Aggregator

Gaat alcohol het roken achterna? Gezondheidsraad wil dat overheid ingrijpt

2 hours 4 minutes ago

De overheid moet ingrijpen om alcoholgebruik voor álle Nederlanders te ontmoedigen en minder normaal te maken. Dat adviseert de Gezondheidsraad. Dat kan bijvoorbeeld door alcohol uit de supermarkt te halen of hogere accijnzen in te stellen.

"Alcoholgebruik zou minder normaal moeten worden in onze samenleving" zegt Karien Stronks van de Gezondheidsraad. "Er is geen veilige ondergrens, ieder glas dat je drinkt is schadelijk. Niet alleen voor jezelf, maar ook voor anderen."

De Gezondheidsraad ziet sterk bewijs dat het risico op zeven soorten kanker toeneemt bij iedere inname van alcohol. Ook stijgt het risico op orgaanschade.

Verkeersongevallen

Daarnaast neemt ook het risico op verkeersongevallen en incidenten met agressie en geweld toe door alcoholgebruik. "Een kwart van de doden in het verkeer (75 tot 140 doden) komt door alcohol. Jaarlijks belanden ook 65.000 mensen op de spoedeisende hulp waarbij alcohol in het spel is", legt Stronks uit.

De overheid moet ervoor zorgen dat de norm verandert, adviseert de Gezondheidsraad. "Net zoals bij roken is gebeurd. Borrels op het werk kunnen ook niet alcoholisch. We associëren alcohol nu vaak met gezelligheid, maar vergelijk het met roken, dat is inmiddels ook niet meer de norm."

Neutrale verpakkingen

De raad beschrijft drie strategieën die volgens de Wereldgezondheidsraad effectief zijn om alcoholgebruik te verminderen: het verhogen van de prijs van alcoholhoudende dranken, de beschikbaarheid ervan beperken en marketing en reclame ervoor beperken.

Concreet gaat het dan bijvoorbeeld over het verhogen van accijnzen, het beperken van de verkoop van alcoholische dranken tot slijterijen en het verplichten van neutrale, onaantrekkelijke verpakkingen met gezondheidswaarschuwingen.

Andere adviezen uit het rapport luiden: verbied alcohol in het verkeer, dus 0.0 procent, draag uit dat alcoholgebruik niet normaal is, en help mensen om te minderen of stoppen met alcohol.

Minder drinkers

Het aantal volwassen Nederlanders dat drinkt, neemt al af. In 2014 zei 81 procent van de volwassenen weleens te drinken. Vorig jaar was dat gedaald tot 76 procent. In 2025 zei 7 procent van de volwassenen een zware drinker te zijn. Dat houdt in: minstens eens per week minimaal vier glazen bij vrouwen of zes bij mannen.

"De schade van alcoholgebruik is 2 tot 6 miljard euro per jaar", zegt Stronks. Het RIVM becijferde in 2013 in een kosten-batenanalyse dat alcohol ons jaarlijks netto 2,3 tot 4,2 miljard euro kost. Daarin zitten bijvoorbeeld inkomsten uit accijnzen en kosten zoals behandelingen bij letsel en de inzet van politie bij festiviteiten. Dit najaar komt het RIVM met een nieuwe analyse.

Weer Europese actie tegen Russische schaduwvloot: Frankrijk onderschept tanker

2 hours 14 minutes ago

Frankrijk heeft opnieuw een schip van de Russische schaduwvloot onderschept. De olietanker Deliver voer op de Middellandse Zee in de buurt van Sicilië, toen militairen van de Franse marine de controle overnamen. Dat gebeurde dinsdag, maar is nu pas bekendgemaakt.

De Franse president Macron heeft op X beelden van de actie gepost. Daarop is te zien dat zwaarbewapende militairen vanuit een helikopter op het dek van het schip landen. De Deliver is bijna 25 jaar oud, zo'n 275 lang en vaart onder de vlag van Kameroen.

De Russische schaduwvloot bestaat uit tankers die door Rusland worden gebruikt om de sancties tegen dat land te omzeilen. De sancties zijn ingesteld vanwege de Russische oorlog tegen Oekraïne. De vloot bestaat uit vaak verouderde schepen die varen onder de vlag van andere landen om olie en gas te vervoeren.

Volgens westerse landen is de schaduwvloot illegaal, omdat de sancties ermee worden ontdoken. Rusland op zijn beurt noemt de acties tegen de schepen in strijd met het zeerecht.

Vastberaden

Ruim een week geleden onderschepte het Verenigd Koninkrijk in Het Kanaal een tanker met Russische olie. Frankrijk bood daarbij ondersteuning. Dat was voor de Britten de eerste keer dat ze optraden tegen een schip van de schaduwvloot. Frankrijk heeft dat al zeker vijf keer gedaan.

President Macron verwees naar de Britse actie van vorige week. Hij zei dat Europa "vastberaden" is om te voorkomen dat de sancties tegen Rusland worden omzeild. "We zullen al het mogelijke doen om de kosten van de oorlog voor Rusland te verhogen en duurzame vrede in Oekraïne mogelijk te maken."

Nederland kwam tot nu toe niet in actie tegen schepen van de Russische schaduwvloot.

Nieuwsuur maakte afgelopen week deze video over het aanpakken van de Russische schaduwvloot:

Olieprijs weer op oude niveau, wanneer gaan we dat zien aan de pomp?

2 hours 17 minutes ago

De prijs voor een vat olie zit weer op het niveau van voordat de VS en Israël begonnen met het bombarderen van Iran.

Een vat Brent-olie, de belangrijkste standaard als het om olie gaat, wordt nu op de wereldmarkt verhandeld voor zo'n 73 euro. Dat is om en nabij het niveau van voor 28 februari dit jaar, de dag waarop de aanval op Iran begon.

Ook de prijs aan de pomp zal daardoor verder dalen, verwachten experts. Wel benadrukken ze dat niet goed te voorspellen is hoe snel en in welke mate dat zal gebeuren.

De Autoriteit Consument en Markt (ACM) houdt de komende tijd extra in de gaten of de prijs aan de pomp niet te langzaam daalt.

Niet normaal

Op dit moment adviseert United Consumers Nederlandse pomphouders om een liter benzine (Euro 95) voor 2,45 euro te verkopen. Dat is 20 cent lager dan begin mei, toen een akkoord tussen de VS en Iran ver weg leek. Het ligt nog wel 16 cent boven de adviesprijs van voor de oorlog.

De prijzen aan de pomp volgen normaal gesproken de prijs van ruwe olie. "Mits alle andere omstandigheden ook normaal zijn. En dat is nu zeker niet het geval," zegt Paul van Selms van United Consumers.

Hij doelt op de onzekere situatie in het Midden-Oosten. "Het risico van verstoring van de toevoer blijft bestaan. We hebben alternatieven gevonden voor olie uit het Midden-Oosten. Die alternatieven zijn duurder en zullen dat blijven."

Bovendien, zegt van Selms, duurt het nog lang voordat de olie die door de blokkades niet bij ons kwam, alsnog bij ons zal komen.

Ook Jilles van den Beukel, energiedeskundige van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies, wijst op omstandigheden buiten de olieprijs om die mede de benzineprijs bepalen.

"Bijvoorbeeld de capaciteit van raffinaderijen. Het is een markt van vraag en aanbod en die verschilt voor benzine, diesel en kerosine," zegt Van den Beukel. "Voor kerosine was de raffinagecapaciteit laag, mede daarom was de prijs van vliegtuigbrandstof de afgelopen tijd zo hoog."

Volgens Van den Beukel is het "echt onzeker dat de benzineprijs net als die van de olie daalt tot die van voor de oorlog".

Van Selms is het met hem eens. "Een adviesprijs voor benzine onder de 2,00 euro verwacht ik niet snel, maar er zijn misschien wel prijsvechters die eronder duiken. Lage prijzen van 1,60 gaan we echt niet meer meemaken."

Sneller stijgen dan dalen

De Autoriteit Consument en Markt (ACM) houdt in de gaten hoe hard de prijzen voor benzine en diesel stijgen of dalen. De toezichthouder beoordeelt of de pompprijzen zijn zoals je mag verwachten op basis van de wereldwijde olieprijs.

Uit de laatste update van 15 juni blijkt dat de prijs aan de pomp de stijgingen en dalingen van de prijs van olie op de wereldmarkt volgt met één of twee dagen vertraging. Nu de prijs voor een vat olie op de wereldmarkt opeens hard daalt, houdt de ACM extra in de gaten of de pompprijzen snel genoeg meedalen.

Twee jaar geleden deed de ACM een vergelijkbaar onderzoek. Toen bleek dat pomphouders hun prijzen sneller lieten stijgen dan dalen. Wel bleef dat verschil acceptabel, zei de ACM toen. Volgens de toezichthouder waren er toen geen aanwijzingen voor prijsafspraken of marktmachtmisbruik.

OM gaat in hoger beroep na vrijspraak in Berkelse vergismoord

2 hours 34 minutes ago

Het Openbaar Ministerie (OM) gaat in hoger beroep in de zaak die bekendstaat als de Berkelse vergismoord. De verdachte werd eerder deze maand door de rechtbank in Rotterdam wegens gebrek aan bewijs vrijgesproken.

Het gaat om een zaak uit 2014, schrijft de regionale omroep Rijnmond. Ggz-directeur Rob Zweekhorst (44) liet op nieuwjaarsdag zijn honden uit in het Zuid-Hollandse Berkel en Rodenrijs toen hij in zijn hoofd werd geschoten. Hij overleed ter plekke.

Al snel bleek uit onderzoek dat hij niet het eigenlijke doelwit van de moord was. Mogelijk had de dader hem verward met drugsbaas Dennis van den B., die in de buurt woonde.

Onbetrouwbaar en onbruikbaar bewijs

Het Openbaar Ministerie denkt dat de 59-jarige René F. uit Schiedam opdracht heeft gegeven voor de moord. F. heeft betrokkenheid bij de moord sinds zijn aanhouding in 2018 altijd ontkend.

De advocaat van F. is van mening dat zijn cliënt onschuldig is. "Het dossier bestaat louter uit verklaringen, allemaal van horen zeggen en uit de media. De verklaringen zijn onbetrouwbaar en onbruikbaar voor het bewijs. Mijn cliënt moet worden vrijgesproken", zei hij daar eerder over.

Het OM ziet de verklaringen wél als bewijs voor de moord op het slachtoffer en eiste 24 jaar gevangenisstraf voor het medeplegen van de moord. Ook het voorbereiden van de moord op het eigenlijke doelwit woog zwaar mee in de strafeis.

Bussen op elkaar gebotst bij Schiphol, chauffeur en twee passagiers gewond

3 hours 13 minutes ago

Op een parkeerplaats bij Schiphol zijn vanmorgen twee lijnbussen op elkaar gebotst. Een chauffeur van een van de bussen is naar het ziekenhuis gebracht, twee passagiers raakten lichtgewond. De bussen zijn enorm beschadigd.

Regionale omroep NH schrijft dat het ongeluk rond 10.15 uur plaatsvond aan de Koetsierstraat, nabij een parkeerterrein van Schiphol. Vanwege de ernst van de melding werden meerdere ambulances, een traumateam en de brandweer met spoed opgeroepen.

Een van de bussen was volgens een woordvoerder van de marechaussee leeg. In de andere bus zaten acht passagiers, van wie er twee lichte verwondingen opliepen. Zij hoefde niet naar het ziekenhuis maar konden ter plaatse worden behandeld.

Materieel van Groningse gasvelden gebruikt voor herstel energiesector Oekraïne

3 hours 20 minutes ago

De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) gaat materiaal van voormalige gaslocaties leveren aan het Oekraïense staatsolie- en gasbedrijf Naftogaz. Dat heeft minister Sjoerdsma van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking bekendgemaakt op een wederopbouwconferentie in Polen.

Het gaat onder meer om gascompressoren en pompen van locaties als het Groningse gasveld. Eind vorig jaar diende Naftogaz een verzoek in bij Nederland voor materialen, waarop het ministerie van Buitenlandse Zaken in gesprek ging met NAM.

Ook wil Nederland de levering van gasturbines, generatoren en transformatoren aan Oekraïne versnellen. Het is onduidelijk op welke termijn dat gaat gebeuren en welke bedrijven dat gaan doen. Het doel van de steun is om de Oekraïense ingestorte energiesector te herstellen in aanloop naar komende winter. Rusland voert al jaren grote doelgerichte aanvallen uit op de energie-infrastructuur in het land.

Zelensky niet aanwezig

Verder gaat Nederland 1 miljoen euro vrijmaken voor het historische Petsjersk Lavra-klooster in Kyiv dat vorige week door Rusland is aangevallen. Dat doet Nederland op het verzoek van Oekraïne. President Zelensky is zelf niet op de conferentie in Polen, vanwege spanningen tussen Kyiv en Warschau over de naam van een militaire eenheid. Zelensky stuurde de Oekraïense premier Svyrydenko.

Sjoerdsma en de Oekraïense energieminister Shmymal zijn het op de conferentie in Polen eens geworden over een intentieverklaring voor meerdere jaren, onderdeel van die samenwerking is het leveren van materiaal. Ook gaat Nederland en Oekraïne sterker samenwerken op het gebied van energie, bijvoorbeeld door technologische kennis uit te wisselen. Sjoerdsma zal dit najaar naar Oekraïne afreizen samen met Nederlandse bedrijven.

'Laffe agressieaanvallen'

Nederland helpt Oekraïne al langer op het gebied van energie en trok dit jaar 26 miljoen uit voor de energievoorziening . In 2026 wil Nederland nog eens versneld 200 miljoen beschikbaar stellen voor het herstel van de energiesector in Oekraïne, maar die begrotingsbehandelingen lopen nog. Sinds de Russische invasie in 2022 heeft Nederland Oekraïne voor 554 miljoen euro heeft gesteund op het gebied van energie.

"Onze steun werkt en moeten we volhouden, om de druk op Rusland te verhogen en een einde te maken aan deze laffe agressieaanvallen", zegt Sjoerdsma. "Daarbij kijk ik ook naar andere landen: we hebben iedereen aan boord nodig."

Lening van 90 miljard

De jaarlijkse Ukraine Recovery Conference (URC) heeft als doel internationale steun voor wederopbouw, herstel en hervorming van Oekraïne te mobiliseren. Regeringsleiders en ministers van verschillende landen spreken tijdens de tweedaagse bijeenkomst over de voortgang van lopende initiatieven op het gebied van wederopbouw, herstel en hervormingen van Oekraïne. De conferentie is vandaag en morgen.

Oekraïne sluit naar verwachting tijdens deze tweedaagse conferentie meer dan 160 akkoorden met landen en bedrijven, samen goed voor meer dan 10 miljard euro. Verder heeft de EU vandaag het eerste deel van de lening van 90 miljard aan Oekraïne overgemaakt. Het gaat om een bedrag van 3,2 miljard.

Correspondent Christiaan Paauwe ging langs bij het klooster in Kyiv, dat flink is beschadigd:

Tegenstrijdige berichten over onderhandelingen tussen Israël en Libanon

3 hours 37 minutes ago

De onderhandelingen tussen Libanon en Israël, die sinds dinsdag in Washington D.C. plaatsvinden, verlopen stroef. Dat blijkt uit wat er uitlekt: Amerikaanse bronnen meldden dat Israël bereid zou zijn zich terug te trekken uit bepaalde delen van Zuid-Libanon, iets dat Israëlische en Libanese autoriteiten niet veel later ontkenden.

De aanwezigheid van Israël in dat gebied is het grote pijnpunt in de onderhandelingen over een staakt-het-vuren. Israël blijft vasthouden niet weg te willen zolang Hezbollah daar een bedreiging voor Israël vormt.

Hoofdpijndossier

Eerder werd al bekend dat er over proefzones wordt gesproken, waar het Israëlische leger zou vertrekken. Het Libanese leger zou er dan de controle krijgen, met steun van de Verenigde Staten.

Amerika zou onder andere het Libanese leger gaan trainen en een screening uitvoeren om te voorkomen dat Libanese militairen banden hebben met Hezbollah.

Hezbollah is tegen de onderhandelingen en zegt pas te willen meewerken met het Libanese leger als het Israëlische leger volledig is teruggetrokken uit Zuid-Libanon.

Iran

De VS heeft belang bij een staakt-het-vuren tussen Hezbollah en Israël in Libanon. Voor Iran is de Israëlische bezetting van Libanon een dealbreaker in de onderhandelingen over een langdurig bestand met de VS. Voor Iran moet Israël stoppen met Libanon aanvallen.

De gesprekken tussen Israël en Libanon zouden ook vandaag nog doorgaan.

Opnieuw verkeert een grote papierfabriek in Eerbeek in zwaar weer

4 hours 15 minutes ago

Papierfabriek Folding Boxboard Eerbeek heeft uitstel van betaling aangevraagd. Daarmee komt voor de derde keer in een paar jaar tijd een belangrijke speler in het Gelderse papierdorp Eerbeek in de problemen.

In mei werd papierfabriek Coldenhove in Eerbeek al failliet verklaard. En drie jaar geleden sloot na meer dan drie eeuwen een andere Eerbeekse papierfabriek: De Hoop, in handen van het Finse Stora Enso. Nu is dus ook de toekomst van Folding Boxboard onzeker, meldt Omroep Gelderland.

Het dorp Eerbeek staat bekend als papierdorp omdat er van oudsher veel papierfabrieken zijn gevestigd. Die ontwikkeling hangt samen met de ligging van het dorp: het schone stromende water afkomstig van de Veluwe bood vroeger de omstandigheden die nodig waren voor het maken van papier. Eerbeek groeide daardoor uit tot een belangrijk centrum van de papierindustrie.

Tot maandag doorwerken

Folding Boxboard valt onder vouwkartonproducent FOLBB. Het Duitse zusterbedrijf Baiersbronn Frischfaserkarton heeft al faillissement aangevraagd bij een rechtbank in Zuidwest-Duitsland. Bij de Eerbeekse fabriek waar ongeveer 220 mensen werken is op dit moment alleen sprake van uitstel van betaling.

Oud-medewerkers bevestigen aan Omroep Gelderland dat er in ieder geval nog tot en met maandag wordt gewerkt. Wat daarna gebeurt, is volgens hen onduidelijk. Werknemers werden gistermiddag geïnformeerd over de situatie.

De directie van de fabriek wil tegenover Omroep Gelderland niet inhoudelijk reageren op vragen over de financiële problemen. De directeur verwijst voor verdere informatie door naar de curator, dat is een advocaat die over het faillissement gaat.

Verslechterde concurrentiepositie

Volgens vakbond CNV kampen meerdere papier- en kartonfabrieken al langer met hoge energiekosten en een verslechterde concurrentiepositie ten opzichte van het buitenland. Ook internationale handelsmaatregelen, zoals Amerikaanse importheffingen, hebben de sector geraakt.

In mei stelde Albert Jan Swart, sector-econoom bij ABN Amro nog dat de papiermarkt een moeilijke markt is. "Maar het product is nog altijd heel relevant. Behalve voor drukwerk wordt het ook gebruikt voor verpakkingen, het is goed te recyclen. Het zou mooi zijn als dat soort bedrijvigheid blijft behouden," aldus Swart.

Herstructurering of doorstart

Curatoren onderzoeken voor de twee fabrieken van FOLBB naar mogelijkheden voor een herstructurering of een doorstart. Bij dat laatste gaat een bedrijf door met enkel de winstgevende delen van het bedrijf.

Ondertussen wordt voor de in mei failliet verklaarde papierfabriek Coldenhove ook naar een doorstart gezocht. Curator Bavo König laat aan Omroep Gelderland weten dat er hiervoor momenteel twee serieuze kandidaten in beeld zijn.

Volgens de curator gaat het in beide gevallen om partijen die op de locatie in Eerbeek papier willen blijven produceren. Of een eventuele doorstart ook betekent dat voormalig personeel kan terugkeren, is nog onduidelijk.

Juichvertraging? Zo voorkom je dat je buren de WK-doelpunten eerder zien

4 hours 33 minutes ago

De buren die keihard beginnen te juichen nog voordat op jouw tv überhaupt de aanval is ingezet. Of andersom: de buren die pas beginnen te roepen als bij jou de bal alweer bijna op de stip ligt.

Nu mensen vaker via internetstreams kijken, wordt die "juichvertraging" bij sportwedstrijden steeds merkbaarder. Aanbieders doen hun best om de verschillen te verkleinen.

De tijdsverschillen ontstaan door de uiteenlopende manieren waarop een signaal bij een kijker kan terechtkomen. Simpel gezegd: wie op traditionele wijze tv kijkt, is wat de vertraging betreft het beste af.

Snelweg

Verschillen tussen traditionele tv van KPN en Ziggo zijn er wel, maar die zijn minimaal. "Voorheen was Ziggo sneller, maar nu loopt KPN een paar seconden voor", zegt Jarco Kriek, mediajournalist bij Totaal TV.

Die verschillen zijn nog relatief klein omdat de manier waarop het traditionele tv-signaal wordt verspreid, in grote lijnen hetzelfde is: het is een videosignaal dat in één keer naar alle klanten gaat. Als je verbinding een snelweg is, dan krijgt het "ouderwetse" tv-signaal er een speciale rijstrook die alleen dat verkeer mag gebruiken.

KPN en Ziggo doen daarbij hun best om er nog wat seconden vanaf te schaven. Naast de verbinding maakt ook de gebruikte apparatuur uit. "De nieuwste tv-ontvanger van KPN is weer een paar seconden sneller dan de vorige", zegt Kriek. "Het is een beetje een prestigeproject. Bij providers drinken ze champagne als je een paar seconden sneller bent dan de concurrent."

Chaotisch, onvoorspelbaar internet

De grootste vertraging ontstaat bij kijken via een internetstream, zoals de mobiele apps van de provider, NLZiet of de NOS-app. De speciale rijstrook die Ziggo en KPN voor hun eigen tv-signaal reserveren, is er niet voor reguliere internetstreams.

Als je video kijkt via een livestream of via een streamingapp, moeten alle duizenden internetpakketjes waaruit een videostream bestaat zelfstandig hun weg zien te vinden. Dat moet over het chaotische, onvoorspelbare internet, tussen allerlei ander verkeer.

Via welke route die pakketjes bij de ontvanger aankomen, is niet zeker. Welke pakketjes als eerst aankomen, en welke als laatst, is dus niet te voorspellen - als ze überhaupt al aankomen. Ze raken namelijk ook nog regelmatig zoek, waarna de pakketjes opnieuw moeten worden verzonden.

40 seconden buffertijd

Om die onzekerheid te corrigeren, bouwen streamingapps een soort reservetijd in: buffertijd. Als je een film of serie streamt, merk je dat alleen bij het starten van een stream. Pas tijdens een livestream wordt die reservetijd opeens relevant.

Die buffertijd kan flink oplopen. "Ik mat deze week bij NLZiet een vertraging van 40 seconden ten opzichte van livetelevisie", zegt Kriek. De KPN- en Ziggo-apps, die in tegenstelling tot de traditionele televisiekastjes ook over het reguliere internet gaan, deden het iets beter met 20 tot 25 seconden. Maar ook dat is nog steeds een merkbare vertraging.

Verkorten

NLZiet probeert die tijd wel te verkorten, net als veel andere streamers binnen en buiten Nederland. "We wilden het eigenlijk nog niet aan de grote klok hangen, want het zit nog in de testfase", benadrukt NLZiet-directeur Niels Baas. "Maar op nieuwere apparaten kun je in onze WK-omgeving kiezen voor een stream met minder vertraging."

Bij een test van de NOS-redactie dinsdagavond, tijdens de WK-wedstrijd tussen Portugal en Oezbekistan, liep de speciale stream zo'n 10 seconden achter op het Ziggo-signaal. Dat is een stuk minder dan de eerder gemeten 40 seconden.

Die kleinere buffertijd betekent wel sneller een haperend beeld bij een matige verbinding, waarschuwt NLZiet.

De NPO is ook bezig met een kortere buffertijd, maar kwam niet meer op tijd voor dit WK. Eind dit jaar zou dat moeten werken, op tijd voor een volgend EK, laat een woordvoerder weten.

Uit de ether

Wie 10 seconden vertraging te veel vindt maar geen geld wil uitgeven aan een traditioneel tv-abonnement, kan het signaal gratis uit de lucht plukken. Internationale tv-zenders zenden het WK gratis uit op de satelliet. Binnen Nederland zijn ook de zenders van de NPO nog altijd gratis te ontvangen via de ether. Dat signaal loopt maar een paar seconden achter.

Wie echt op geen enkele manier met juichvertraging te maken wil krijgen, moet zich wenden tot analoge technologie. Omzetten naar digitale signalen kost namelijk tijd. En hoewel televisiesignalen inmiddels overal digitaal zijn, is er nog wel die aloude analoge rots in de branding: de FM-radio. Daarmee juich je gegarandeerd eerder dan je tv-kijkende buren.

Vijf mensen in isolatie na contact Franse arts met ebola

5 hours 51 minutes ago

Vijf mensen die in hetzelfde vliegtuig zaten als de Franse arts bij wie gisteren ebola is vastgesteld, zitten uit voorzorg in isolatie. Dat meldt de Franse minister van Gezondheid. De arts met ebola kwam net terug van een missie in de Democratische Republiek Congo (DRC), waar een grote uitbraak van de besmettelijke ziekte is.

De personen moeten 21 dagen in isolatie blijven. Hun nationaliteit is niet bekendgemaakt. Ze zaten in de buurt van de arts op een Air France-vliegtuig uit de Congolese hoofdstad Kinshasa dat dinsdag landde op het vliegveld Paris-Charles de Gaulle.

De Franse arts werkte in het oosten van Congo voor hulporganisatie Alima, dat noodhulp biedt bij grootschalige gezondheidscrises. De ngo laat weten te onderzoeken hoe de arts besmet is geraakt, omdat hulpverleners volgens het protocol na contact met besmette personen doorgaans drie weken in quarantaine moeten.

Tijdens de vlucht begon de Franse arts hoofdpijn te krijgen die erger werd, waarop hij de autoriteiten inschakelde. Hij is opgenomen in het ziekenhuis en zijn toestand is stabiel.

De Nederlandse arts Noor Rijnberg vertrok eerder als medisch teamleider naar Goma in Congo:

De directeur-generaal van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), Tedros Ghebreyesus, zei gisteren in een persconferentie dat er geen reden is voor paniek. In de afgelopen vijftig jaar zijn er minder dan dertig ebola-besmettingen buiten het Afrikaanse continent vastgesteld. Het risico voor andere Europese landen wordt als laag ingeschat.

Achter de feiten aanlopen

Het aantal vastgestelde ebola-gevallen in DRC is inmiddels gestegen naar 1118 en het virus heeft aan zeker 267 mensen het leven gekost. De werkelijke cijfers liggen waarschijnlijk nog hoger. Meer dan de helft van de mensen die de ziekte krijgen, gaat eraan dood. Volgens de WHO waren er niet eerder zoveel besmettingen in de eerste maand van een ebola-uitbraak.

De uitbraak werd relatief laat ontdekt, waardoor autoriteiten achter de feiten aanlopen en het einde van de uitbraak voorlopig nog niet in zicht is. De ebola-uitbrak begon ruim een maand geleden in een afgelegen gebied in het oosten van het land. Het gaat om ebola-variant met naam Bundibugyo, naar het stadje in Uganda waar het virus bijna twintig jaar geleden voor het eerst werd ontdekt.

Ghebreyesus benadrukte gisteren dat hulpverleners ter plaatse onder risicovolle omstandigheden werken, waarbij zij soms worden bedreigd. Er is veel wantrouwen onder Congolezen over het virus en afgelopen maand zijn ook ziekenhuizen bestormd waar ebolapatiënten verbleven. Infectiologen in het crisisgebied zijn hard bezig met een vaccin voor de zeldzame variant, maar het kan nog maanden duren voordat dat klaar is.

Wat is ebola?

Ebola is een besmettelijk virus dat het immuunsysteem aantast. Volgens de WHO kunnen drie virussen grote ebola-uitbraken veroorzaken: het Ebola-virus, het Sudan-virus en het Bundibugyo-virus. Het gemiddelde sterftepercentage ligt rond de 50 procent. Snelle, intensieve zorg kan de overlevingskansen vergroten.

Alleen voor het Ebola-virus bestaan goedgekeurde vaccins en behandelingen; voor de dodelijke Bundibugyo-variant nog niet.

Mensen raken besmet door contact met lichaamsvloeistoffen en bloed van een besmet persoon. Het virus blijft, ook nadat iemand is overleden, nog dagenlang actief in het lichaam. Lichaamsvloeistoffen zijn dan nog steeds extreem besmettelijk. Daarom worden de lichamen van overleden ebola-patiënten niet vrijgegeven.

Reddingsteams zoeken in puin Venezuela, internationale hulp komt op gang

6 hours 29 minutes ago

In Venezuela komt een massale reddingsoperatie op gang na de zware aardbevingen van vannacht. Tientallen gebouwen zijn ingestort en op beelden is te zien hoe reddingswerkers onder het puin op zoek zijn naar mensen.

Het officiële dodental staat momenteel op 164, maar de verwachting is dat dat verder zal oplopen. Meer dan 970 mensen raakten gewond. Op X en via een onofficiële website meldden mensen vermisten. Volgens de website is het aantal vermisten waar nog geen contact mee is gelegd inmiddels opgelopen naar meer dan 10.000 mensen.

De Amerikaanse geologische dienst USGS schatte op basis van wiskundige modellen dat het aantal dodelijke slachtoffers kan uitkomen tussen de 10.000 tot 100.000. Daarbij wordt gekeken naar de kracht van de beving, ondergrond en de bevolking en bebouwing in het getroffen gebied.

De aardbevingen behoren met een kracht van 7,2 en 7,5, volgens persbureau AP tot de zwaarste bevingen in het land in een eeuw tijd.

In de video hieronder kan je zien hoe de kracht van grote aardbevingen wordt bepaald:

Hulpverleners van het Rode Kruis zijn al op locatie voor het ondersteunen van evacuaties en zoekacties. Een woordvoerder vertelt dat er nog veel onduidelijk is. De teams proberen nu "zicht te krijgen op welke hulpverlening er op welke schaal nodig is, en waar".

"De komende 48 uur zijn cruciaal voor de mensen die door de aardbevingen zijn getroffen", zegt Jojanneke Spoor, hoofd humanitaire hulp van CARE Nederland, een hulporganisatie die samenwerkt met lokale partners in Venezuela.

"In deze eerste uren gaat het om het redden van levens. Mensen liggen mogelijk nog onder het puin, gewonden hebben dringend medische zorg nodig en duizenden gezinnen kunnen van het ene op het andere moment zonder onderdak, voedsel of schoon water zitten."

Hieronder zie je beelden van de aardbeving:

De Venezolaanse regering heeft ook internationale hulp geaccepteerd en verwacht de komst van buitenlandse reddingsteams om de zoekacties te ondersteunen.

Zo laat onder meer de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio op X weten dat er "onmiddellijk" zoekteams, medische hulpverlening en humanitaire hulp naar Venezuela worden gestuurd. Ook El Salvador stuurt driehonderd reddingswerkers en ambulancemedewerkers en hulpgoederen, schrijft president Nayib Bukele op X.

Het Nederlandse Urban Search and Rescue Team, dat in actie komt bij zware rampen in binnen- en buitenland om mensen onder het puin vandaan te halen, zegt nog geen verzoek te hebben gehad om naar Venezuela af te reizen. "We monitoren het wel, maar het ligt bij de [Nederlandse] regering om ons die kant op te sturen."

Geen aanwijzing Nederlandse slachtoffers

Op dit moment zijn er geen aanwijzingen dat er Nederlandse slachtoffers gevallen zijn, zegt een woordvoerder van Buitenlandse Zaken. "We staan klaar om indien nodig consulaire bijstand te verlenen."

De Nederlandse ambassade in hoofdstad Caracas raadt Nederlanders aan een veilige plek te zoeken en uit de buurt te blijven van beschadigde gebouwen. "Zoek buiten open ruimte op", is het devies. Ook wordt aangeraden familie en vrienden op de hoogte te houden en gas en elektriciteit af te sluiten.

Op het kaartje hieronder kan je zien waar de aardbevingen plaatsvonden:

Trump bekvecht met weerbarstige partijgenoten in Senaat en krijgt zijn zin

7 hours 32 minutes ago

Een lunch van president Trump met Republikeinse partijgenoten is gisteren uitgelopen op een schreeuwpartij over de oorlog in Iran. Zowel de president als kritisch Senator Cassidy verhief daarbij zijn stem, zeggen ingewijden.

De Senaat bood deze week voor het eerst voorzichtig tegengas in een stemming over de Iran-oorlog. Het hogerhuis herinnerde de president er officieel aan dat toestemming van het Congres nodig is om oorlog te voeren: de president kan ten strijde trekken als hij oordeelt dat er een acuut gevaar is, maar het Congres moet daar binnen zestig dagen wel mee instemmen.

Resoluties waarin Trump aan die grondwettelijke verplichting werd herinnerd haalden het eerder niet, omdat de Republikeinen in beide huizen van het Congres in de meerderheid zijn. Deze week lukte het echter wel, doordat er niet alleen vier kritische Republikeinen meestemden met de Democraten, maar ook twee andere partijgenoten afwezig waren.

Onderhandelingen gefrustreerd

Hoewel de resolutie vooral een symbolische daad was en het Congres Trump er verder geen strobreed mee in de weg legt, reageerde Trump verbolgen op de terechtwijzing. Hij noemde zijn partijgenoten losers die hun oren lieten hangen naar de "Dumocrats". Interne kritiek speelt Iran alleen maar in de kaart tijdens de gevoelige onderhandelingen, redeneerde hij. "Deze Senatoren maken mijn werk moeilijker."

Tijdens de partijlunch op Capitol Hill, die eigenlijk in het teken van binnenlandse wetgeving had moeten staan, riep Trump zijn kritische partijgenoten op het matje. "Hij vroeg: 'Waarom zou iemand voor deze resolutie willen stemmen?'", vertelde Cassidy na afloop. "Toen vroeg ik: 'Bedoelt u dat retorisch of wilt u echt het antwoord weten?'"

Cassidy antwoordde dat Trump niet transparant genoeg was geweest naar het Congres en het Amerikaanse volk. Dat een oorlog die vier weken moest duren zich al vier maanden voortsleept en dat geen van de originele eisen is binnengehaald in de moeizame onderhandelingen met de Iraniërs.

'Hart gelucht'

"Hij vond mijn opmerkingen maar niks, verhief zijn stem", verwoordt Cassidy wat daarna gebeurde. "Ik reageerde op dezelfde toon en volume en zo ging het over en weer." Op een gegeven moment zou Trump hebben ingewreven dat Cassidy eerder dit jaar de Republikeinse voorverkiezing verloor en daarom binnenkort uit de Senaat vertrekt. Het was volgens Cassidy duidelijk vernederend bedoeld.

Collega-Senator Cruz noemde het achteraf een "levendige" discussie. "De president heeft zijn hart gelucht", typeerde partijgenoot Tommy Tuberville het.

De ruzie was volgens een bron van Fox News "een zeven op een schaal van tien". De aanwezige vergeleek het met een schoolpleinruzie: "Het waren net twee jongetjes die ruziën over een overtreding op het sportveld."

Trump zelf sprak van een "absolute prachtontmoeting" na afloop. "We zijn gek op iedereen die er was. Een paar niet, maar dat is ook goed. Je weet wel wie."

Ondertussen deed het Witte Huis er alles aan om de neuzen van de dissidenten weer dezelfde kant op te krijgen. Overhaast werd Cassidy uitgenodigd voor een uitleg door Iran-onderhandelaars vicepresident Vance en speciaal gezant Witkoff.

Cassidy stemde daarop later in de middag niet opnieuw tegen de oorlog bij een nieuwe resolutie. Hij bedankte daarentegen het Witte Huis voor de uitleg, "die veel van mijn bezwaren heeft weggenomen".

Ook de kritische Senator Rand Paul haalde voorlopig bakzeil: "De president vroeg me rekening te houden met zijn onderhandelingspositie en dat doe ik." Hij wees er bovendien op dat er inmiddels een eind is gekomen aan de strijd. In de nieuwe stemming stemde hij daarom niet voor of tegen maar 'aanwezig'.

Miljarden extra

Daarmee lijkt de storm in een glas water voorlopig te zijn gaan liggen. Volgende horde voor Trump in het Congres zal de rekening zijn die hij wil presenteren voor de Iran-oorlog: gisteren vroeg hij officieel 88 miljard dollar extra vrij te maken voor bijzondere uitgaven.

Daaronder valt naast 1,4 miljard voor ebolabestrijding en 11 miljard aan landbouwsubsidies, ook 21 miljard aan munitie, 17 miljard voor oorlogsvoering bij Iran en 12 miljard voor staatsgeheime operaties daar.

Het is nog niet bekend wanneer het Congres over deze miljarden zal stemmen, of hoe de stemverhoudingen onder de Republikeinen dan zullen uitpakken.

A More Convenient iButton Reader

9 hours 3 minutes ago
iButtons are microchips housed in small, round, metal containers, and are similar to coin cell batteries in appearance. Among other things, they’re used for logging data in industrial contexts, particularly …read more
Zoe Skyforest

Roep om meer aandacht voor rouw in de klas: 'Veel scholen worstelen ermee'

9 hours 4 minutes ago

Scholen zouden structureel aandacht moeten besteden aan rouw, niet alleen als zich sterfgevallen voordoen. Daarvoor pleiten psychologen, pedagogen, rouwonderzoekers en andere experts. Praten over verlies kan voorkomen dat kinderen na het verlies van een dierbare te lang blijven hangen in het verdriet en problemen krijgen.

Meer dan driekwart van de kinderen onder de 16 jaar heeft een dierbare verloren, bleek in eerder onderzoek. Het gaat dan bijvoorbeeld om iemand uit het eigen gezin, een opa of oma of een goede vriend.

Kinderen komen ook regelmatig met het onderwerp in aanraking door gebeurtenissen in het nieuws, zoals het dodelijke verkeersongeluk op een schoolkamp in Zeeland. Of door het overlijden van een bekend persoon, zoals presentatrice Dieuwertje Blok of de jonge influencer Jade Kops.

Niet verplicht

Rouw wordt niet expliciet genoemd in de kerndoelen van het basisonderwijs, de eisen voor het les- en toetsmateriaal. Op de meeste basisscholen wordt er geen les over gegeven, blijkt uit een rondgang van het NOS Jeugdjournaal. Ook op de pabo is rouw geen verplicht onderdeel. Daardoor krijgen niet alle leraren-in-wording les over hoe ze kinderen kunnen helpen.

Ondertussen komt de dood wel regelmatig de klas in. Bijvoorbeeld bij het overlijden van een leerkracht, leerling of een betrokken ouder. De meeste scholen hebben dan een rouwprotocol, maar volgens deskundigen zijn deze soms verouderd en wordt niet gekeken wat kinderen op dat moment nodig hebben.

Hoe basisscholen verder met het thema omgaan is zeer afhankelijk van de directie en de leerkrachten. Sommigen vinden het iets wat kinderen thuis moeten bespreken of willen kinderen er als het ware tegen beschermen.

Eenzame worsteling

En dat terwijl een op de tien kinderen vastloopt in het rouwproces. Zo kwam het 12-jarige broertje van Maaike Kok (21) vier jaar geleden om bij een verkeersongeluk. Kok praatte daar veel over met haar ouders, maar door anderen voelde ze zich soms buitengesloten.

"Veel volwassenen vroegen mij niet hoe het ging", zegt Kok. "Ik denk dat ze bang waren om mij nog verdrietiger te maken, maar daardoor kreeg ik het gevoel dat ik niet verdrietig mocht zijn." Daardoor liep ze vast en heeft het maanden geduurd voordat ze zich echt realiseerde dat haar broertje er niet meer was.

Tijdige hulp na een verlies had dat mogelijk kunnen voorkomen. "Voor een kind kan het enorm eenzaam zijn om te worstelen met verdriet", zegt bijzonder hoogleraar rouw na traumatisch verlies Lonneke Lenferink. "Als er op school vaker over wordt gepraat, voelt een kind zich ook meer gehoord en gezien."

Op en neer

Rouw bij kinderen kan ook enorm op en neer gaan. "Het ene moment zijn ze fijn aan het spelen en het andere moment zijn ze intens verdrietig of boos", zegt Lenferink. Daardoor is het lastig om kinderrouw te herkennen en kan het onterecht lijken alsof kinderen over een verlies heen zijn.

School is volgens orthopedagoog Mariken Spuij een van de plekken waar kinderen over hun emoties kunnen leren, bijvoorbeeld aan de hand van een lied of gedicht. "Grijp ook dagen uit culturen of geloven aan, zoals de Dag van de Doden in Mexico of Allerzielen uit het christendom. "Het hoeft geen zwaar gesprek te zijn", zegt ook Lenferink.

Het NOS Jeugdjournaal sprak verschillende leerkrachten die van school opdracht hadden gekregen om niet over rouw en verlies te praten, ook niet na een sterfgeval op school. Soms vanwege hun eigen ongemak om over de dood te praten, maar ook uit angst voor reacties van ouders, zegt rouwpedagoog Richard Hattink. Hij begeleidt kinderen en scholen na een verlies.

"Ik ben op een school geweest waar vlak voor de zomervakantie twee leerlingen waren overleden. Daar is toen niets mee gedaan", zegt Hattink. "Na de zomervakantie is toch hulp ingeschakeld omdat kinderen het moeilijk vonden dat twee leerlingen er ineens niet meer waren."

"Ik zie heel veel scholen daarmee worstelen", zegt Hattink. "Als ze al met dit thema bezig zijn voordat er iets aan de hand is, is het voor kinderen makkelijker om ermee om te gaan."

Reactie kabinet

Op sommige scholen wordt dat al gedaan. Zo zijn er scholen met een jaarlijks kringgesprek waarin kinderen kunnen vertellen wie ze missen en waarom.

Hoewel dat soort lessen niet tot de kerndoelen behoren, zijn scholen volgens staatssecretaris Tielen van Onderwijs wel verplicht om ruimte te bieden aan emoties. "Dat is opgenomen in een wet over veiligheid op school. Verlies en verdriet zijn dingen die alle kinderen een keertje overkomen. Het is belangrijk dat een kind dan op school leert hoe het daarmee kan omgaan."

Tielen is kritisch op scholen die geen aandacht hebben voor rouw. Volgens haar zou er op alle scholen iedere dag ruimte moeten zijn om te praten over emoties.