime schildert de betogers af als relschoppers en landverraders en stelt dat de protesten zijn aangewakkerd door de VS en Israël. De Amerikaanse president Trump spoorde Iraniërs in januari aan om de straat op te blijven gaan. Hij dreigde ook Iran aan te vallen als het geweld tegen demonstranten niet zou eindigen.

Aanvankelijk leek het alsof Trump niet zou ingrijpen. Uiteindelijk gingen de VS en Israël op 28 februari over tot zware bombardementen op Iran, om Irans atoomprogramma weg te vagen. Sindsdien zijn het regime en de Iraanse strijdkrachten verzwakt, maar ze zitten nog altijd in het zadel.

Recordaantal executies

Teheran heeft de repressie van de burgerbevolking de afgelopen jaren fors opgevoerd. Vorig jaar werd een recordaantal executies geregistreerd door mensenrechtenorganisaties. Ruim 1600 mensen werden volgens die cijfers opgehangen of op een andere manier ter dood gebracht.

Een zwembad, partytenten, tig zitplekken en zelfs een bar: een straat in Tilburg is voor een maand lang omgetoverd tot vakantieoord. Auto's zijn de komende weken verboden.

"De straat wordt een soort camping of huiskamer", vertelt bewoner Esther van Kempen (58) aan Omroep Brabant. "Jong en oud maken het samen gezellig en we organiseren elke dag een of twee activiteiten."

Een dergelijke 'leefstraat' is in meerdere gemeenten (zoals Utrecht en Amsterdam) aan te vragen door bewoners. De straat wordt na goedkeuring autovrij en kan worden ingericht tot plek om elkaar te ontmoeten en buiten te spelen. In Tilburg is het al een tijd een groot succes: daar is de Jan van der Leestraat deze zomer voor de achtste keer omgetoverd tot grote ontmoetingsplek voor bewoners, maar ook vrienden en familie zijn welkom.

De bewoners aan een friettafel:

De bewoners nemen dat uiterst serieus. Er zijn barbecues, workshops, sportlessen, filmavonden, bakmiddagen en bierproeverijen en zelfs een musical. "Alles mag, maar niks hoeft. Het is heel vrijblijvend. Je mag ook in je eigen tuin gaan zitten, niemand vindt daar wat van", zegt Van Kempen.

Het idee in Tilburg kwam van een toenmalige bewoner die hoorde van het initiatief in Utrecht. Een handtekeningenactie in de omliggende straten volgde. "Bijna iedereen zette zijn handtekening en daarmee was het bij de gemeente zo geregeld", zegt Van Kempen.

De dochters van Tegest Pecht-Guido (46) zijn 11 en 12 en daarom echt met de leefstraat opgegroeid. "Het voelt alsof je bent uitgekozen voor iets heel speciaals, niemand heeft dit", zegt de 11-jarige Joni. Voor oudere zus Efia voelt het alsof ze elke zomer in een groot huis woont. "Je loopt vanzelfsprekend bij elkaar binnen om bijvoorbeeld een spelletje te zoeken. Als het regent zou je normaal in je eentje binnen zitten, maar wij chillen dan met z'n allen in de tent. Ook al doen we even niks, het is leuk om de hele tijd samen te zijn."

Een maand lang zijn er activiteiten in de straat:

Tegest Pecht-Guido: "De kinderen worden die maand ook een beetje door andere ouders opgevoed. Je ziet echt van binnenuit hoe andere families dingen aanpakken. Dat vind ik een waanzinnige meerwaarde."

Huishouden

Het komt de band onderling enorm ten goede, zegt Albert Dietvorst. "Je leert elkaar goed kennen en kunt daardoor meer van elkaar hebben. Ook wordt de drempel om hulp te vragen gedurende het hele jaar lager. Iedereen is er voor elkaar."

Er is maar een nadeel aan de leefstraat, weet zijn vrouw Esther van Kempen: "Je bent zo veel op straat bezig dat je huishouden blijft liggen."

In de Noorse hoofdstad Oslo wordt vandaag het Nationale 22 juli-monument geopend ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de aanslagen die de extreemrechtse terrorist Anders Breivik in 2011 pleegde.

Woensdag is het precies vijftien jaar geleden dat Breivik de dodelijkste terreurdaad in de moderne Noorse geschiedenis beging. Hij doodde 77 mensen in Oslo en op het kleine eiland Utøya. Het monument dat vanmiddag wordt onthuld, staat in het vernieuwde regeringskwartier in Oslo, vlak bij de plek waar toen een bom afging, met acht doden tot gevolg.

Na de bomaanslag in Oslo ging de extreemrechtse terrorist naar het eiland Utøya. Daar schoot hij nog eens 69 mensen dood, vooral tieners die op een politiek zomerkamp van de jongerenafdeling van de Arbeiderspartij waren.

Bij herdenkingen wordt zijn naam in Noorwegen bewust vaak gemeden. Daarmee moet worden voorkomen dat de focus op de dader komt te liggen, in plaats van op de slachtoffers, de nabestaanden, de overlevenden en de democratische waarden die hij aanviel.

Bekijk hier een terugblik op de dag van de aanslagen in Noorwegen in 2011:

Het regeringscomplex, dat door de aanslag zwaar beschadigd raakte, werd pas in april van dit jaar weer officieel in gebruik genomen door de Noorse regering. Dat het ook pas vijftien jaar later tot een nationaal monument in Oslo komt, laat zien hoe beladen de nasleep was.

"Er zijn meerdere competities geannuleerd", vertelt de Noorse kunstenaar Matias Faldbakken, die het winnende ontwerp Upholding maakte, aan de NOS. "Het was te conflictueus en er waren rechtszaken. Ook daarom is er vijftien jaar verstreken." Op Utøya zelf werd in 2022 al een monument geopend, maar ook dat kwam er pas na jaren gesteggel.

Stalen constructie

Voor zijn ontwerp liet Faldbakken zich inspireren door een grote stalen hulpconstructie die in het regeringskwartier stond tijdens de herinrichting van het gebied na de aanslag. De constructie was gebruikt om een kunstwerk van Picasso te verplaatsen van een gebouw dat gesloopt moest worden naar een nieuw pand.

De kunstenaar, zelf woonachtig in Oslo, liep erlangs en raakte erdoor geïnspireerd. "Als je er met de juiste blik naar keek, leek het min of meer op een soort monument dat zichzelf had gecreëerd in de nasleep van de bom."

Met het kunstwerk wil Faldbakken een verbinding leggen tussen de twee plekken van de aanslagen: het regeringskwartier in Oslo en Utøya. De staalconstructie verwijst naar Oslo, het mozaïek in het frame naar Utøya. In de constructie zijn de namen van de 77 slachtoffers gegraveerd.

Het mozaïek bestaat uit zo'n 300.000 stenen en toont een kleine waadvogel in het water bij Utøya. In de laatste weken hielpen zo'n 2000 mensen mee aan de voltooiing van het project waar Faldbakken 2,5 jaar aan werkte, onder wie nabestaanden en overlevenden. Zij plaatsten de stenen in het kunstwerk.

"Met de waadvogel wilde ik Utøya uitbeelden, zonder dat het te makkelijk en duidelijk werd", zegt Faldbakken. "Toen ik deze vogel zag op Utøya, zag ik hoe kwetsbaar hij was. Hij was klein, maar keek me tegelijkertijd indringend aan, terwijl hij balanceerde op die dunne beentjes."

Het kunstwerk moet volgens Faldbakken groot en indringend overkomen en iets brutaals hebben. Zo moet de impact van de aanslagen op Noorwegen worden weerspiegeld. Tegelijkertijd verwijst het mozaïek volgens hem juist naar levens die klein, kwetsbaar en onvervangbaar zijn. "Het was mijn motivatie om een kunstwerk te maken ter nagedachtenis aan degenen die die dag om het leven zijn gekomen."

Het maken van het monument noemt Faldbakken "een grote nationale verantwoordelijkheid", vooral tegenover de overlevenden en nabestaanden die de terroristische aanval hebben ervaren. Tegelijk ziet hij het niet alleen als plek voor rouw en herinnering. "Het is voor mij een soort bolwerk tegen vergelijkbare aanvallen."

Bij de officiële opening vanmiddag zijn onder anderen de Noorse kroonprins Haakon en ministers aanwezig, samen met nabestaanden en overlevenden. Premier Jonas Gahr Støre hoopt dat de permanente gedenkplaats in het regeringskwartier een plek "voor reflectie en herinnering" zal zijn, zegt hij in een persbericht.

"De gedenkplaats, het 22 juli Centrum en Utøya zullen ook dienen als plaatsen waar toekomstige generaties de terroristische aanslag en hoe wij als samenleving daarop hebben gereageerd, kunnen bekijken, erover kunnen leren en deze kunnen begrijpen."