Aggregator

Inheemse leider Nicaragua overleden in gevangenschap

56 minutes 29 seconds ago

De Nicaraguaanse inheemse leider Brooklyn Rivera is op 73-jarige leeftijd overleden in gevangenschap. Dat bericht het lokale medium 100%Noticias op basis van bronnen rondom de familie. Rivera zat al sinds 2023 vast, nadat hij volgens mensenrechtenorganisaties om politieke redenen was gearresteerd.

De Nicaraguaanse overheid leverde vorige week voor het eerst in ruim twee jaar bewijs dat hij nog in leven was, nadat Rivera's familie, de Amerikaanse overheid en de Verenigde Naties dat hadden geëist.

Op foto's was een sterk vermagerde Rivera te zien. Het Nicaraguaanse ministerie van Binnenlandse Zaken schreef dat de inheemse leider in slechte gezondheid verkeerde door "meervoudig orgaanfalen, een cirrotische lever en een actieve longinfectie".

Geen teken van leven

Rivera was leider van de inheemse Miskito-gemeenschappen. Hij sprak zich geregeld uit over de rechten van inheemse volkeren en kaartte problemen zoals discriminatie en landroof aan.

Zo ook in 2023, toen hij door de Verenigde Naties was uitgenodigd om een lezing te geven in New York. Bij terugkeer in Nicaragua werd hij gearresteerd door het regime van president Ortega. Volgens mensenrechtenorganisaties was de arrestatie onderdeel van een bredere actie tegen politieke tegenstanders.

Meer dan twee jaar lang kregen zijn familieleden geen informatie over hem. Zij wisten niet waar Rivera was of hoe het met hem ging.

Internationale reactie

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken schrijft op X naar aanleiding van de gepubliceerde foto's: "Deze repressie, dit geweld en dit gebrek aan menselijkheid zijn afschuwelijk; wij herhalen onze oproep tot zijn onvoorwaardelijke en onmiddellijke vrijlating, en die van alle politieke gevangenen."

De Amerikaanse overheid en mensenrechtenorganisaties als Amnesty International pleitten al zijn hele gevangenschap voor Rivera's vrijlating.

Correspondent Midden-Amerika Boris van der Spek:

"Rivera was een van de prominentste leiders van de inheemse Miskitu-gemeenschap in Nicaragua, en daarom een van de tegenstanders van dictator Daniel Ortega. Tijdens de Sandinistische Revolutie vochten groepen Miskitu tegen de sandinisten, leden van de socialistische politieke partij van Ortega. Toen diezelfde Ortega later leider werd van het land, nam de repressie tegen inheemse groeperingen zodanig toe dat duizenden Miskitu naar Honduras vluchtten.

Pas eind jaren 80 normaliseerden de betrekkingen tussen de Miskitu en de Nicaraguaanse autoriteiten, mede dankzij Brooklyn Rivera, die na periodes in ballingschap in Costa Rica en Colombia de vredesonderhandelingen met de sandinistische regering leidde.

Toch is de positie van de Miskitu en andere inheemse groeperingen in Nicaragua nooit écht verbeterd, ondanks pogingen van onder meer Brooklyn Rivera om die groeperingen te verenigen en via de politieke weg verzet te bieden tegen de repressie. Juist door die vreedzame strijd en zijn verleden met de sandinisten werd hij doelwit van Ortega."

Gemeente Zundert houdt bijeenkomst na dodelijk incident met luchtballon

1 hour 26 minutes ago

De gemeente Zundert organiseert een bijeenkomst na een tragisch incident gisteravond, waarbij een persoon uit een luchtballon is gesprongen. Het lichaam werd aangetroffen in de tuin van een woning midden in een woonwijk. Burgermeester Joyce Vermue laat weten dat het samenzijn is bedoeld "voor wie daar behoefte aan heeft".

Op sociale media schrijft zij dat haar gedachten en medeleven "in de eerste plaats uitgaan naar de familie en ballonvaarder". "Ik kan me goed voorstellen dat veel inwoners het incident hebben zien gebeuren", voegt zij daaraan toe. "Het is mooi weer, veel mensen zijn buiten en ook wanneer een ballon boven ons dorp voorbij komt, kijken we."

Ze zegt dat mensen die er behoefte aan hebben contact kunnen opnemen met Slachtofferhulp.

Iedereen is aangedaan

De ballonvaarder heeft zelf de hulpdiensten gealarmeerd, nadat de persoon uit de ballon was gesprongen. Kort daarna troffen de uitgerukte hulpdiensten het levenloze lichaam van het slachtoffer aan in de achtertuin van een woning. De zoektocht naar het lichaam trok veel aandacht van omwonenden. Buurtbewoners stonden massaal op straat, schrijft Omroep Brabant.

Tegen de lokale omroep zegt Alex Jan Barends, voorzitter van de afdeling ballonvaren van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Luchtvaart, dat de impact ook binnen de ballonvaartwereld groot is. "Iedereen is ontzettend aangedaan." Hij zal aanwezig zijn bij de informatiebijeenkomst.

Het ballonvaartbedrijf en de ballonvaarder hebben volgens hem gehandeld zoals het moet. "Op het moment dat er zoiets gebeurt, treedt er een noodplan in werking. Iedereen wist wat er moest gebeuren." Daar wordt ook op getraind, zegt hij. "De autoriteiten zijn meteen gewaarschuwd en ook andere ballonnen zijn direct geland."

Hulp nodig?

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten erover helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl(opent in nieuw venster) of telefonisch op 113 of 0800-0113.

Kabinet wil ontwikkelingshulp aan Sierra Leone stoppen vanwege Jos Leijdekkers

2 hours 7 minutes ago

Omdat het maar niet lukt de veroordeelde drugscrimineel Jos Leijdekkers uitgeleverd te krijgen door Sierra Leone, gaat het kabinet proberen het ontwikkelingsgeld van de Europese Unie aan het land stop te zetten. Nederland hoopt met hulp van andere Europese landen zo de druk op Sierra Leone op te voeren.

"Het is natuurlijk bizar dat wij een land faciliteren of ondersteunen dat tegelijkertijd een veilige haven biedt aan een van de grootste drugscriminelen die we wereldwijd kennen", zei minister Van Weel van Justitie in het tv-programma Buitenhof.

De EU heeft voor de periode van 2021 tot 2027 352 miljoen euro aan subsidies aan Sierra Leone toegekend, vermeldt de website van de Europese Commissie. Het West-Afrikaanse land profiteert daarnaast van regionale en internationale EU-programma's.

Tachtig jaar aan gevangenisstraf

Van Weel noemt de arrestatie van Jos Leijdekkers, ook wel Bolle Jos genoemd, een van zijn grootste prioriteiten. "Deze man heeft naar onze schatting een inkomen van honderden miljoenen euro's per maand in een land met een bruto nationaal product dat lager is dan zijn inkomsten. Dat gaat zo'n land natuurlijk helemaal corrumperen."

Daarom wil het kabinet hem daar weghalen, zegt de minister. Ook benadrukt hij dat het tijd is dat Leijdekkers de tachtig jaar gevangenisstraf komt uitzitten die hij opgeteld in Nederland en België heeft gekregen.

Begin mei probeerde Van Weel nog op een diplomatieke manier druk te leggen op het uitleveringsproces, door te praten met zijn ambtgenoot van Sierra Leone. Hij kreeg het antwoord dat hij al een half jaar hoort, zegt Van Weel: "Druk mee bezig, procedures lopen, rapport van de politie bijna afgerond".

De minister heeft "niet de illusie" dat er via de politiek iets in beweging komt. "Dus zoeken we het ook breder." Via de Europese ontwikkelingsgelden dus.

Drugs uit Freetown

In Buitenhof haalde Van Weel de grote drugsvangst op de Canarische Eilanden aan van begin mei, een recordvangst van tussen de 30.000 en 45.000 kilo drugs.

Een ongekend groot transport, zei de minister daarover, waarvan iedereen weet dat het in Freetown [de hoofdstad van Sierra Leone] geladen is. "Als je kijkt naar de hoeveelheid drugs die van dat schip kwam, kan het niet waar zijn dat daar niet door alle lagen heen medewerking is verleend aan deze operatie."

Volgens verschillende bronnen heeft Leijdekkers een relatie met de dochter van president Maada Bio. Dat bemoeilijkt mogelijk de uitlevering.

De Telegraaf meldde deze maand dat Nederland een operatie op touw had gezet met speciale eenheden van de politie en de marine om te proberen Leijdekkers op zee in West-Afrika te arresteren. Die actie zou op het laatste moment zijn afgeblazen. Van Weel wilde daar in Buitenhof geen uitspraken over doen.

1500 Oranje-fans bij open training Nederlands elftal: 'We worden wereldkampioen!'

2 hours 19 minutes ago

Jongens op de nek van hun vader, meisjes hand in hand met hun moeder, bijna iedereen volledig in het oranje en muziek van André Hazes en Wolter Kroes uit de speakers. De uitzwaaitraining van het Nederlands elftal in de bossen van Zeist trok 1500 enthousiaste fans en had een hoog festivalgehalte.

Het was de eerste training van de selectie van bondscoach Ronald Koeman op weg naar het WK en de enige openbare.

Voor de vele jonge bezoekers en hun ouders was het daarmee de enige kans om hun helden in het echt te bewonderen. Zij werden niet teleurgesteld, want op Jurriën Timber na, die gisteren met zijn club Arsenal nog de Champions League-finale speelde en verloor, waren alle sterren aanwezig: Frenkie de Jong, Virgil van Dijk, Ryan Gravenberch, Cody Gakpo en ook Memphis Depay.

Ze waren er allemaal, zag ook Thomas vanaf de rug van zijn vader. Over hoe het WK in de VS, Canada en Mexico gaat verlopen, kent hij geen twijfels. Of Nederland wereldkampioen wordt? "Ik denk het wel", zegt hij lachend. Zijn vader zag op de training goede dingen, vult hij aan: "We hebben de juiste spelers en we zien saamhorigheid op het veld."

Veel fans kwamen naar Zeist om de Oranjespelers uit te zwaaien:

Even verderop staan een moeder en zoon. Zij zijn mogelijk nog enthousiaster. "We worden wereldkampioen!", roepen zij in koor. "Kijk wat voor spelers we hebben. We hebben gewoon de beste selectie!"

Waar vele deskundigen al weken hun hersens breken over de vraag wie er in de spits moet spelen (Donyell Malen of misschien toch good old, maar de nog niet helemaal fitte Depay?), spreken zij hun vertrouwen uit in een andere kandidaat. "Brobbey moet het gaan doen!"

Ronald Koeman begon de training om 12.00 uur en precies na een uur blies hij op zijn fluitje: de training was alweer afgelopen. Dat Koeman het na een uurtje wel voldoende vond, had ongetwijfeld te maken met het weer: het was warm en klam. Misschien niet ideaal voor een al te lange intensieve training, maar wel omstandigheden die lijken op het weer in Kansas City, waar Oranje zijn trainingskamp opslaat.

In een flow komen

Naast de vele Oranjesupporters waren er ook oud-internationals door de KNVB uitgenodigd om de training bij te wonen. Denny Landzaat, John van Loen, Stan Valckx, Willy van de Kerkhof, Ernie Brandts, Jan Poortvliet en Theo de Jong waren present.

Oud-PSV'er Willy van de Kerkhof, die in 1974 in de selectie zat en meespeelde in de WK-finale van 1978 in Argentinië, is positief. "We kunnen wereldkampioen worden. De eerste wedstrijd, tegen Japan, is belangrijk. Als je die wint, kom je in een flow."

Maandag en dinsdag traint het Nederlands elftal nog achter gesloten deuren. Donderdag vliegt het naar New York voor een kort trainingskamp en een oefenduel met Oezbekistan. En op zondag 14 juni speelt Oranje in Dallas zijn eerste groepswedstrijd, tegen Japan.

Jonge zwemmer Maarsseveense Plassen overleden

3 hours 12 minutes ago

De jongen die gisteren uit het water werd gehaald bij de Maarsseveense Plassen is overleden, heeft de politie laten weten.

Gistermiddag rond 17.00 kregen de hulpdiensten een melding binnen dat er iemand te water was geraakt. Omstanders lieten aan RTV Utrecht weten dat het toen erg druk was in het recreatiegebied.

Er is met onder meer een duikteam van de brandweer, een helikopter en een droneteam naar het slachtoffer gezocht. Niet veel later werd de jongen uit het water gehaald. Het slachtoffer is gereanimeerd en naar het ziekenhuis gebracht, maar hulp mocht niet meer baten.

De politie doet onderzoek naar het incident. De recreatieplas meldt op sociale media vandaag "wegens omstandigheden" gesloten te zijn.

Colombia naar stembus na golf van geweld

3 hours 14 minutes ago

Vandaag gaat Colombia naar de stembus om een nieuwe president te kiezen. De huidige linkse president Gustavo Petro is na een wettelijke termijn van vier jaar niet meer verkiesbaar.

Zijn opvolger, Iván Cepeda van de linkse coalitie Pacto Historico (Historisch Pact), staat voorop in de peilingen. Gevolgd door twee rechtse partijen, met onder meer de centrumrechtse kandidaat Paloma Valencia, die kans maakt de eerste vrouwelijke president van Colombia te worden. Daarnaast doet ook de radicaal-rechtse Abelardo de la Espriella het goed.

Het belangrijke verkiezingsthema voor veel Colombianen is veiligheid en geweld. Ondanks de beloofde Paz Total (Totale Vrede) van Petro, waarbij hij met alle gewapende partijen wilde onderhandelingen over vrede, wordt Colombia geteisterd door drugsbendes en uiteenlopende guerrillabewegingen die soms hele gebieden onder controle hebben.

Dagelijks aanslagen

Vooral in conflictgebieden als Cauca en Valle del Cauca, Narino en Norte de Santander vond in aanloop naar de verkiezingen een enorme geweldsgolf plaats met verschillende aanslagen. Een maand geleden was in het departement Cauca een van de bloedigste aanslagen sinds jaren, toen een bus ontplofte op de Pan-Amerikaanse snelweg met 21 doden en tientallen gewonden tot gevolg.

De aanslag is opgeëist door guerrillabeweging EMC (Estado Mayor Central), die daarmee het signaal zou willen afgeven dat zij macht en wapens hebben en het gebied controleren. Wie straks ook de nieuwe president wordt, er moet rekening met hen houden worden. ,,Ze willen een plek aan de onderhandelingstafel en laten zien dat zij de macht in de regio hebben'', zegt Eduin Capaz van de CRIC, de inheemse regionale raad in Cauca.

De spanning neemt toe in de regio naarmate de verkiezingsdag nadert, met bijna dagelijks aanslagen met drones en explosieven en bedreigingen tegen de kandidaten. Vorig jaar werd de rechtse presidentskandidaat Miguel Uribe Turbay vermoord en dit jaar werd de kandidaat voor het vicepresidentschap van Pacto Historico, Aida Quilcue, ontvoerd.

Geweld diepgeworteld

De rechtse kandidaten beschuldigen links ervan dat er de laatste jaren te weinig is gedaan om Colombia veiliger te maken. De drugshandel nam toe, Colombia is de grootste producent van cocaïne ter wereld. Drugskartels en guerrillabewegingen strijden onderling om de drugshandel, territorium en om het beheer van goudmijnen.

Geweld zit diepgeworteld in de Colombiaanse samenleving. Na een burgeroorlog van meer dan 50 jaar tussen de regering en de grootste en oudste guerrillabeweging, de FARC, werd in 2016 een vredesakkoord getekend. Maar een deel van de FARC was het niet eens met de vrede en bleef doorstrijden in de jungle. Er ontstonden de afgelopen jaar steeds meer splintergroepen van deze zogeheten FARC-dissidenten, waarvan de EMC de grootste groep is.

Om de verkiezingen te winnen moet een kandidaat een meerderheid van stemmen halen. Als dat niet lukt dan komt er een tweede ronde op 21 juni.

De belangrijkste kandidaten

Vijlbrief zoekt in Tweede Kamer steun voor 'sociaal akkoord'

3 hours 48 minutes ago

Minister Vijlbrief wil de komende dagen bij alle partijen in de Tweede Kamer langs om te praten over een soort sociaal akkoord voor de arbeidsmarkt en de economie. Hij wil het daarbij nog niet over geld hebben. Dat zei hij in het tv-programma Buitenhof. Donderdag is er een debat over de eis van de vakbonden. Die willen pas weer aan tafel als de plannen voor een versobering van de WW- en WIA-uitkeringen helemaal van tafel zijn.

De werknemers lieten donderdag na een overleg op het Catshuis weten dat zij niet meer in overleg zijn met het kabinet. Ze zitten nog wel met de werkgevers om de tafel en hopen daarmee tot een gezamenlijke voorzet te komen. Vijlbrief zei in Buitenhof dat hij het "alleen maar goed" vindt dat de twee partijen "alvast een beginnetje" maken. Hij hoopt dat ze daar nog voor de zomer mee komen en dat zij dan weer bij het kabinet willen aanschuiven.

Hij richt zich nu eerst op de Tweede Kamer, waar het kabinet maar 66 van de 150 zetels heeft en afhankelijk is van de steun van partijen als JA21, GroenLinks-PvdA (Pro), ChristenUnie en 50Plus. Hij wil horen wat zij belangrijk vinden in de te maken afspraken. "Ik weet bijvoorbeeld dat de fractie van JA21 de periode van loondoorbetaling bij ziekte een belangrijk punt vindt voor kleine werkgevers die daar nogal onder lijden. En ik weet dat de fractie van Pro vindt dat er nog eens naar de sociale zekerheid moet worden gekeken."

Stakingen in het ov

Vorige week zette het kabinet een streep door het plan om de AOW-leeftijd sneller te verhogen. Over de voorgenomen versoberingen van de werkloosheids- en de arbeidsongeschiktheidsuitkering werd gezegd dat die voorlopig niet doorgaan. De hoop was dat het 'polderoverleg' met werkgevers en vakbonden over "hervormingen van de sociale zekerheid" daardoor weer op gang zou komen. Maar dat was niet het geval.

FNV-voorzitter Spekman zei dat het kabinet zich verschuilt achter "verhullend taalgebruik". Volgens hem is er geen sprake van "hervormingen" maar van "bezuinigingen van 6,5 miljard euro" op de WW en de WIA. En die zijn niet helemaal van tafel. "Dus moeten we staken. Niet omdat we dat leuk vinden, maar omdat dit niet als een zwaard van Damocles boven ons hoofd mag hangen."

De FNV liet eerder weten op woensdagochtend 24 juni te gaan staken in het ov. Trein-, bus-, tram- en metropersoneel zal pas om 08.00 uur beginnen, waardoor er in de vroege ochtend geen openbaar vervoer rijdt.

In het programma WNL op Zondag zei VVD-fractievoorzitter Brekelmans vanmorgen al dat hij niet zal tekenen als de bonden en werkgevers met een gezamenlijke voorstel komen dat minder oplevert dan 6,5 miljard euro. "Die financiële opgave blijft gewoon staan", zei hij. Er kan wat hem betreft wel gesproken worden over "alternatieve oplossingen binnen de sociale zekerheid."

Gat op de begroting

Minister Vijlbrief is daar minder stellig over. "Mijn grote taak is het om die meerderheid te zoeken. En ik wil de werknemers en werkgevers weer aan tafel hebben." Dat betekent wat hem betreft: "eerst praten over het probleem en de oplossingen en die tabel leggen we even opzij". Die tabel houdt in dat er op de begroting van Vijlbrief een gat kan ontstaan van 6,5 miljard als de verhoging van de AOW-leeftijd en de versobering van de uitkeringsregelingen niet doorgaan.

Normaal gesproken moet hij dat probleem op zijn eigen ministerie oplossen en dat zou minister Heinen van Financiën volgens Vijlbrief "in eerste instantie" ook willen. Hij voegt daaraan toe dat "we hier echt met een heel bijzondere situatie te maken hebben", omdat er een minderheidskabinet zit. Of het geld alleen bij Sociale Zaken vandaan komt, hangt wat hem betreft af van de resultaten van alle besprekingen, met Kamer en met de sociale partners.

Waarom 'de ergste energiecrisis ooit' er (nog) niet is gekomen

4 hours 10 minutes ago

De verwachting van banken, investeerders en het Energieagentschap was dat we nu in de ergste energiecrisis ooit zouden zitten. Sinds de Straat van Hormuz dichtging in februari wordt veel minder olie geëxporteerd uit het Midden-Oosten.

Mondiale tekorten en torenhoge prijzen van olie, benzine en gas werden voorspeld. Ook zouden mensen niet met vakantie kunnen, omdat de vliegtuigbrandstof kerosine op zou zijn.

Maar voorlopig pakt het anders uit. Na een stijging van de olie- en brandstofprijzen aan het begin van de oorlog van de VS en Israël tegen Iran zijn ze vrij stabiel. Benzine en diesel zijn zelfs iets goedkoper geworden afgelopen dagen, hoewel er nog steeds nauwelijks olie op de markt komt via de Straat van Hormuz. Waardoor blijven de prijzen niet stijgen? Vier factoren spelen mee.

Verwachte prijs

"De oliemarkt snakt ernaar dat de Straat opengaat en alles normaliseert", zegt Lucia van Geuns, energie-expert bij HCSS. "Er wordt verwacht dat er een deal komt tussen Iran en de VS, en dat er dan weer olie geëxporteerd kan worden vanuit de Golfstaten. De olieprijs heeft heen en weer bewogen de afgelopen weken, als reactie op berichten daarover in het nieuws."

Die prijs schommelde deze week rond de 95 dollar. Maar "de olieprijs" gaat meestal niet om de fysieke prijs van een vat (of 159 liter) olie. Het is de verwachte prijs voor volgende maand. "De olieprijs", bijvoorbeeld brentolie, is dus een schatting van wat het bezit van olie waard zal zijn voor de volgende maand.

Met meer aanbod van olie verwachten handelaren een lagere prijs. En daarom daalt nu ook de prijs van zogenoemde oliefutures. Van Geuns: "Als jij vandaag een vat olie wil kopen in de Rotterdamse haven, dan is de prijs veel hoger."

Nog een oorzaak dat er geen extreme energiecrisis is ontstaan, is dat landen buiten het Midden-Oosten meer olie zijn gaan exporteren ter compensatie.

Andere energiebronnen

"Vooral de toenemende oliewinning in de VS, Brazilië en Guyana zorgt voor wat meer aanbod op de wereldwijde oliemarkt", zegt Michel Don Michaloliákos, geopolitiek analist bij het Haagsch Instituut GeopolitiekNu.

"Nog een compenserende factor is dat Saudi-Arabië olie probeert te exporteren uit de regio via een pijpleiding. Misschien dat de Verenigde Arabische Emiraten dat ook gaan proberen. Dat soort verwachtingen zorgen er dus ook voor dat de olieprijs redelijk onder controle blijft."

Daar komt nog bij dat de vraag naar olie is gedempt omdat veel landen gedeeltelijk overstappen op andere energiebronnen. Een voorbeeld is China, dat weer meer kolen is gaan stoken.

Ook het feit dat veel landen hun oliereserves hebben ingezet heeft ervoor gezorgd dat er wereldwijd geen extreme tekorten zijn ontstaan. "De VS, Europa en Japan hebben hun reserves aangesproken en dat heeft ze uit de brand geholpen", zegt Don Michaloliákos.

Door deze ontwikkelingen is de schok van de afgesloten Straat van Hormuz wat verzacht. Tegelijkertijd zijn experts het eens: deze maatregelen werken nu even, maar er is nog steeds een tekort op de oliemarkt. In de VS maken economen zich zorgen over de zomer. Want de vakanties komen er aan en dan willen de Amerikanen op roadtrip met een volle tank.

Voor maart werden dagelijks 20 miljoen vaten olie geëxporteerd via de Straat van Hormuz. Dat wordt bij lange na niet gecompenseerd doordat oliebedrijven nu dieper zijn gaan boren elders in de wereld.

Opnieuw escalatie

"Een ding is nu al zeker: de reservecapaciteit in de wereld is sterk geslonken - er is weinig flexibiliteit meer", constateert Lucia van Geuns.

Als er een staakt-het-vuren en vervolgens een vredesakkoord komt tussen de VS en Iran kun je dalende olieprijzen en goedkopere benzine verwachten.

De mogelijkheid bestaat natuurlijk ook dat de verhoudingen weer verder verslechteren en het conflict opnieuw escaleert. Dan kunnen consumenten een nieuwe piek in de olieprijs tegemoetzien, met alle gevolgen van dien.

Petitie tegen rokende influencers op sociale media al duizenden keren ondertekend

4 hours 46 minutes ago

Jongeren moeten beschermd worden tegen content van influencers op sociale media waarop ze rokend te zien zijn, vindt de 19-jarige Boy Tanis uit Geertruidenberg. Een petitie die hij begon, is inmiddels meer dan zevenduizend keer ondertekend.

Tanis ergert zich aan influencers en artiesten die op sociale media foto's en video's delen waarop ze rokend of met een vape te zien zijn. Hij vindt dat het roken hiermee genormaliseerd en verheerlijkt wordt.

Als voorbeelden noemt hij een post van Lil Kleine die met een sigaret op de foto zijn nieuwe nummer aankondigt. Of een Instagramfoto van PSV na het behalen van het kampioenschap, waarop trainer Peter Bosz en assistent-trainer Rob Maas te zien zijn terwijl ze een sigaar roken.

"Bizar dat een account als PSV met zoveel volgers, zoveel jonge kinderen die fan zijn van voetbal, dit beeld meegeeft", zegt Tanis tegen Omroep Brabant. "Niet slim van Peter Bosz en PSV. Ik likete het niet. Daar help je het algoritme alleen maar mee, zodat het nog meer mensen bereikt."

'Je krijgt meteen weer zin in een sigaretje'

Tanis begon op zijn 17de zelf met roken, mede doordat hij het om zich heen zag. Hij stopte, maar tijdens een vakantie in Engeland pakte hij toch weer een sigaret.

"En toen zat ik in de trein terug naar huis en zat ik op Instagram te scrollen. Daar zag ik die takke-influencers roken. Waarom doen ze dat? Je krijgt meteen weer zin in een sigaretje."

Dat was voor hem het besefmoment. "Er worden al zoveel dingen gedaan tegen roken. Maar waar kun je de meeste mensen bereiken? Op sociale media. En juist op die plek wordt, zo ongeveer als enige, roken nog gepromoot door influencers. Misschien onbewust, maar ze doen het wel."

Duidelijke richtlijnen

De handtekeningen wil Tanis uiteindelijk aanbieden aan de Tweede Kamer. "Ik wil jongeren beschermen zodat ze nooit beginnen met roken. Maar ook mensen die willen stoppen, door ze niet telkens met rookposts te confronteren."

In de petitie roept hij onder meer de Autoriteit Consument & Markt (ACM) op om duidelijke richtlijnen op te stellen voor het tonen van roken op sociale media door influencers met een jong publiek. Hij doelt onder meer op waarschuwingen en leeftijdsgrenzen voor rookposts.

Ook vindt hij dat socialemediaplatforms hierin kunnen bijdragen. "Je krijgt nu al waarschuwingen bij AI-content en expliciete beelden. Waarom niet bij roken?", zegt hij. Hij denkt dat mensen op die manier zelf een afweging kunnen maken om een post te bekijken.

Roken op sociale media

Het is in Nederland wettelijk verboden om op wat voor manier dan ook reclame te maken voor sigaretten, vapes of andere tabaksproducten. Dit geldt ook voor influencers, zij mogen dus op sociale media geen rookwaren verkopen of promoten. De NVWA houdt toezicht op het verbod en kan dus bij overtreding boetes uitdelen.

Wanneer een influencer zelf rokend op foto's en in video's te zien is, dan is dat volgens de Nederlandse wetgeving niet direct strafbaar zolang er geen sprake is van betaalde tabaksreclame.

Tegelijkertijd ligt de keuze om te roken uiteindelijk bij iemand zelf. Toch vindt Tanis dat influencers daarin een verantwoordelijkheid hebben, juist omdat ze zoveel jongeren bereiken.

"Iedereen mag zelf bepalen of ze roken. Ik heb ook de nodige sigaretten gerookt. Maar het is een keuze om dat te posten op sociale media. Wat mij betreft is dat een domme keuze."

Reanimaties bij marathons Utrecht en Amersfoort, extra ambulances nodig in Groningen​​​​​​​

4 hours 47 minutes ago

Bij loopevenementen van de marathons in Amersfoort, Utrecht en Groningen zijn meerdere hardlopers onwel geworden door de hitte. Volgens de Utrechtse veiligheidsregio is in zowel Amersfoort als Utrecht iemand gereanimeerd.

In Groningen schaalden de veiligheidsdiensten flink op, omdat er te weinig ambulances waren om alle slachtoffers te behandelen. "Het is een groot parcours en her en der liggen er mensen die acute zorg nodig hebben", schetste een woordvoerder van de veiligheidsregio de situatie aan het begin van de middag. In totaal ging het volgens hem om zeven deelnemers, van wie er twee naar het ziekenhuis zijn overgebracht. De anderen konden ter plekke worden behandeld.

Uit Drenthe en Overijssel werden ambulances opgeroepen om te helpen, op de nabijgelegen Zernike Campus is een commandopost ingericht om de hulpverlening te coördineren. Het publiek wordt opgeroepen niet meer naar het evenement te komen om de hulpdiensten hun werk goed te kunnen laten doen.

Inmiddels noemt de veiligheidsregio de situatie stabiel. "Er steekt nu ook een klein windje op, misschien helpt dat."

Drukkend warm

De plaatselijke omroep OOG meldt dat het in Groningen misging op de laatste kilometers van de halve marathon. Op de Pleiadenlaan en de Zonnelaan werden mensen bevangen door de hitte. Tegenover het Dagblad van het Noorden beklagen sommige deelnemers zich erover dat er te weinig waterpunten waren onderweg.

Inmiddels zijn er geen deelnemers van dit gedeelte van het evenement meer onderweg. De hele marathon is nog niet afgerond, maar omdat die lopers vaak beter getraind zijn, waren hier volgens de woordvoerder minder problemen. "Ze gaan met gepaste spoed naar de finish." De brandweer zorgt op twee plekken voor extra verkoeling met de verneveling van water.

Hoewel het vandaag minder benauwd is dan de voorgaande dagen, is het met 20 graden nog altijd drukkend warm in Groningen. De organisatie had daarom van tevoren al opgeroepen voldoende water te blijven drinken en naar het eigen lichaam te luisteren. Wel stond in een weerbericht gisteren nog dat de weersomstandigheden allemaal binnen de acceptabele waarden lagen.

In totaal doen aan het evenement ongeveer 12.000 mensen mee, verdeeld over verschillende afstanden. Gisteren werd de marathonafstand van het Drenthe Loopfestijn nog afgelast, de organisatie vond die vanwege het warme weer onverantwoord.

Vaker mis

Bij de Utrecht Marathon, die eveneens vandaag wordt gehouden, is ook iemand onwel geworden. Hier landde een traumahelikopter om het slachtoffer te behandelen. Het is nog niet duidelijk hoe de deelnemer eraan toe is.

Bij de marathon in Amersfoort, ook vandaag, werden twee deelnemers onwel, meldt RTV Utrecht. Zij zijn naar het ziekenhuis gebracht. Bij beide marathons werd volgens de Utrechtse veiligheidsregio iemand gereanimeerd.

Begin deze maand overleed een 15-jarige deelnemer van de marathon in Leiden. Er werd toen ook gewaarschuwd voor de impact die dit soort wedstrijden kunnen hebben op het lichaam, zeker bij warm weer.

Bestuurder centrum Parijs zag 'guerrilla-oorlog' na CL-winst, eist maatregelen

5 hours 8 minutes ago

De burgemeester van het centrum van Parijs, Catherine Lecuyer, roept op tot een verbod op bijeenkomsten op de Champs-Élysées rond de viering van de bekerwinst van Paris Saint-Germain, melden Franse media. Ze doet deze oproep na de ongeregeldheden van gisteravond na de overwinning van Paris Saint-Germain in de finale van de Champions League.

Na de wedstrijd barstte een feest los, maar er braken ook grootschalige rellen uit, waarbij honderden mensen werden opgepakt. Er waren botsingen met de politie en er werden vernielingen aangericht, zoals brandstichting bij een kiosk.

Volgens Lecuyer leek het op een "stedelijke guerrillaoorlog" en moet het kabinet ingrijpen. "De staat moet erkennen dat ze niet in staat is deze mensenstromen te beheersen, en deze bijeenkomsten verbieden voordat er dodelijke slachtoffers vallen in onze straten", aldus de burgemeester van het achtste arrondissement, met daarin onder meer de Arc de Triomphe en de Champs-Élysées.

Afzettingen

Bij de rellen is een dode gevallen. Volgens Franse media kwam rond 01.00 uur een 23-jarige man om het leven bij een verkeersongeval met een crossmotor. Volgens getuigen botste hij frontaal op betonnen afzettingen die waren geplaatst op een afgesloten afrit van de Parijse ringweg. Het Openbaar Ministerie heeft een onderzoek ingesteld naar de toedracht van het ongeval.

Enkele uren later werd in het 16e arrondissement een 17-jarige jongen zwaargewond aangetroffen na een gewelddadig incident, waarbij volgens de politie vier verdachten betrokken waren. Het slachtoffer had ernstige verwondingen aan zijn gezicht, verloor veel bloed en werd in kritieke toestand naar een ziekenhuis gebracht. Hij ligt in coma. De verdachten zijn gevlucht. Volgens omstanders is aan het incident een beroving zijn voorafgegaan.

Het Openbaar Ministerie meldt dat 277 mensen zijn aangehouden: 195 volwassenen en 82 minderjarigen. Het OM verwacht dat dat aantal uiteindelijk hoger zal liggen, omdat niet alle arrestaties zijn verwerkt.

Mensen zijn opgepakt voor onder meer aanvallen op gezagsdragers, diefstal, vernieling, verstoring van de openbare orde en het illegaal dragen van wapens. Daarnaast wordt onderzoek gedaan naar georganiseerde groepen die strafbare feiten hebben gepleegd.

Bekijk hier beelden van het feest en de ongeregeldheden in Parijs:

Een aantal winkels heeft uit voorzorg zijn pand gebarricadeerd. Op beelden die op sociale media circuleren is te zien hoe onder meer dure kledingwinkels worden afgezet.

Eretocht

De spelers van PSG worden in de middag verwacht in Parijs, waar zij een eretocht maken over de Champs de Mars, het park bij de Eiffeltoren. Vanavond zullen ze worden ontvangen door president Emmanuel Macron in zijn ambtswoning, het Élysée. Ook staan nog evenementen gepland, onder meer in het stadion van Paris Saint-Germain.

Ook in andere steden, zoals Reims, Toulouse en Grenoble waren ongeregeldheden en zijn relschoppers opgepakt. Rond middernacht stond het totaal aantal arrestaties in het hele land op 426. In totaal raakten zes agenten gewond, van wie een "vrij ernstig", meldt de minister van Binnenlandse Zaken.

Britse heeft 66 jaar lang bom in haar tuintje staan: 'Deed het goed op feestjes'

5 hours 15 minutes ago

De Britse politie heeft een bom tot ontploffing gebracht die een 87-jarige inwoner van Norwich 66 jaar lang in haar tuintje had staan. "Gasten speelden er altijd mee, dat deed het goed op feestjes."

De zoon van Valerie Smith was eens thuisgekomen met de loodzware obus van zo'n 50 centimeter lang. Haar man, die ooit had gediend in het leger, verzekerde haar dat het ongevaarlijk was, "slechts een lege huls", citeert de BBC haar.

Daarop kwam het wapentuig rechtop naast een schuurtje te staan. "Mensen vonden het altijd prachtig. 'Waar heb je die vandaan', vroegen ze altijd", aldus Smith. "Ik maakte me er al die jaren geen zorgen over - en nu nog steeds niet."

Opgeblazen

De 24-jarige student Ewan Barnard dacht daar anders over toen hij de bom afgelopen week tegenkwam bij het onkruid wieden in Smiths tuin. Hij belde meteen de politie - wat hem zelfs nog een standje opleverde van Smith.

De agenten oordeelden dat het wel degelijk om een gevaarlijk voorwerp ging. Het was een oefenbom waarmee lichtpijlen kilometers hoog de lucht in konden worden geschoten. De EOD bracht het ding daarom op een andere plek gecontroleerd tot ontploffing.

Hoewel voor de operatie haar hele straat werd afgesloten en omwonenden in een straal van 100 meter hun woning uit moesten, bleef Smith thuis. "Ik zei: 'Nee hoor, ik zit er al 60 jaar naast en ik blijf nog wel een paar jaartjes langer'."

Barnard was meer onder de indruk van zijn vondst. "Ik hoop maar dat ik er niet nog eens een tegenkom."

Reddingswerkers houden hoop dat ze laatste goudzoekers diep in grot Laos gaan vinden

6 hours 4 minutes ago

Het is flink gaan regenen in Laos. Terwijl er geen tijd te verliezen is, dreigt het water de zoekactie naar de twee laatste vermiste goudzoekers in een ondergelopen grot te vertragen.

De Finse duiker Mikko Paasi, die samen met andere internationale reddingswerkers te hulp is geschoten, vertelde aan persbureau AP dat de grot tot aan de tweede kamer onder water stond, waardoor duikers niet naar binnen konden. Het waterpeil wordt met pompen verlaagd.

Vijf andere goudzoekers konden al worden gered, na anderhalve week klem te hebben gezeten in de grot. Zij worden behandeld in een ziekenhuis in de buurt en maken het goed.

Zo werd de eerste goudzoeker vrijdag uit de grot gehaald:

Acht goudzoekers afkomstig uit een dorp in de buurt kwamen anderhalve week geleden vast te zitten toen de grot volstroomde met water door zware regenval en een aardverschuiving. Een van hen wist te ontkomen en schakelde hulp in.

Volgens een Thaise krant hebben de goudzoekers houten dienbladen gegeten om in leven te blijven. Die dienbladen worden gebruikt voor het zoeken naar goud.

Nog dieper de grot in

Volgens de Amerikaanse omroep CNN wordt aangenomen dat de twee laatste vermisten eerder dan de andere goudzoekers de zeer nauwe grot in waren gegaan.

De Maleisische duiker Lee Kian Lie, die ook deelneemt aan de operatie, vertelt aan persbureau AP dat reddingswerkers de geredde mannen gevraagd hebben hoe het diepere deel van de grot eruitziet. "We zullen verder zoeken op basis van de informatie die we hebben. Misschien kunnen we de andere twee ook nog bereiken."

"Als claustrofobie een vorm zou hebben, dan zou dit het zijn", beschreef de Finse duiker Paasi de grot al eerder. Volgens hem spraken de overlevenden van een smalle spleet in de vijfde kamer die mogelijk een doorgang is naar een nog dieper deel van het grottenstelsel. Daar is nog niet gezocht. "Dat geeft ons hoop dat we, als we die smalle doorgang kunnen passeren, de zesde kamer kunnen bereiken en kunnen zien wat daar is."

Recordbedrag opgehaald tijdens Nacht Tegen Seksueel Geweld: ruim 3 ton

6 hours 19 minutes ago

De vierde editie van de Nacht Tegen Seksueel Geweld heeft een recordbedrag aan donaties binnengehaald, ruim 300.000 euro. De mars in Rotterdam wordt jaarlijks gehouden om geld in te zamelen tegen straatgeweld en aandacht te vragen voor dat probleem.

De deelnemers liepen 10 of 20 kilometer door de stad langs plekken waar vrouwen zich onveilig voelen. Aan de editie dit jaar deden bijna 2300 wandelaars mee, onder wie de Rotterdamse burgemeester Carola Schouten.

De eerste deelnemers kwamen rond 03.00 uur over de finish, na 06.00 liepen de laatste binnen. Daarna volgde een gezamenlijk ontbijt in de Laurenskerk.

Ov en betere straatverlichting

Plan International organiseerde de mars in 2023 voor de eerste keer. Toen werd er 81.000 euro opgehaald door een kleine 500 lopers. Dit keer stond de teller aan het einde van de nacht op ruim 320.000 euro. Dat was wel minder dan het streefbedrag van 3,5 ton.

In Nederland voelt een op de vier vrouwen zich geregeld onveilig op straat, schrijft Plan International op basis van recent onderzoek. Bijna tweederde van hen deelt op straat wel eens haar locatie uit veiligheid, iets meer dan de helft kiest een langere route met meer verlichting. Met de mars hoopt de organisatie daarin verandering te brengen.

Plan International gebruikt het geld om internationaal steden veiliger te maken voor vrouwen, door bijvoorbeeld betere straatverlichting of openbaar vervoer te financieren. Ook wordt er gewerkt aan gedragsverandering van mannen met trainingen over gelijke rechten en respectvol gedrag.

'Positieve energie'

Directeur Garance Reus-Deelder spreekt van een "ongelooflijk krachtige en solidaire nacht". "De energie was enorm positief, maar de urgentie was tegelijkertijd pijnlijk duidelijk: iedereen die hier loopt eist een stad waar iedereen zich veilig voelt."

Volgens de organisatie waren er voor zover bekend geen incidenten tijdens de mars. Vorig jaar werden bij verschillende nachtelijke marsen voor vrouwenrechten van de Dolle Mina's deelnemers lastiggevallen met opmerkingen en betastingen.

De nachtbetogingen destijds volgden op de dood van de 17-jarige Lisa uit Abcoude, die na een avondje stappen in Amsterdam werd vermoord op de terugweg naar huis. Onder de noemer 'Wij eisen de nacht op' werd toen door heel het land aandacht gevraagd voor de onveiligheid op straat voor vrouwen.

Tientallen paarden op hol in Rome door vuurwerk van politieagent

6 hours 34 minutes ago

In Rome zijn tientallen paarden op hol geslagen nadat vuurwerk was afgestoken door een politieagent. Meerdere ruiters raakten gewond. Een 22-jarige soldaat liep gebroken ribben en een doorboorde long op. Ongeveer vijftien paarden raakten gewond.

Ze namen deel aan de generale repetitie voor een militaire parade op 2 juni ter ere van de Dag van de Republiek die in het centrum van Rome wordt gehouden. Sommige dieren werden bereden, andere werden aan de hand geleid.

Een verkeersagent die meedeed aan de oefening, stak vuurwerk af op ongeveer 200 meter van de paarden. De onverwachte knallen, die geen deel uitmaakten van de geplande oefening, veroorzaakten paniek bij de dieren die aan de ceremonie meededen.

Ongeveer 35 paarden renden weg en kwamen terecht op de drukke Via Cristoforo Colombo, waar automobilisten ze filmden terwijl ze over de weg galoppeerden. Het laatste paard werd bij zonsopgang teruggevonden, zo'n 14 kilometer van de plek van het incident.

Automobilisten filmden het incident:

Een 41-jarige agent heeft bekend het vuurwerk te hebben afgestoken. "We waren met z'n allen uit eten geweest en we wilden de repetities voor de parade vieren", citeert de krant Corriere della Sera uit een verhoor. "Het is allemaal mijn schuld, mijn excuses, het spijt me. Ik wilde deze verstoring niet veroorzaken."

Volgens de politiechef van Rome schaadt het incident het imago van het korps.

Meteoor boven VS: vuurbal, dubbele knal en trillende huizen

7 hours 14 minutes ago

Een meteoor is boven het noordoosten van de VS in de dampkring geschoten. Uit meerdere staten kwamen meldingen van een vuurbal, knallen en trillende huizen.

Gistermiddag rond 14.00 uur plaatselijke tijd schoot het stuk ruimtepuin over de staten New Hampshire, Massachusetts en Rhode Island, in de buurt van Boston. Getuigen spreken van een spoor door de middaglucht.

Waar de meteoor passeerde was een dubbele knal te horen. De schokgolf die ontstond doordat de ruimtesteen zich door de atmosfeer verplaatste, veroorzaakte ook trillingen op de grond. Berichten over gewonden door bijvoorbeeld brekend glas zijn er niet.

120.000 kilometer per uur

Volgens NASA schoot de meteoor op zo'n 60 kilometer boven de grond over met een snelheid van 120.000 kilometer per uur. De American Meteor Society schat dat het een steen is geweest met de omvang van ongeveer een meter. Dat is flink groter dan reguliere vallende sterren, die vaak niet groter zijn dan enkele centimeters.

De experts denken niet dat er iets op aarde is neergekomen. De kans is groot dat het hele object is verbrand in de atmosfeer. Als er wel iets de aardoppervlakte bereikt heeft, is dat in de Atlantische Oceaan terechtgekomen.

Eerder dit jaar schoot er nog een meteoor door de Nederlandse lucht. Brokstukken daarvan veroorzaakten wat schade op de grond in Duitsland.

Editor Marcia Lucas overleden, stille kracht achter Star Wars

7 hours 51 minutes ago

George Lucas geldt als het brein achter Star Wars, maar waren de sciencefiction-films ooit zo populair geworden zonder zijn ex-vrouw? Bij haar dood wordt Marcia Lucas (80) geroemd voor haar invloed op zijn vroege werk, als klankbord en editor. "Ik ben er nog altijd trots op dat ik Obi-Wan Kenobi vermoord heb."

George en Marcia leerden elkaar kennen in het turbulente filmwereldje van de jaren 60. Ze maakten deel uit van een vernieuwend groepje filmmakers dat een nieuwe periode voor Hollywood ging inluiden: Steven Spielberg, Martin Scorsese, Francis Ford Coppola waren persoonlijke vrienden naast inspirerende vakgenoten.

Nog voor Jaws, Taxi Driver of The Godfather brak in 1973 George Lucas al door met American Graffiti, een coming-of-agefilm die met een nostalgische blik terugkeek op de vroege jaren 60. Marcia, die vanwege het betere salaris was opgeklommen van filmarchivaris naar editor, verzorgde daarbij de montage voor haar echtgenoot. Ze kreeg meteen een Oscarnominatie voor haar eerste speelfilm.

Authentiek

Het succes van de film opende voor George de deur naar zijn passieproject: een sciencefictionverhaal in a galaxy far, far away dat boven de gebruikelijke pulpproducties moest uitstijgen. De oorspronkelijke editor zat echter vast in de oude reflex.

"Hij behandelde het materiaal alsof het om een slapstickkomedie ging, terwijl authenticiteit de bedoeling was", herinnerde Marcia in een zeldzaam interview. "De karakters moesten echt aanvoelen, de emoties moesten authentiek zijn. Maar in plaats van subtiel spel koos hij steeds voor de theatrale versie."

Omdat Marcia de bedoeling van haar man wel begreep, mocht zij het werk overnemen. Hele scènes moesten opnieuw worden gesneden. Zo had zij bijvoorbeeld grote invloed op de climax van de film, waarin de rebellen hun aanval op de Death Star uitvoeren: door Darth Vader tegelijkertijd de aanval te laten openen, stond er ineens veel meer op het spel en werd de eindstrijd spannender.

Dood Obi-Wan

Marcia was ook bij verhaallijnen de sparringpartner voor George. Het was haar idee om halverwege de film Luke Skywalkers mentor Obi-Wan te vermoorden. "Hoe meer ik erover dacht, hoe enthousiaster ik daarover werd", zei George ooit. "Dit maakte de dreiging van Vader ineens veel groter."

In een overlijdensbericht schrijft haar familie dat Marcia met haar werk "emotionele intelligentie, ritme en menselijkheid" bracht in de films waaraan ze werkte. "Ze had de zeldzame eigenschap om de waarheid te vinden in een scène en emotie, vaart en duidelijkheid op het scherm te brengen."

Het leverde haar een Oscar op voor Star Wars en later zou ze terugkeren voor de andere twee films uit de trilogie. Ook werkte ze aan films van filmvrienden Scorsese en Coppola, zoals Taxi Driver en The Rain People.

Marcia verkoos uiteindelijk haar gezin boven het drukke werk, wat leidde tot spanningen in haar huwelijk. Een bittere scheiding volgde in 1983. George koos ervoor haar voortaan dood te zwijgen. "Ik kreeg maar weinig waardering toen we getrouwd waren en totaal niets meer toen we gescheiden waren", verwoordde Marcia het zelf.

Zo was ze pijnlijk afwezig in het boek dat Lucas liet samenstellen over het bedrijf dat ze samen hadden opgezet, Lucasfilm. "Ik keek in de index en Marcia Lucas had maar één vermelding. Eén paragraaf op één pagina: 'Marcia Lucas was een assistent-editor met wie ik trouwde in 1969'. Dat was pijnlijk. Een mes in mijn hart."

Marcia zei weg van de ego's in Hollywood een vervullend leven te hebben gehad. Wat haar ex zonder haar deed met zijn Star Wars-imperium kon haar niet altijd bekoren. Zonder haar aandacht voor de emoties had George te veel aandacht voor allerlei technische snufjes van het filmmaken, was haar mening. "George verloor zich in de mogelijkheden, de special effects, karakters uit de computer."

Het kwam volgens haar de verhaallijn niet ten goede. Zoals een scène in de eerste prequel waarin de latere Darth Vader afscheid neemt van zijn moeder. "Man, wat had ik dat graag gesneden", zegt ze met rollende ogen en een briesende zucht. "Ik had emotie laten zien, hun gezichten. Nu is het: sorry dat ik moet gaan - en weg is hij. Totaal geen warmte."