Aggregator

De witsnuitdolfijn die eerder deze maand aanspoelde in Egmond aan Zee en daarna werd opgevangen in Anna Paulowna, is alsnog doodgegaan. Dat meldt stichting SOS Dolfijn.

Na een intensief revalidatietraject waarbij de dolfijn dag en nacht werd begeleid en ondersteund, maakte de dolfijn het vanochtend weer stukken beter. Het dier kon sinds kort zelfstandig zwemmen. Vanmiddag verslechterde de situatie plots.

Een schok

"Waarbij wij vanochtend nog een bericht posten dat hij zelfstandig aan het zwemmen was, ging het in de middag snel slechter met hem. Zodanig dat hij kort daarna uit zichzelf is overleden", schrijft de stichting op Facebook. "Voor het team en de vrijwilligers komt zijn overlijden dan ook als een schok."

Het lichaam van de dolfijn die de naam Albi had gekregen, zal naar de Universiteit Utrecht worden gebracht voor sectie. Daar wordt de doodsoorzaak onderzocht, schrijft de regionale omroep NH.

De tweede Nederlandse repatriëringsvlucht met opvarenden van het cruiseschip Hondius is vertrokken vanaf Tenerife. Aan boord van het vliegtuig zijn negentien bemanningsleden van de Hondius: zeventien Filipijnen, een Duitser en een Nederlander. Ook een arts en twee epidemiologen die aan boord van het schip waren, zitten op deze vlucht.

De vlucht had al eerder moeten vertrekken, maar vanwege harde wind was het lastig om de mensen van de Hondius te halen. Het schip meerde uiteindelijk aan en met bussen werden de bemanningsleden vervolgens naar het vliegtuig gebracht.

Naar verwachting zal het vliegtuig rond 01.00 uur 's nachts landen in Eindhoven. Na aankomst in Nederland wordt bij de passagiers bloed afgenomen, meldde het ministerie van Volksgezondheid gisteren. Ook moeten zij een vragenlijst invullen.

Thuisquarantaine

De geëvacueerde passagiers gaan na aankomst zes weken in verplichte thuisquarantaine, om te voorkomen dat zij een eventuele besmetting overdragen. Dertien Nederlanders gingen mee met de cruise, waaronder acht gasten en vijf bemanningsleden. De Nederlandse gasten zijn gisteren al met een door de Nederlandse staat gecharterd vliegtuig opgehaald vanaf Tenerife en landden gisteravond in Eindhoven.

Naast het door de Nederlandse regering gecharterd toestel, is nog een toestel met Hondius-opvarenden naar Eindhoven vertrokken. Die vlucht wordt door de Australische regering georganiseerd. Aan boord zijn vier Australiërs, een Nieuw-Zeelander en een Brit die in Australië woont.

De Hondius stak vanuit Zuid-Amerika de Atlantische Oceaan over, toen bleek dat een aantal opvarenden besmet waren geraakt met het hantavirus. Twee Nederlandse en een Duitse passagier zijn overleden. Vandaag testten een Amerikaanse en een Franse passagier nog positief.

Schip naar Rotterdam

Op het schip zijn nog 26 bemanningsleden aanwezig. Het schip voer kort na 20.00 uur de haven van Tenerife uit en vaart naar Rotterdam, waar het schip ontsmet zal worden. Volgens de rederij duurt die reis zo'n vijf dagen.

Nadat het schip gisteren was aangekomen in een haven in Tenerife is de evacuatie begonnen. In totaal zijn toen 94 mensen met 19 verschillende nationaliteiten van het schip gehaald.

De baas van de Wereldgezondheidsorganisatie zei gisteren dat er geen reden is tot zorg. Hij zei dat het hantavirus "geen nieuwe covid-19" is en dat "het risico voor het grote publiek laag is".

Nog 46 Gazanen met een verblijfsvergunning om in Nederland te studeren, te werken of onderzoek te doen, zitten vast in Gaza. Nederland kan ze daar weghalen, maar doet dat tot nu toe niet, ondanks een uitspraak van de rechter.

Juist vandaag reisde weer een konvooi van mensen uit Gaza, via Israël naar Jordanië. Het gaat om mensen die in een ander land een verblijfstitel hebben. Landen kunnen aan de Israëlische dienst COGAT lijsten met namen doorgeven van mensen die zij uit de Gazastrook willen halen. Israël controleert of ze niet gezocht worden en geeft dan groen licht om georganiseerd, door de Israëlische linies en door Israël zelf, naar Jordanië te gaan.

Daar kunnen mensen dan bij de verschillende ambassades hun visum ophalen. Zo liggen er ook visa klaar bij de Nederlandse ambassade in Amman. Maar Nederland heeft, voor zover COGAT op verzoek van de NOS kan nagaan, geen lijst met namen ingediend.

Inspanningsverplichting

Mensen van buiten de EU die in Nederland een studie willen volgen, kunnen een aanvraag indienen bij de IND. Bijna vijftig Gazanen zagen hun aanvraag goedgekeurd. Net zoals mensen uit andere landen zijn ze zelf verantwoordelijk voor de reis naar en het verblijf in Nederland. Het enige verschil met bijvoorbeeld een Amerikaan is dat de Nederlandse ambassade voor Gazanen onbereikbaar is zonder medewerking van Israël.

De Raad van State en de rechtbank in Den Haag besloten eerder dat Nederland zich daarom moet inspannen om de medewerking van Israël te krijgen. Minister Berendsen van Buitenlandse Zaken is tegen de uitspraak in beroep gegaan en wil daarom niet inhoudelijk reageren. Hij zegt het vonnis intussen wel uit te voeren, maar dat heeft in elk geval niet geleid tot het indienen van een namenlijst bij COGAT.

"Het is op zijn minst heel merkwaardig dat een minister die een heel duidelijke opdracht van de rechtbank en nota bene van de Raad van State heeft gekregen, deze zo minimaal uitvoert dat in feite de kern van die uitspraak wordt gemist. Dat de mensen alsnog niet krijgen waar ze recht op hebben", zegt advocaat Wil Eikelboom. Zijn kantoor spande namens een aantal Gazanen de rechtszaken aan.

Een van hen, Mohammed Aldeeb, heeft een uitnodig om in Utrecht neurologie te studeren. Hij is nu basisarts in een ziekenhuis in Gaza. "Ik hoop dat we volgende keer alsnog op de lijst komen te staan", zegt hij vanuit Gaza. "Ik ben Nederland dankbaar voor de mogelijkheid in Nederland een vervolgstudie te doen."

Het huis van Aldeeb is verwoest en ligt in een deel van Gaza dat nu door Israël bezet wordt. "Ik heb gelukkig een appartement kunnen huren, maar het blijft een dagelijks gevecht om voldoende drinkwater en eten te kopen voor mijn gezin."

'Groep valt hier niet onder'

De procedure bij COGAT is bekend. Al sinds het begin van de oorlog in Gaza vinden dit soort konvooien plaats. En in diplomatieke kringen doet nu ook al de volgende datum de ronde: 21 of 28 mei. COGAT roept Gazanen die een verblijfstitel hebben in een ander land op om de ambassade van dat land te benaderen met de vraag om hun naam op een lijst te zetten. De oproepen worden via bijvoorbeeld Facebook gedaan en daar wordt ook de procedure uitgelegd.

Al met al lijkt het onwaarschijnlijk dat de Nederlandse regering die procedure niet kent. De vraag blijft dan waarom er geen gebruik van wordt gemaakt. Eikelboom: "Andere landen hebben dat wel gedaan en voor zover ik weet, is er ook geen rechter aan te pas gekomen. Het is beperkte consulaire dienstverlening die andere landen gewoon bieden."

Minister Berendsen zegt daarover dat "consulaire bijstand verleend wordt aan Nederlanders in het buitenland. Deze groep valt daar niet onder".

Twee oud-diplomaten betogen vandaag in NRC dat Nederland meer moet doen om de groep uit "het hermetisch afgesloten getto van Gaza" te evacueren. "Het lijkt erop dat de minister van Buitenlandse Zaken bereid is de grenzen van het juridisch en moreel toelaatbare ver op te rekken om mensen buiten de deur te houden die leven in een gebied waar volgens de Verenigde Naties, het Internationaal Gerechtshof en vele mensenrechtenorganisaties en experts sprake is (geweest) van genocide", schrijven zij.

Een onbekende persoon heeft afgelopen weekend een kleine hoeveelheid uranium afgegeven bij het milieupark in Sittard. Dat bevestigt de Veiligheidsregio Zuid-Limburg aan L1 Nieuws. Uranium is radioactief materiaal.

Volgens de woordvoerder van de veiligheidsregio heeft iemand een pot met daarin meerdere kleine flesjes afgeleverd. In een van die flesjes zat uranium. De flesjes werden op een onbewaakt moment ingeleverd bij het klein chemisch afval, waar ook bijvoorbeeld verfpotten naartoe worden gebracht.

Toen medewerkers van het milieupark het uranium later ontdekten, hebben zij de autoriteiten ingeschakeld. Uit metingen ter plaatse bleek dat er geen gevaar was voor de omgeving.

Opgehaald

Uranium is een radioactief materiaal dat als grondstof kan dienen voor kernenergie. Blootstelling aan uranium kan zeer schadelijk zijn voor de gezondheid.

De Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming heeft het "heel kleine potje" vandaag opgehaald. De politie gaat niet uit van kwade opzet en is niet op zoek naar degene die het uranium inleverde.

"Het is gissen maar het kan gaan om een verzamelaar van scheikundige spullen of een oud-scheikundeleraar of zo. We gaan niet uit van slechte intenties", aldus een woordvoerder van de politie.

Het is nog niet bekend wat heeft geleid tot het overlijden van een meisje van 15 bij een hardloopevenement, gisteren in Leiden. Het meisje liep een halve marathon en zakte 3 kilometer voor de finish in elkaar. Volgens haar familie was ze zeer sportief en had ze zich goed voorbereid op het lopen van een halve marathon. Hoewel nog niet duidelijk is wat de reden is dat ze onwel werd, en of dat verband houdt met haar leeftijd, verschijnen online vragen over de belasting van duurlopen en leeftijdsgrenzen bij evenementen.

Voor de halve marathon in Leiden geldt een minimumleeftijd van 16 jaar. Die leeftijd zou het meisje volgens haar familie over minder dan een maand hebben bereikt. "Het was de verantwoordelijkheid van de familie dat ze zich inschreef", staat in een verklaring namens het gezin.

Vrijwel alle loopevenementen gebruiken leeftijdsgrenzen voor afstanden. Alleen 18-plussers mogen volgens die regels een marathon (42,195 kilometer) lopen. Voor een halve marathon is de grens soms iets lager. Voor een 5-kilometer-loop is het advies dat je minimaal 12 jaar bent.

Lichaam nog onvolgroeid

Voor iedere hardloper is goede voorbereiding van belang, maar bij jonge sporters zijn er extra risico's. "Het verschil voor hen is dat ze een onvolgroeid skelet hebben", zegt de Eindhovense sportarts (en oud-atleet) Tom Wiggers. Botten, pezen en kraakbeen zijn nog volop in ontwikkeling. "We zien vaak dat als er heel veel wordt gesport, zeker bij een monotone belasting als het hardlopen, er problemen ontstaan met de groeischijven." Dat uit zich in pijn en blessures.

Daar komt bij dat jonge sporters niet altijd al de grenzen van hun lichaam kennen. "Ze hebben nog niet de trainingsjaren om het lichaam voor te bereiden op langdurige inspanning." Geleidelijk opbouwen is daarom belangrijk, zegt Wiggers. "Om het lichaam te laten wennen."

Gewoon zwaar, of meer aan de hand?

In zo'n cyclus met steeds zwaardere inspanningen kan je ook mogelijke onderliggende problemen ontdekken. Wat je wel en niet aankan, leer je ook. Sporters met meer ervaring voelen doorgaans beter aan of ze het 'gewoon' zwaar hebben, of dat er iets anders aan de hand is. Wiggers: "De meer ervaren sporter die zijn lichaam door de jaren heen goed heeft leren kennen, kan dat onderscheid maken."

Aanwijzingen dat de 15-jarige loopster ergens mee kampte, zijn er niet. De doodsoorzaak is nog onduidelijk. "De familie hoopt dat daar nog duidelijkheid over komt", verklaren de nabestaanden.

'Geen hoge inschrijfbarrières'

Ook organisatoren van evenementen hameren op een goede voorbereiding. "Wij willen dat deelnemers op een verantwoorde manier aan de start staan", zegt René Wit van Le Champion, dat onder meer de Amsterdam Marathon en de Dam tot Damloop organiseert. Zo wordt samengewerkt met trainingsapps, die sporters helpen bij het toewerken naar een prestatie. Ook worden influencers ingezet, die volgers meenemen in de opbouw. Allemaal om te voorkomen dat iemand denkt 'ik doe dit even'.

Strengere leeftijdscontroles of zelfs een medische keuring bij inschrijving vindt Wit geen goed idee. "Wat we willen, is dat we met de andere organisatoren zoveel mogelijk mensen in beweging brengen." Hoge "inschrijfbarrières" horen daar niet bij. Bovendien zijn er volgens Wit praktische bezwaren: zo kan tussen het moment van inschrijving en de wedstrijd veel tijd zitten. Ook de omstandigheden op de dag van een evenement kunnen van invloed zijn op wat iemand aankan.

Volgens Wit is fit meedoen een gedeelde verantwoordelijkheid. "Wij doen er alles aan om mensen op een verantwoorde manier aan de start te krijgen en te laten finishen. Maar het is ook een verantwoordelijkheid van de mensen zelf."

De 15-jarige loopster die gisteren overleed, had volgens haar familie al vaker lange afstanden gelopen. "In haar omgeving was er niemand die erover twijfelde dat ze de afstand met succes zou afleggen", zo staat in de verklaring. "De organisatie treft - wat de ouders betreft - geen enkele blaam."

In iets meer dan twee maanden tijd zijn tientallen vrouwen lastiggevallen rondom de Sloterplas in Amsterdam. De vrouwen zijn onder meer uitgescholden en op hun billen getikt. De politie gaat strenger optreden, schrijft AT5.

Het zijn volgens de politie vaak jongens op fatbikes die vrouwen intimideren en lastigvallen. Nu het mooier weer is en meer mensen buiten sporten, vreest de politie dat het aantal incidenten toeneemt. Daarom worden extra agenten, politiepaarden en drones ingezet. "Als je denkt dat we er niet zijn, we zien je toch", aldus een woordvoerder. De politie benadrukt dat vrouwen op de bil tikken strafbaar is.

Agenten gaan jongeren ter plekke aanspreken. "Je moet gewoon veilig kunnen hardlopen. Stel dat het jouw moeder is die dit overkomt?", aldus de politie.

Eind vorig jaar waren tientallen lantaarnpalen rondom de Sloterplas lange tijd kapot. Nadat begin februari twee vrouwen waren bedreigd door een verwarde man, werd noodverlichting geplaatst.

A computer the size of a credit card is nothing new. There have been many single-board computers following the familiar dimensions. [Krauseler]’s credit card computer is different, though. It packs …read more

Het NOS Jeugdjournaal krijgt de prestigieuze Ere Zilveren Nipkowschijf. Dat is zojuist bekendgemaakt door Eva Jinek in de talkshow Eva. Het dagelijkse nieuwsprogramma voor kinderen krijgt de oeuvreprijs omdat het "met de juiste toon die jonge burgers van ons land weet te vinden", schrijft de jury.

Een flink aantal medewerkers van het NOS Jeugdjournaal, aanwezig in een aparte studiozaal, werd live verrast met het nieuws. Aan tafel bij Jinek zaten presentator Evita Mac-nack en oud-presentatoren Malou Petter en Robert ten Brink.

De bekendmaking door Eva Jinek:

"Als er een NOS-programma is dat permanent probeert de voelsprieten perfect uit te richten op de samenleving, dan is dat het 45 jaar oude NOS Jeugdjournaal. Een zware klus: er is misschien geen kritischere consument van beeldmateriaal op dit moment dan de kinderen tussen 9 en 12 jaar", valt te lezen in het juryrapport.

Het televisieprogramma ging in 1981 van start. Nederland was na het Verenigd Koninkrijk het tweede land ter wereld met zo'n specifiek op kinderen en jongeren gerichte dagelijkse nieuwsuitzending. Sindsdien blijft het programma innoveren en is het aanwezig op de plekken waar kinderen ook zijn, zoals op YouTube, TikTok en Instagram.

Complexe onderwerpen

De vakjury roemt de heldere taal die het NOS Jeugdjournaal gebruikt om het nieuws te brengen en antwoord te geven op de vragen van jonge kijkers. "Net als veel andere Nederlanders hebben ook de juryleden de ervaring dat het Jeugdjournaal complexe onderwerpen soms beter uitlegt dan de nieuwsprogramma's voor volwassenen."

Ook het persoonlijk maken van de actualiteit is volgens de jury onderdeel van de succesformule. Zo wordt verwezen naar het interview dat verslaggever Lucas van de Meerendonk tijdens de coronacrisis had met de destijds 13-jarige dochter van minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid, over de kritiek die over haar vader was te horen. Ook een recent gesprek van NOS-correspondent Daisy Mohr met ontheemde kinderen in Libanon wordt als voorbeeld genoemd.

"Het NOS Jeugdjournaal komt overal, beziet de wereld van alle kanten en houdt jong en oud bij de les. Een onmisbaar baken en een dagelijks bewijs dat geen land en geen generatie zonder oprechte, betrouwbare en enthousiaste nieuwsbrengers kan", aldus de jury, die opmerkt dat onder de juryleden journalisten zijn die zijn opgegroeid met het nieuwsprogramma.

"We kunnen alleen maar hopen dat nog veel meer opgroeiende mensen door dit programma worden geïnspireerd om te blijven geloven in het grote goed van algemene verslaggeving, hoor en wederhoor, trendwatching en onderzoeksjournalistiek."

Unaniem

De Zilveren Nipkowschijf is de oudste en meest gezaghebbende televisieprijs van Nederland. Sinds 1961 wordt de prijs jaarlijks toegekend door een jury bestaande uit Nederlandse tv-critici en mediajournalisten. De Ere Zilveren Nipkowschijf is een oeuvreprijs waarover unaniem moet worden besloten door de jury en die niet ieder jaar wordt uitgereikt.

Voor de Zilveren Nipkowschijf zijn dit jaar de programma's Hila voorbij de Taliban, De Afhaalchinees: Thuisbezorgd en Wakker in Paraguay genomineerd. De bekendmaking van de winnaar is op 11 juni.

In Oostenrijk is de week van het Eurovisie Songfestival afgetrapt. De 70ste editie van het Europese liedjesfestijn moet een groots jubileum opleveren in Wenen. Tussen de operazalen en koffiehuizen treden inzendingen uit 35 landen aan, het laagste aantal in ruim twintig jaar.

De feeststemming wordt gedrukt door verwachte protesten en controverse over deelname van Israël. Vijf landen, waaronder Nederland, blijven weg vanwege de humanitaire situatie in Gaza en de politieke inmenging van de Israëlische overheid bij het stemproces.

De boycot kan op weinig begrip rekenen in Eurovision Village, de fanzone in het hart van Wenen. "Israël hoort bij het Songfestival, na decennia van deelname en onderscheidende acts", zegt een Oostenrijkse fan. Twee Duitse studenten begrijpen de onvrede over Israël, maar zien een boycot niet als oplossing. "We gaan Nederland in ieder geval missen deze week."

Ongeregeldheden

In Oostenrijk ligt kritiek op Israël gevoelig, mede vanwege de Holocaust. Een mogelijke boycot van Israël werd door bondskanselier Stocker eerder een "fatale fout" genoemd. "Gezien onze geschiedenis zou ik dat nooit steunen." De christendemocraat zou omroep ORF hebben opgedragen de organisatie van het Songfestival te weigeren, indien Israël niet welkom is.

Niet de gehele Oostenrijkse bevolking is zo uitgesproken pro-Israëlisch. Uit peilingen blijkt dat een kwart tot een derde van de Oostenrijkers tegen de deelname van Israël is.

Een deel van hen zal dat de komende dagen laten horen in de straten van Wenen. Op meerdere dagen staan protesten gepland. De Weense politie vreest daarbij voor ongeregeldheden, onder meer door "extremistische figuren". Het ministerie van Defensie is voorbereid op verstoring door drones.

Het zijn lange dagen voor Henk Wagner, de veiligheidschef van de organiserende omroep ORF. "Ik slaap zondag pas weer goed", zegt hij tussen zijn werkzaamheden door. Bij de vorige editie in Wenen, in 2015, had hij dezelfde functie. "De situatie is nu echt anders, door de internationale spanningen, terreurdreiging en cyberaanvallen."

"De beveiliging is vergelijkbaar met die van een luchthaven", zegt Wagner. Alle 15.000 medewerkers, van technici tot barpersoneel, zijn door de politie gescreend. Dat laatste is een les van de afgelasting van de stadiontour van Taylor Swift in Wenen in 2024, als gevolg van terreurdreiging. Een van de verdachten bleek toen werkzaam in het stadion.

Wagner zegt voorbereid te zijn op mogelijke protesten. "De vrijheid van meningsuiting blijft overeind, maar er worden geen vergunningen voor demonstraties in de directe omgeving verleend." Palestijnse vlaggen mogen de concertzaal in, mits ze voldoen aan een keurmerk voor brandveiligheid.

Toch plek voor fans Israël

De Songfestivalsfeer moet in de hele stad voelbaar worden, met public viewings en speciale feestjes. Ook is er een project waarbij de wereldberoemde Weense koffiehuizen een deelnemend land adopteren. Zo heeft iedere delegatie een 'thuishonk' waar fans en artiesten samenkomen.

Israël leek daarbij buiten de boot te vallen, formeel omdat deelname eerst nog onzeker was. Uiteindelijk vond de omstreden kandidaat onderdak bij het moderne café MQ Kantine van Lisa Wegenstein. "Dat Israël nergens welkom was, had vooral te maken met angst, massahysterie en de grote Israëlhaat als gevolg van de oorlog in Gaza en de regering-Netanyahu."

Nieuwsuur legt in deze video uit hoe het Songfestival een politiek strijdtoneel werd:

Zij vindt het een schande dat de Israëlische bezoekers nergens anders welkom zouden zijn. "De Weense koffiehuizen hebben juist een rijke Joodse geschiedenis. Zij maken reclame met Joodse intellectuelen uit begin vorige eeuw. En nu in 2026 kunnen Israëli's en Joden geen fanclub voor hun muzikant vinden."

In het café van Wegenstein klinkt Israëlische muziek, op het menu staan falafel en shakshuka en voor de ingang patrouilleert een agent. "We hebben maatregelen moeten nemen ja, maar daar ga ik liever niet op in." De horeca-uitbater zegt veel positieve respons te krijgen, maar ziet online ook oproepen tot een boycot. "Dat is prima, ik ben blij dat ik door die mensen wordt geboycot."

Politiek

Zowel bezoekers van het 'Israëlcafé' als de Eurovision Village vinden dat muziek en politiek gescheiden moet worden. Maar na wat doorvragen, beamen velen dat het een dunne grens is. Een Duitse bezoeker stelt voor om rond de finales een politiek programma op te zetten: "Zodat tegenstanders met elkaar praten, in plaats van boycotten."

Twee Mexicaanse mannen zijn na een reis van 16 uur aangekomen in de fanzone. Normaal juichen zij voor Spanje, maar vanwege de boycot kan dat nu niet. Mede daarom zijn vrienden van hen thuisgebleven. "Ik vind dat ieder land mee moet doen", zegt een van hen. "Maar als dit het gevolg is, heb ik liever dat Israël niet meer meedoet."

De halve finales zijn morgen en donderdag, de finale volgt zaterdag.

Het aantal tieners dat wordt verdacht van zware misdrijven is vorig jaar opnieuw gestegen. Dat meldt het Openbaar Ministerie in het vandaag uitgebrachte jaarverslag.

Zware misdrijven zijn bijvoorbeeld overvallen, het bezit van explosieven en doodslag of moord. Vorig jaar werden 2415 jonge verdachten (van 12 tot en met 17 jaar) van zulke zaken verdacht. Dat is bijna 20 procent meer dan twee jaar eerder.

Zo worden minderjarigen onder meer geronseld door criminele organisaties om aanslagen met vuurwerkbommen te plegen, drugs uit havens te halen en om drugs te bezorgen.

'Zorgelijk'

Het OM noemt de toename een zorgelijke ontwikkeling. In 2024 werden 2322 minderjarigen verdacht van zware misdrijven. Een jaar eerder ging het om 2021.

Bij het OM kwamen vorig jaar in totaal 181.700 misdrijfzaken binnen. In ruim 15.000 zaken was de verdachte minderjarig. Over het algemeen neemt de jeugdcriminaliteit sinds 2022 af, meldde het CBS in maart.

Uit het jaarverslag blijkt verder dat het OM een half jaar na de hack van vorig jaar juli nog altijd een forse achterstand had. Zo'n 9000 zaken waren daardoor aan het einde van het jaar nog niet opgepakt. Het gaat daarbij in de meeste gevallen om lichte misdrijven waarbij er geen slachtoffer is.

Verdachten kunnen weer sneller psychisch onderzocht worden in het Pieter Baan Centrum (PBC). De afgelopen jaren kon het tot negen maanden duren voordat een verdachte in de kliniek kon worden opgenomen. Nu duurt het drie tot vier maanden. Dat blijkt uit cijfers die de NOS heeft opgevraagd.

In de kliniek worden jaarlijks 200 tot 220 verdachten onderzocht. Het gaat om mensen tussen de 18 en 90 jaar oud. De meesten zijn man. Zij worden vaak verdacht van ernstige misdrijven zoals moord, doodslag of verkrachting.

Vorige maand werd bekend dat de verdachte van de moord op Lisa uit Abcoude zeven weken langer in de kliniek moet blijven voor onderzoek. Ook onder anderen de man die ervan wordt verdacht dat hij twee jonge asielzoekers heeft doodgeschoten in Amsterdam, zal in het PBC worden onderzocht.

Normaal gesproken worden verdachten in de kliniek zes weken lang geobserveerd door onder anderen een psychiater en een psycholoog. Op basis van hun bevindingen geven ze advies aan de rechter over de toerekeningsvatbaarheid van de verdachte en of diegene behandeld moet worden in bijvoorbeeld een tbs-kliniek.

De psychiatrische observatiekliniek werd in 1949 in Utrecht geopend door forensisch psychiater Pieter Baan. In 2018 verhuisde de kliniek naar Almere. Daar zijn vier afdelingen met in totaal 28 cellen die vrijwel altijd bezet zijn.

Langer wachten dan normaal

Hoe snel verdachten in het PBC kunnen worden onderzocht, hangt deels samen met het aantal verzoeken. Jaarlijks wordt in duizenden strafzaken onderzoek gedaan naar de toerekeningsvatbaarheid van verdachten. Meestal gebeurt dit in de gevangenis waar de verdachte op dat moment zit. Wanneer intensiever onderzoek nodig is, worden verdachten naar het Pieter Baan Centrum gestuurd.

De afgelopen jaren moesten die verdachten langer wachten dan normaal, meldt het PBC. Dat zou niet alleen komen doordat er meer verzoeken waren, maar ook doordat er minder plek was in de kliniek. Zo werden afdelingen tijdelijk gesloten omdat badkamers gerenoveerd moesten worden. Ook liep de wachttijd op door een tekort aan psychologen en psychiaters.

Rechtszaken vertraagd

Lange wachttijden zijn niet wenselijk omdat rechtszaken daardoor vertraging kunnen oplopen. Dat gebeurde bijvoorbeeld in de rechtszaak tegen de verdachte van de dodelijke schietpartij in Zwijndrecht. Vanwege ruimtegebrek in de observatiekliniek moest de verdachte maandenlang wachten voordat hij kon worden opgenomen.

Het afgelopen jaar is de achterstand ingelopen, zegt het Pieter Baan Centrum. Daardoor duurt het vanaf het moment van de aanmelding nu twaalf tot vijftien weken totdat een verdachte kan worden opgenomen.

Het Pieter Baan Centrum benadrukt dat de wachttijd niet veel korter kan zijn dan tien weken. De kliniek zegt een aantal weken nodig te hebben voor de voorbereidingen. Ook moet het politiedossier zo goed als compleet zijn. "Alleen dan kunnen de gedragsdeskundigen de recherchebevindingen rondom de verdenkingen goed met de onderzochten bespreken."

De komende tijd kan de wachttijd wel weer oplopen, zegt het PBC. De rechtbank en het Openbaar Ministerie hielden rekening met de langere wachttijden. Nu het minder lang duurt voordat een verdachte opgenomen kan worden, gaat het aantal observatieverzoeken mogelijk weer stijgen.

Humanoid robots are a thing now, and here’s an interesting research project that explores using one as a form of haptic media. Specifically, using a humanoid robot to move a …read more

De betrouwbaarheid van de nieuwsvoorziening van omroep Ongehoord Nederland (ON!) staat onder druk. Die conclusie trekt een evaluatiecommissie in een rapport over het Nederlandse omroepbestel en de NPO. Ook zijn er binnen de NPO en de individuele omroepen "te veel kapiteins die elk hun eigen koers varen" en maakt de commissie zich zorgen om andere bedreigingen die journalistieke waarden verdringen.

Ongehoord Nederland draagt volgens de commissie bij aan een divers medialandschap, omdat de omroep zich richt op mensen die zich in andere omroepen minder goed kunnen vinden. Tegelijk staat de betrouwbaarheid van zijn informatievoorziening onder druk, "en daarmee die van de publieke omroep als geheel", staat in het rapport. "Dat is ernstig, het tast wellicht de belangrijkste kernwaarde, de hoofdmissie, van de publieke omroep aan."

In het rapport staat dat de journalistieke kwaliteit van de ON!-programma's nadrukkelijk om aandacht vraagt. "Herhaaldelijk is gebleken dat het media-aanbod niet voldeed aan de kwaliteitsstandaarden van de publieke omroep." Ook hield het programma Ongehoord Nieuws zich meermaals niet aan de journalistieke code. Dat is een verzameling ethische richtlijnen waaraan journalisten van de publieke omroep zich moeten houden, zoals waarheidsvinding, hoor en wederhoor, respect voor privacy en het scheiden van feiten en meningen.

Onjuiste informatie

De NPO-Ombudsman publiceerde sinds 2022 elf onderzoeken waarin het handelen van Ongehoord Nederland negatief wordt beoordeeld. "De constateringen zijn het niet scheiden van feiten en meningen, het onvoldoende tegenspreken en doorvragen door presentatoren en daarmee het verspreiden van aantoonbaar onjuiste informatie."

Verder heeft het Commissariaat voor de Media een boete opgelegd aan ON! in verband met (de schijn van) belangenverstrengeling. Ongehoord Nederland heeft hiertegen een bezwaar ingediend, die procedure loopt nog. In het rapport neemt de evaluatiecommissie "het signaal serieus".

Controle op de publieke omroep

In het rapport beoordeelt een commissie de prestaties van het Nederlandse publieke omroepbestel voor de periode 2022-2026. De Mediawet schrijft voor dat de NPO zo'n onderzoek geregeld laat doen.

De publieke omroep heeft een democratische functie: het informeert de samenleving, controleert de macht en brengt mensen in aanraking met verschillende perspectieven en opinies.

Het Commissariaat voor de Media houdt toezicht op de Nederlandse mediasector. De Ombudsman behandelt klachten over de journalistieke programma's.

Het Nederlandse omroepbestel bestaat uit de NPO als koepelorganisatie, de NOS en de NTR als taakomroepen, en de overige elf omroepen. Het kabinet wil dat de omroepen samengaan in vier omroephuizen.

"Er zijn te veel kapiteins die elk hun eigen koers varen", schrijft de commissie. Er is volgens de onderzoekers onduidelijkheid over de rolverdeling wat betreft de inhoud van programma's. Ook is sprake van concurrentie, zowel tussen de NPO en de omroepen als tussen de omroepen onderling.

Een nieuw omroepbestel met een simpelere structuur en minder "lagen" in de besluitvorming moet volgens de commissie overzicht brengen. Maar er moet wel ruimte blijven voor verschillende perspectieven, om vernieuwing van het aanbod mogelijk te maken.

De commissie stelt dat de NPO zich weer meer moet richten op de kernwaarden: kwaliteit en betrouwbaarheid, pluriformiteit, onafhankelijkheid en toegankelijkheid. "Daarmee onderscheidt de publieke omroep zich van commerciële partijen." Op die manier kunnen de NPO en andere omroepen hun democratische functie blijven vervullen.

Invloed Big Tech

In het rapport benoemt de evaluatiecommissie ook grote bedreigingen van buitenaf, die de journalistieke waarden van de publieke omroep verdringen. Volgens de commissie staan we op een "kritiek punt" in de levensloop van het omroepbestel. Waar journalistiek vroeger sterk verbonden was aan de verzuilde samenleving, is er nu veel meer (niet-journalistieke) concurrentie.

"Dominante internationale partijen analyseren en beïnvloeden consumentengedrag. Platforms als YouTube, Facebook, Instagram, TikTok en Netflix hebben een poortwachtersfunctie gekregen en bepalen daardoor in toenemende mate wat Nederlanders zien, horen en geloven."

De evaluatiecommissie is kritisch omdat dergelijke Big Tech-bedrijven niet zijn ontworpen "voor democratische waarden, maar voor maximale aandacht, het verkrijgen van data en winst". Tegelijkertijd nemen in steeds meer landen "autocratische tendensen" toe en staan democratieën onder druk.

Ook AI en de politiek vormen volgens het rapport een bedreiging. Informatie van kunstmatige intelligentie kan onnauwkeurig of zelfs verzonnen zijn en is moeilijk te controleren. In de politiek wordt de integriteit van de publieke omroep steeds vaker openlijk ter discussie gesteld. De PVV had in 2023 een verkiezingsbelofte om de financiering van de NPO in zijn geheel te beëindigen, en de BBB sprak van "de activistische NPO". Hoogleraren noemden dat een "weinig verhulde aanval op onze publieke omroep".

(Telecompaper) TikTok announced the launch of a new ad-free subscription option in the UK for GBP 3.99 per month...

De Europese Unie legt sancties op aan gewelddadige Israëlische kolonisten vanwege aanvallen op Palestijnen, zegt EU-buitenlandchef Kaja Kallas. Ook worden er nieuwe sancties ingesteld tegen Hamas-kopstukken en tegen extreemrechtse groeperingen in Israël, zo hebben de EU-ministers van Buitenlandse Zaken besloten in Brussel. Over de inhoud van de sancties is nog niets bekendgemaakt.

"Het is hoog tijd dat we van impasse overstappen naar uitvoering", zegt Kallas. De ministers willen daarmee laten zien dat geweld en extremisme niet zonder gevolgen kunnen blijven. Het aantal aanvallen op Palestijnen door kolonisten blijft stijgen.

Volgends de Nederlandse buitenlandminister Berendsen laat de EU met de sancties zien dat geweld door kolonisten "echt onacceptabel is". Volgens hem geven de 27 lidstaten een "heel duidelijk" signaal af.

De Israëlische minister van Buitenlandse Zaken Gideon Sa'ar reageert op X dat "de EU zonder enige onderbouwing op willekeurige en politieke wijze sancties aan Israëliërs heeft opgelegd vanwege politieke opvattingen". Ook noemt hij het "schandalig" dat de EU "een onaanvaardbare vergelijking maakt tussen Israëlische burgers en Hamas-terroristen".

Palestijns gebied

Mensenrechtenorganisaties slaan al lange tijd alarm over het geweld van kolonisten op de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever tegen Palestijnen die daar wonen. Ze spreken zelfs van etnische zuivering. De Israëlische regering en het leger grijpen nauwelijks in.

Volgens het internationaal recht is de Westoever Palestijns gebied. Ondanks internationaal protest gaat Israël door met de bouw van illegale nederzettingen. Vorige maand bleek dat de regering in het geheim de bouw van nog eens 34 nieuwe nederzettingen had goedgekeurd.

De uitbreiding lijkt een tweestatenoplossing voor Israël en de Palestijnse Gebieden verder onder druk te zetten. "Uitbreiding van de nederzettingen is voor ons onacceptabel en staat een tweestatenoplossing echt in de weg", zei Berendsen.

De man die werd opgepakt na een explosie bij het D66-partijkantoor in Den Haag had een terroristisch oogmerk, zegt het Openbaar Ministerie. Het onderzoek naar het motief van de verdachte is nog in volle gang. De man heeft daarover zelf nog geen verklaring afgelegd.

"Een explosie gericht tegen een partijkantoor van een politieke partij jaagt een deel van de bevolking angst aan", voert het Openbaar Ministerie als reden aan. De rechter-commissaris heeft het voorarrest van de man van 37 zonder vaste woon- of verblijfplaats met twee weken verlengd.

Sinds 2004 is het begrip 'terroristisch oogmerk' opgenomen in het Wetboek van Strafrecht. Dat was een gevolg van de aanslagen van 11 september en de internationale strijd tegen terrorisme die daarop volgde. Mensen die door de rechter veroordeeld worden voor een misdrijf met een terroristisch oogmerk krijgen vaak een hogere straf.

Brievenbus

Donderdagavond werd een vuurwerkbom door de brievenbus van het partijkantoor gegooid. Op het moment van de ontploffing waren ongeveer dertig mensen van de D66-jongerenorganisatie aanwezig in het pand.

Niemand raakte gewond, wel zijn de aanwezigen enorm geschrokken van de knal. Ze hebben zichzelf in veiligheid gebracht in de tuin achter het gebouw. Onder meer het glas boven de voordeur sneuvelde en de brievenbus werd uit de deur geblazen. D66-partijleider en premier Jetten zei dat er veel schade was.

Justitieminister van Weel (VVD) zei vrijdag in tv-programma Café Kokkelmann zich niet te kunnen voorstellen dat er geen politiek motief zat achter de daad. "Je gooit wat bij een politieke partij naar binnen. Dat doe je bewust en niet omdat je toevallig een cobra in je hand hebt en denkt: laat ik die hier maar in de brievenbus doen", zei hij. "Het lijkt mij heel sterk dat daar wat anders achter zit dan een gerichte aanslag op D66."

Door de explosie lag er glas op de grond van het partijkantoor:

When most people think about vacuum tubes, they picture big glass bottles glowing inside antique radios or early computers. History often treats tubes as a dead-end technology that was suddenly …read more

De suggestie van de Russische president Poetin om de Duitse oud-bondskanselier Schröder te benoemen tot onderhandelaar over Oekraïne namens de Europese Unie stuit in heel Europa op verzet.

Poetin zei zaterdag op de Russische Dag van de Overwinning dat het conflict met Oekraïne volgens hem zijn einde nadert en dat hij Schröder de aangewezen persoon vindt om namens Europa te onderhandelen over nieuwe veiligheidsafspraken. Schröder staat bekend als vriend van Poetin. Hij was onder meer voorzitter van de raad van toezicht van het Russische olieconcern Rosneft.

Hij deed zijn uitspraken enkele uren nadat hij had gezworen dat Rusland de oorlog zou winnen. Poetin heeft sinds de Russische inval in Oekraïne in 2022 herhaaldelijk gezegd dat Rusland zal doorvechten tot zijn doelen zijn bereikt.

'Schröder absoluut niet'

EU-buitenlandcommissaris Kallas verwerpt het idee om Schröder te laten bemiddelen tussen Rusland en de EU. Ze zegt: "Als we Rusland het recht geven een onderhandelaar namens ons aan te wijzen, dan weet je dat dat niet verstandig zou zijn." Ze voegde eraan toe dat Schröder vanwege zijn lobby voor Russische staatsbedrijven "aan beide zijden van de tafel zou zitten". Dat verklaart waarom Poetin hem graag wil.

De Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Sybiha, die ook in Brussel is, zegt dat hij Schröder "absoluut niet" als vredesonderhandelaar wil. Er zijn volgens hem genoeg geschiktere kandidaten voorhanden. Sybiha ziet wel een rol weggelegd voor de EU in onderhandelingen tussen Rusland en Oekraïne, als aanvulling op de gesprekken onder leiding van de Verenigde Staten. Hij pleit ook voor nieuwe sancties tegen Rusland, die volgens hem effect hebben.

'Niet onpartijdig'

Ook de Duitse staatsminister voor Europa Krichbaum is er fel op tegen. "Schröder heeft in het verleden nou niet bepaald laten zien dat hij in staat is om als neutrale bemiddelaar op te treden. Hij is, en was in ieder geval in het verleden, sterk beïnvloed door Poetin." Die hechte vriendschap maakt hem volgens Krichbaum ongeschikt als onpartijdig onderhandelaar. Het moet iemand zijn met wie beide partijen kunnen leven.

Hun meningen worden gedeeld door andere EU-ministers van Buitenlandse Zaken, die vandaag in Brussel vergaderen. Ze vinden dat de EU zelf een onderhandelaar naar voren moet schuiven en spreken van een afleidingsmanoeuvre van Poetin, die überhaupt niet werkelijk geïnteresseerd zou zijn in vredesbesprekingen.

Buitenlandverslaggever Wessel de Jong:

"Wat Poetin letterlijk zegt is: "Ik denk dat de zaak op zijn einde loopt". Het is moeilijk om daar conclusies uit te trekken.

Hij zei verder dat Europa maanden heeft zitten wachten tot Rusland verslagen zou worden en dat dat niet is gebeurd. "En nu zitten ze dus vast." Daarmee suggereert hij dat Europa zijn steun aan Oekraïne mogelijk opgeeft, dus dat Europa misschien wel stopt. Hij zegt dus nadrukkelijk niet dat híj gaat stoppen met de oorlog en hij is uiteindelijk de enige die dat kan beslissen.

Praten met Europa en Zelensky

Wat zijn uitspraken toch opvallend maakt is dat hij heeft gezegd dat hij wil praten met Europa. Dat wilde hij voorheen niet, hij wilde alleen praten via Trump. Dat hij zegt dat te willen doen via Schröder toont een zekere bereidheid, ook al ziet niemand in Europa en Oekraïne dat zitten.

Poetin zou ook willen praten met Zelensky, in een derde land. Tot nu toe wilde hij alleen in Moskou met hem praten en pas als er een vredesakkoord is bereikt.

Hoge Kremlin-functionarissen zeggen dat een akkoord nog lang kan duren en dat ze ook nog niet weten wanneer de onderhandelingen beginnen. Er is dus nog veel onduidelijkheid en weinig wat erop duidt dat er vrede gaat komen."

Poetin gaf zaterdag opnieuw af op de "globalistische" Westerse leiders, die volgens hem hadden beloofd dat de NAVO na de val van de Berlijnse Muur in 1989 niet verder zou worden uitgebreid, maar nu bereid lijken om Oekraïne binnen de "invloedssfeer van de Europese Unie" te halen.

Het Russische leger vecht nu al langer in Oekraïne dan het Sovjetleger heeft gevochten in de Tweede Wereldoorlog (1941-1945), die in Rusland de Grote Patriottische Oorlog wordt genoemd.

Het staakt-het-vuren dat afgelopen drie dagen gold vanwege de herdenking van de Tweede Wereldoorlog in Rusland lijkt redelijk te zijn nageleefd, ook al beschuldigen beide landen elkaar van schendingen. Het is afwachten hoe het de komende tijd verdergaat.

De politie heeft gisteravond opnieuw mensen aangehouden bij een demonstratie tegen de komst van een asielzoekerscentrum in Apeldoorn. In totaal zijn twaalf mensen opgepakt, meldt de politie.

Gisteravond werd voor de derde dag op rij op een rotonde in de wijk De Maten geprotesteerd tegen de komst van een azc. De gemeente Apeldoorn had toestemming gegeven voor een demonstratie tot 20.00 uur. Na die tijd weigerde een deel van de betogers te vertrekken, waarna de ME in actie kwam.

Elf mensen zijn aangehouden voor het verstoren van de openbare orde en vernieling, meldt de politie. Eén iemand is aangehouden voor het beledigen van een agent. Inmiddels heeft iedereen een boete gekregen en zijn de twaalf weer op vrije voeten, meldt Omroep Gelderland.

240 asielzoekers

Apeldoorn wil in een gedeeltelijk leegstaand schoolgebouw tijdelijk zo'n 240 asielzoekers opvangen. Tegen de komst werd meermaals geprotesteerd. Bij een protest afgelopen vrijdag werden agenten bekogeld met vuurwerk. De politie hield toen zes personen aan.

Zaterdagavond werden 26 mensen aangehouden. Ook toen werd er vuurwerk naar de politie gegooid.

Het kabinet komt binnen een aantal weken met een voorstel dat de werkgevers en werknemers weer aan tafel moet krijgen. Dat zegt minister Vijlbrief (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) in een reactie op het ultimatum van de vakbonden.

"We hebben met elkaar in Nederland grote uitdagingen", zegt Vijlbrief. "Het laatste wat we kunnen gebruiken is onrust."

Wat er precies in dat voorstel komt te staan, is nog onduidelijk. Het kabinet moet het plan nog gaan maken.

Ultimatum van de vakbonden

Vakbonden FNV, CNV en VCP stelden het kabinet vanochtend een ultimatum om de bezuinigingen op de sociale zekerheid terug te draaien. Als dat niet voor 30 mei gebeurt, dan volgen er volgens de vakbonden acties.

De boosheid van de vakbonden richt zich op drie zaken: de bezuinigingen op de werkloosheidsverzekering WW en de arbeidsongeschiktheidsuitkering WIA en de extra verhoging van de AOW-leeftijd. Volgens het kabinet zijn die ingrepen nodig om de uitkeringen betaalbaar te houden, maar de vakbonden vinden ze te ver gaan.

Bezuinigingen nog niet van tafel

Vijlbrief belooft in zijn voorstel zowel plannen voor de WW, WIA als AOW aan bod te laten komen. De bezuinigingen helemaal van tafel halen, zoals de vakbonden eisen, wil Vijlbrief op dit moment nog niet toezeggen.

"We gaan praten over het probleem en daarna kijken wat het allemaal betekent", vindt de minister. "Ik verwacht dat de vakbonden zich ook verantwoordelijk voelen om over de problemen te praten."

Het is ook nog onduidelijk of het kabinet de deadline van 30 mei zal halen. "Daar ga ik wel heel erg mijn best voor doen", zegt Vijlbrief.