Aggregator

Uren nadat de Iraanse Revolutionaire Garde de Straat van Hormuz gesloten verklaarde, is onduidelijk of de zeestraat daadwerkelijk dicht is. Het Amerikaanse leger en president Trump spreken de sluiting tegen.

Vannacht meldde de Iraanse Revolutionaire Garde dat de Straat van Hormuz dicht is, nadat de VS bombardementen had uitgevoerd op Iran. Volgens de VS was dat een reactie op een Iraanse aanval op een schip dat door de Straat van Hormuz voer.

Het leger van de VS stelt vanmiddag dat "de Straat van Hormuz open is voor alle vaartuigen die rechtmatig door internationale wateren varen". Volgens de VS staan Amerikaanse troepen klaar om de veilige doorvaart te garanderen. Het leger voegt eraan toe dat "Iran geen controle heeft over de Straat van Hormuz".

Iran herhaalt ondertussen dat de smalle zeestraat niet open is voor scheepvaart: "Vanwege de illegale bewegingen van het Amerikaanse leger in de regio, is doorgang door de Straat van Hormuz op dit moment niet mogelijk", schrijven de Iraanse autoriteiten op X. "Zodra stabiliteit en rust zijn hersteld, worden verzoeken (om door de zeestraat te varen) beoordeeld".

Op scheepvaartdata van website MarineTraffic is te zien dat het vaarverkeer sinds de Iraanse aankondiging is afgenomen. CNN meldt dat sinds vannacht slechts enkele schepen, naast een aantal Iraanse vaartuigen, door de zeestraat zijn gevaren.

Staakt-het-vuren

Tussen de VS en Iran ging vorige maand een staakt-het-vuren in, wat ook een heropening van de tot dan toe de facto afgesloten Straat van Hormuz zou betekenen. Trump zei vrijdag dat dit bestand wat hem betreft voorbij is, nadat zowel Iran als de VS elkaar meermaals hadden aangevallen.

Lees hieronder meer over het broze staakt-het-vuren tussen Iran en de VS:

De Amerikaanse aanvallen van vannacht waren een reactie op de Iraanse beschieting van een containerschip dat volgens Iran via een "ongeoorloofde route" door de Straat van Hormuz ging.

Nadat de GFS Galaxy was aangevallen is volgens de Britse maritieme autoriteiten brand uitgebroken op het schip. 23 opvarenden, onder wie tien bemanningsleden uit India, werden gered. Naar een van de opvarenden wordt nog gezocht.

Het leger van de VS heeft naar eigen zeggen vannacht ruim 140 doelen van de Revolutionaire Garde geraakt. Bij een aanval op de haven van Jask in het zuidoosten van Iran is volgens Iraanse media een militair van de Revolutionaire Garde om het leven gekomen. Al Jazeera schrijft dat het de negentiende gesneuvelde Iraanse militair is in vier dagen.

Daarnaast ging het luchtalarm af in Bahrein, de Verenigde Arabische Emiraten en Qatar, vanwege Iraanse raketten en drones die naar de landen onderweg waren. In Qatar werden explosies gehoord, maar over eventuele schade of slachtoffers is niets bekendgemaakt.

Ook een Amerikaanse luchtbasis in Jordanië zou zijn aangevallen, daar klonk eveneens het luchtalarm. Het Iraanse leger had eerder al aangekondigd dat het bombardementen van de VS zou beantwoorden met luchtaanvallen op Amerikaanse legerbases.

Oman ontbiedt ambassadeur Iran

Het Iraanse leger claimde dat het een commandocentrum van de VS in Oman had geraakt bij een aanval. Vanwege de aanval heeft Oman de Iraanse ambassadeur op het matje geroepen en formeel protest aangetekend tegen de aanvallen op dat land. Het ministerie van Buitenlandse Zaken van Oman zegt dat het de Iraanse ambassadeur heeft laten weten ontzet te zijn over de aanvallen en heeft Iran gemaand tot kalmte.

De Amerikaanse ambassade in Oman lijkt te vrezen voor nieuwe aanvallen op het land. De VS heeft Amerikanen in de steden Duqm en Musandam opgeroepen om binnen te blijven en niet in de buurt van ramen te komen.

De politie heeft gisteravond iemand aangehouden naar aanleiding van een vechtpartij bij het aanmeldcentrum in Ter Apel. Het is een man van 29 uit Budel.

Volgens een verslaggever van persbureau ANP kreeg een oudere asielzoeker uit het niets een trap van een andere man, waarop een vechtpartij uitbrak. De 29-jarige man werd door de beveiliging overgedragen aan de politie. De politie wil niet zeggen of het gaat om iemand uit azc Cranendonck in Budel of uit het dorp.

Gisteren waren er voor het eerst geen hulpverleners van het Rode Kruis en Vluchtelingenwerk Nederland bij de ingang van het aanmeldcentrum aanwezig. De organisaties hadden daartoe besloten na meerdere geweldsincidenten.

De avond verliep onrustig, met opstootjes en vechtpartijen, doordat met name een klein groepje mannen de confrontatie zocht met asielzoekers uit het aanmeldcentrum. De politie greep daarbij enkele keren in.

Niet meer veilig

Nadat er afgelopen week twee steekincidenten in twee dagen waren geweest, besloten de hulporganisaties vrijdagavond de hulpverlening op te schorten. Ze vinden het niet meer veilig genoeg voor hun medewerkers en mensen die zich voor hulp bij hen melden.

Op het grasveld voor de ingang zitten overdag mensen die niet naar binnen kunnen, omdat de limiet van 2000 is bereikt. Het Rode Kruis hielp mee bij het instappen in bussen die mensen naar de nachtopvang brengen en 's morgens weer terugbrengen naar de ingang.

's Avonds blijven er vaak groepen mannen achter en is de sfeer soms grimmig.

Steeds grimmiger

Burgemeester Velema van Westerwolde, waar Ter Apel onder valt, zegt in NRC dat er dit weekend 150 extra opvangplekken zijn geregeld in de noodopvang, maar vanaf morgen verwacht hij weer meer mensen bij de ingang.

Ook zegt hij dat er wordt gewerkt aan een oplossing, zodat de hulporganisaties hun werk weer veilig kunnen doen. "Al weken is duidelijk dat de situatie steeds grimmiger werd. Maar COA en ministerie grepen niet in. Zonder druk, zonder urgentie gebeurt er niks. Het is een eindeloze herhaling van steeds hetzelfde", zegt Velema.

Nieuwe maatregelen

Morgen komt het ministerie van Justitie en Veiligheid met nieuwe maatregelen voor de aanpak van overlastgevende asielzoekers. Eind mei riep minister Van den Brink de gemeenten opnieuw op om meer noodopvang te creëren voor asielzoekers.

Doordat het te druk is in Ter Apel worden alleen nog de meest kwetsbare asielzoekers toegelaten, vooral vrouwen en kinderen. Alleenstaande mannen blijven vaak achter voor de poort.

Een van de oorzaken dat het te druk is, is dat duizenden statushouders nog in azc's verblijven doordat ze geen onderdak kunnen vinden.

Op de A2 bij Best in Noord-Brabant is vanmiddag een motorrijder overleden na een botsing met een personenauto. De snelweg in de richting van Den Bosch is afgesloten.

Het ongeluk gebeurde rond 13.45 uur, schrijft Omroep Brabant. De motorrijder reed na de botsing tegen de vangrail. De politie doet onderzoek naar de toedracht.

Het slachtoffer is een 29-jarige man uit Almere. Er werden meerdere hulpdiensten opgeroepen, waaronder een traumahelikopter.

Het verkeer wordt vanaf knooppunt Batadorp omgeleid via Tilburg, meldt Rijkswaterstaat.

De natuurbrand in het zuiden van Spanje is onder controle, zegt de regiopresident van Andalusië Juan Manuel Moreno. De brand heeft 7000 hectare aan land verwoest, schrijven Spaanse media.

Het alarmniveau is verlaagd en de ongeveer duizend geëvacueerde mensen mogen geleidelijk terugkeren naar huis.

Nog acht vermisten

De brand brak donderdag uit in Los Gallardos in de provincie Almería en verspreidde zich snel, volgens Spaanse media korte tijd zelfs met een snelheid van bijna 100 meter per minuut.

Volgens Moreno wordt nog altijd gezocht naar acht vermiste mensen. Hij zegt dat er geen nieuwe meldingen van vermiste personen bij zijn gekomen.

Gisteren werd een Brits echtpaar gered dat met ernstige brandwonden in een ravijn werd gevonden, schrijft de Spaanse omroep RTVE. Ze waren een dag eerder vermoedelijk aan het wandelen toen ze werden omsingeld door de vlammen.

De brand heeft aan zeker twaalf mensen het leven gekost. In het gebied wonen veel buitenlanders. Onder de slachtoffers zijn enkele Belgen, vier Britten en een Spanjaard.

De slachtoffers werden overvallen door het vuur, schreven Spaanse media eerder. Volgens regiopresident Moreno zijn de autoriteiten langsgegaan bij mensen en is hun verteld om binnen te blijven of te vertrekken.

Sommigen hebben volgens hem de bevelen genegeerd en ervoor gekozen om via een alternatieve route te vluchten in plaats van de aanbevolen evacuatieroute te volgen, waarna ze werden ingesloten door de oprukkende vlammen.

'Laatste poging'

De zoon van een van de Belgische slachtoffers zegt tegen persbureau Reuters dat dat niet klopt. Volgens Thomas-Wolf Verdonckt zijn de Spaanse autoriteiten niet bij zijn vader langs geweest.

Verdonckt zegt dat hij zijn vader Stanislas, die in Bédar woonde, donderdagavond voor het laatst heeft gesproken toen het vuur richting het dorp oprukte.

"De mensen die zijn omgekomen, hebben geen bevelen genegeerd, want er werden geen bevelen gegeven", zegt Verdonckt. "Ze begonnen pas te rennen toen de vlammen hen bijna hadden bereikt. Het was hun laatste poging."

Zijn 63-jarige vader probeerde samen met buren eerst via de hoofdweg weg te komen, maar ze werden teruggedreven door de vlammen.

De groep probeerde vervolgens met de auto de andere kant op te rijden, via een doodlopend, onverhard pad dat tegen een berghelling aan loopt. Maar dat mislukte volgens Verdonckt, waarna ze in een laatste poging te voet richting de vallei vluchtten.

Verdonckt: "Het was geen keuze. Niemand had hun verteld dat het vuur uit die richting kwam en toen ze probeerden te vluchten, was het te laat."

Volgens Verdonckt vertelde een buurman die de brand had overleefd dat de vlammen zo dicht bij het huis kwamen dat ze het konden aanraken. De Andalusische autoriteiten hebben niet gereageerd op het verhaal van Verdonckt.

Staatssecretaris Van der Burg wil volgende week van het bestuurscollege van Bonaire een concrete datum horen waarop de eerste openbare bus gaat rijden. Aan de vooravond van zijn werkbezoek voert hij de druk op het eilandbestuur op. "We hebben het geld overgemaakt. Er ligt een plan, begrijp ik, maar er rijdt geen bus", zei Van der Burg tijdens een ontmoeting met de pers.

Op Bonaire rijden dagelijks busjes met toeristen van cruiseschepen, hotels en het vliegveld. Maar inwoners kunnen niet bij een halte wachten op een bus naar hun werk, school of het ziekenhuis. De bijzondere Nederlandse gemeente heeft nog altijd geen reguliere openbaarvervoersdienst met vaste routes, haltes, vertrektijden en tarieven.

Van der Burg dringt aan op spoed. "Dit is gewoon een openbaar lichaam van ons, een gemeente van ons. Op het moment dat je daar geld aan geeft, wil je ook gewoon het resultaat daarvan zien."

Toeristenbusjes, geen openbaar vervoer

De busjes op Bonaire maken geen deel uit van een openbaarvervoersnetwerk. Chauffeurs zijn vooral zelfstandig ondernemers. Zij rijden schoolkinderen, personeel of toeristen, maar zijn niet verplicht een vaste route te onderhouden.

Cruisetoeristen leveren bovendien meer op dan inwoners die dagelijks tussen Rincon en Kralendijk reizen. Een chauffeur vertelde de NOS eerder dat een rit met negen lokale passagiers hem ongeveer 50 dollar opleverde. Met een bus vol cruisetoeristen kon hij ongeveer 250 dollar verdienen.

In 2024 waren er 35 vergunningen voor personenvervoer en stonden verspreid over Bonaire dertien bushokjes. Toch kon niemand daar volgens een vaste dienstregeling instappen. Inwoners zonder auto moeten een lift regelen, een taxi nemen of proberen een plek te krijgen in een particulier busje.

Volgens Van der Burg is betaalbaar vervoer ook een kwestie van bestaanszekerheid. "De olieprijzen gaan eerder omhoog dan omlaag, dus ook de benzineprijzen. Dan is het fijn als er een alternatief is voor de veel te dure auto."

Deadline na deadline

Bonaire en het Rijk spraken af dat in 2025 openbaar vervoer zou starten. Nederland stelde in 2024 eenmalig 600.000 euro beschikbaar en vanaf 2025 jaarlijks 400.000 euro. Maar het afgesproken begin in 2025 werd niet gehaald. Daarna koppelde het eilandbestuur de busdienst aan plannen voor woningbouw en gebiedsontwikkeling, uitgevoerd door een nog op te richten overheids-nv.

In april 2026 werd september als startmaand genoemd, maar het nieuwe bestuurscollege vond die planning onhaalbaar. Daarna verschoof de aandacht naar een eerste lijn tussen Rincon en Kralendijk, mogelijk in het eerste kwartaal van 2027. Ook die datum is nog niet formeel vastgesteld door het eilandbestuur.

'Liever met een 6 rijden'

Van der Burg vindt dat de koppeling met woningbouw, wegen en gebiedsontwikkeling de eerste buslijn niet langer mag vertragen. Tijdens zijn bezoek, van morgen tot en met vrijdag, wil hij van het eilandbestuur horen wanneer de bus daadwerkelijk gaat rijden.

"Hele mooie, goede schema's zijn belangrijk", zei hij van tevoren. "Maar veel belangrijker is dat die bus gaat rijden. Je kunt daarna perfectioneren. Maar liever met een 6 rijden dan met een 9 in de stalling."

Op de vraag of hij voorlopig alleen kan informeren en druk kan zetten, antwoordde hij: "Ik ga nog niet zo ver door te zeggen: anders neem ik mijn geld terug."

Preservationists usually take great care to prevent fungi from appearing the world of art, but in the case of [Kexin Wang]’s Funguy project, the fungus itself is the art. It …read more

In Qatar is voormalig staatshoofd sjeik Hamad overleden. Hij was emir van 1995 tot 2013 en wordt gezien als de architect van de rijke oliestaat die Qatar nu is. Sjeik Hamad bin Khalifa Al Thani was 74 jaar.

Onder zijn bewind vonden economische, sociale en culturele hervormingen plaats en verwierf Qatar zijn huidige status in de wereld. Qatar is nu een internationale speler als het gaat om diplomatie, media en investeringen. Het is eigenaar van het gerenommeerde Britse warenhuis Harrods, Qatar Airways is een grote internationale vliegmaatschappij en de invloedrijke nieuwszender Al Jazeera is er gevestigd.

In 2004 werd de grondwet aangepast en er werden gemeenteraadsverkiezingen ingesteld, waarbij ook vrouwen konden kiezen en zich verkiesbaar konden stellen.

Hamad trad in 2013 terug ten gunste van zijn zoon sjeik Tamim bin Hamad Al Thani, toen 33. Daarmee brak hij met de traditie in de Golfstaat dat de leider aan de macht blijft tot hij overlijdt of wordt afgezet.

Geliefd

Het werd gezien als een poging om de roep om hervormingen zoals in landen in de regio tijdens de Arabische Lente voor te zijn. Daarbij wilde de overwegend jonge bevolking van landen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika moderner leiderschap. In een aantal landen leidde dat tot het omverwerpen van het regime. Qatar steunde als een van de weinige Arabische landen deze pro-democratieprotesten.

Hamad bleef ook na zijn aftreden geliefd. Dat was onder meer te zien bij de openingswedstrijd van het WK voetbal in 2022 in de hoofdstad Doha, toen hij een daverend applaus kreeg.

Ook het Nederlandse Koninklijk Huis staat stil bij het overlijden van Hamad. Koningin Beatrix bracht in 2011 als eerste Nederlandse staatshoofd een bezoek aan het emiraat:

Sjeik Hamad werd opgeleid aan de Britse militaire academie Sandhurst, waarna hij commandant van het leger van Qatar en minister van Defensie werd. Zijn takenpakket werd steeds uitgebreider en hij begon ook plannen te maken voor de enorme olie- en gasvoorraden van het land.

In 1995 nam hij via een paleiscoup de macht over van zijn vader, die daarna tien jaar in ballingschap in het buitenland leefde. Hij stelde het land steeds meer open voor invloeden van buiten, waarvan Al Jazeera een voorbeeld is.

Internationale kritiek

De manier waarop Qatar zich onder Hamad ontwikkelde, leidde in het Midden-Oosten en bij westerse bondgenoten als de VS ook tot kritiek, onder meer vanwege de banden met de sjiitische machthebbers in Iran, het militante Hamas in de Palestijnse Gebieden en de verboden Egyptische Moslimbroederschap.

De berichtgeving van Al Jazeera, dat onder meer verklaringen van de terroristische organisatie Al Qaida uitzond, droeg daaraan bij. De zender werd ervan beschuldigd de standpunten van het regime uit te dragen. Aan de andere kant werd de nieuwszender geprezen vanwege de nieuwe koers die werd ingeslagen ten opzichte van de traditionele Arabische media.

Hamad probeerde ook in de sport internationaal aanzien te krijgen, en slaagde er met een succesvolle lobby in het WK voetbal van 2022 naar Qatar te halen. Daarbij zouden landen zijn omgekocht om op Qatar te stemmen.

Gaza

Niet lang voor zijn aftreden opende Hamad een kantoor voor de Afghaanse Taliban in Qatar. Daaruit volgden gesprekken tussen de VS en Afghanistan, die uiteindelijk leidden tot de chaotische terugtrekking van de NAVO en de VS uit Afghanistan in 2021. Onmiddellijk daarna veroverden de Taliban de macht in het land.

Sjeik Hamad probeerde ook de Syrische dictator Assad ervan te overtuigen op te stappen. De Palestijnse zaak ging hem het meest aan het hart. Een van de laatste buitenlandse bezoeken die hij aflegde was in 2012 aan Gaza, waar toen al meer dan tien jaar geen staatshoofd op bezoek was geweest. Naar aanleiding van zijn steun is er zowel in Gaza als in Zuid-Libanon een stad naar hem genoemd.

Met het Witte Huis, het Congres en een conservatief Hooggerechtshof domineren de Republikeinen de Amerikaanse politiek. De Democraten kraken hun hersenen daarom al ruim een jaar hoe ze die vergaande macht van president Trump kunnen inperken. Een manier is het selecteren van de juiste kandidaten waardoor ze in november de tussentijdse verkiezingen voor het Congres kunnen winnen.

Maar deze week viel er in Maine een belangrijke kandidaat weg na beschuldigingen van verkrachting en mishandeling. Daardoor lijkt het winnen van een Senaatszetel ten opzichte van de Republikeinen lastig in die staat. En dus gaat de partij bij zichzelf te rade: kiezen we voor een populistische koers of toch meer een gematigde koers in aanloop naar november?

Progressief geluid

De weggevallen Graham Platner vertolkte een geluid dat het laatste jaar meer te horen is binnen de partij. Een progressief populistisch geluid dat graag in wil gaan tegen de gevestigde orde in Washington. Deze politici pleiten voor een betaalbare gezondheidszorg voor iedereen, zijn kritisch tegenover het bondgenootschap met Israël en pleiten voor een hardere toon tegenover Trump.

Hiermee willen deze Democraten zich van het beeld ontdoen dat de Democratische partij vooral te elitair is en er niet meer is voor de gewone Amerikaan. Dat laatste is een stempel dat Trump met andere Republikeinen succesvol op de partij heeft gedrukt.

De linkse beweging blijkt succes te hebben. In New York en Colorado wonnen bij de Democratische voorverkiezingen voor het Huis van Afgevaardigden kandidaten die zichzelf bestempelden als democratisch socialistisch. De tak van de partij die vooral onder oud-presidentskandidaat Bernie Sanders bekend is geworden. Ook in Michigan doet een progressieve, socialistische kandidaat het vooralsnog beter dan de meer gematigde Democraat.

Burgemeester New York

Deze Democraten denken dan ook dat dit de toekomst is van hun partij en dat ze hiermee de verkiezingen in november kunnen winnen. Ze volgen het voorbeeld van Zohran Mamdani, de burgemeester van de stad New York. Hij voerde een flitsende campagne waarin hij de economische ongelijkheid in Amerika aan de kaak stelde.

Het was een boodschap die onder zijn kiezers aansloeg in het Amerika van Trump waar de prijzen stijgen, maar de president zelf meer dan één miljard euro opstreek tijdens zijn presidentschap. Door zijn succes heeft hij zich ontpopt als een van de leiders van deze beweging.

Maar de traditionele vleugel van de partij is bezorgd. Want werkt diezelfde progressieve politiek ook in een conservatieve landbouwstaat als bijvoorbeeld Iowa? Het is niet voor niets dat een gematigde Democratische kandidaat daar won van een progressieve kandidaat. Daarom ondertekende een tiental Democratische Afgevaardigden al een brief waarin zij zich afzetten tegen de socialistische toon. 'Wij zijn kapitalisten, geen socialisten", schreven ze.

En het zijn niet alleen de economische standpunten die schuren, beide vleugels stellen zich ook totaal anders op richting Israël. Democratisch socialisten zijn te pro-Palestijns vinden gematigde Democraten en volgens sommigen zit er zelfs een antisemitische ondertoon in die steun. Zo wordt vaak een voorbeeld aangehaald dat de socialisten op de dag van de aanslagen van Hamas in Israël in oktober 2023 direct hun solidariteit met Palestina uitspraken. Voor gematigde Democraten is Israël nog altijd een van de belangrijkste bondgenoten van de VS en is het opschorten van bijvoorbeeld militaire steun ondenkbaar.

Deze traditionelere vleugel wil dan ook vooral laten zien dat de socialistische tactiek al snel als te links en te extreem kan worden gezien. Een frame dat Donald Trump ook graag gebruikt. In zijn speech op Onafhankelijkheidsdag stelde hij de democratisch socialisten gelijk aan communisten en zegt dat "Amerika opnieuw wordt aangevallen" en dat je de volgens hem communistische dreiging "net als bij kanker snel moet behandelen".

De gematigde tak van de Democraten is dan ook bang dat de partij zo munitie geeft aan de Republikeinen en dat hun partij het straks aflegt tegenover Republikeinse kandidaten in november.

De discussie over welke richting de partij op moet, zal nu in Maine in het klein worden gevoerd. Daar moet binnen twee weken een nieuwe kandidaat worden gekozen als vervanger voor de opgestapte Platner. Die voorverkiezing zou kunnen laten zien welke weerslag het schandaal van Platner op de partij heeft gehad.

Chuck Schumer, de leider van de Democraten in de Senaat, bagatelliseert de ideeënstrijd vooralsnog: "We zien vanuit allerlei geledingen in onze partij een enorme energie. En die energie gaan we bundelen om in november te winnen." Want ondanks de verschillende stromingen in de partij hebben de Democraten in ieder geval wel één ding gemeen: ze willen bij de tussentijdse verkiezingen een of beide kamers van het Congres veroveren om het Donald Trump zo lastig mogelijk te maken voor de rest van zijn presidentstermijn.

In het Amerikaanse Yellowstone-park is een toerist vrijdagavond ernstig gewond geraakt nadat een bizon hem ongeveer 2,5 meter de lucht in gooide. De man werd geraakt door de hoorn van een stier en kwam op zijn zij terecht.

Het incident gebeurde op een camping in het beroemde natuurpark in de staat Wyoming. Fotograaf Mike MacLeod uit Montana filmde de aanval. Hij vertelde aan de lokale nieuwssite Cowboy State Daily dat de bizon "erg onrustig was en op alles en iedereen afging".

MacLeod vertelt dat de bizon al eerder op de camping op mensen afstormde. Een groep kinderen die op afstand foto's maakte, kon op tijd wegkomen. Toen de kinderen waren gevlucht, bleef de bizon onrustig rondlopen.

Dat was het moment waarop MacLeod begon met filmen:

De man die later werd aangevallen liep met zijn kleinzoon over een weg. Op beelden van MacLeod is te zien dat de twee op voldoende afstand van de bizon staan. Ze stopten even om foto's te maken wanneer het dier op de grond ligt.

De situatie verandert vervolgens wanneer een witte pick-uptruck in beeld verschijnt. "De bizon stormde op de pick-uptruck af. De bestuurder zag dat gebeuren en reed door. De bizon ging daarna naar de plek waar de man en de kleinzoon zich achter de bomen verborgen hielden", vertelt MacLeod.

Wat te doen met bizons

De Amerikaanse parkdienst adviseert bezoekers van Yellowstone om ruim 20 meter afstand te houden van bizons. Dichter bij komen voor een foto is niet toegestaan.

Als een bizon binnen die afstand komt, wordt bezoekers aangeraden afstand te nemen. Gedrag zoals met de kop bewegen, staren, met de poten over de grond schrapen, loeien of de staart omhoog houden, kan erop wijzen dat het dier zich bedreigd voelt en mogelijk gaat aanvallen.

Ook adviseert de parkdienst om in de auto te blijven als bizons op de weg staan. Bestuurders moeten wachten tot de dieren zelf verder lopen en niet proberen ze weg te jagen.

De kleinzoon wist weg te komen, maar de oudere man werd door het dier achtervolgd. De bizon raakte hem met zijn linkerhoorn bij zijn heup en gooide hem door de lucht. "Hij maakte een perfecte salto en landde op zijn zij", zegt MacLeod.

Toen de man op de grond lag, bleef de bizon in de buurt staan. MacLeod besloot in te grijpen omdat hij bang was dat het dier de man opnieuw zou aanvallen. Hij stopte met filmen, rende op de bizon af en probeerde het dier af te schrikken. Meer omstanders deden hetzelfde, waarna de bizon wegrende.

Hulpverleners van Yellowstone namen daarna de zorg voor het slachtoffer over. Zijn kleinzoon vertelde later aan MacLeod dat zijn grootvader ernstige verwondingen heeft en in kritieke toestand verkeert.

Tweede incident in korte tijd

Volgens MacLeod valt niemand iets te verwijten. Bezoekers hielden afstand en waarschuwden elkaar voor de bizon. "Ik zag niemand dichtbij komen. Mensen riepen: 'Pas op, er komt een bizon aan', en ze hielden afstand."

De jaarlijkse paartijd van bizons kan een rol hebben gespeeld in het gedrag van het dier. Tussen juni en september kunnen mannetjes agressiever zijn doordat ze strijden om dominantie en vrouwtjes. "Je kon zien dat hij geagiteerd was en op alles en iedereen afging", zegt hij.

Het is het tweede incident tussen een mens en een bizon in Yellowstone in een paar weken tijd. Op 26 juni raakte een 12-jarig kind gewond in het park door een aanval van een bizon.

Orkaan Bavi heeft het oosten van China bereikt. De storm bracht zware regen en harde wind naar de kustprovincie Zhejiang, waar bijna 2 miljoen mensen waren geëvacueerd.

Bavi kwam zaterdagavond rond 23.20 uur lokale tijd aan land bij de kuststad Yuhuan en trok daarna verder naar het gebied rond de miljoenenstad Wenzhou. De orkaan was inmiddels afgezwakt tot een tropische storm, maar bleef gevaarlijk door de grote hoeveelheden regen.

In Yueqing, een kuststad in de omgeving van Wenzhou, vielen volgens de Chinese staatszender CCTV meer dan 1300 bomen om. Meer dan 700 bomen werden volledig ontworteld. Hulpdiensten gebruikten graafmachines en kettingzagen om overstroomde straten vrij te maken van omgevallen bomen. In het noorden van de stad werd ook een aardverschuiving gemeld waarbij grote rotsblokken op een bergweg terechtkwamen.

Een inwoner van Yueqing vertelt aan persbureau Reuters dat de wind zo krachtig was dat dakpannen en takken naar beneden vielen. Hij zegt dat het water in een kanaal bij zijn woning nog nooit zo hoog had gestaan.

Door het water veroorzaakte op veel plekken overstromingen:

Ook Taiwan kreeg te maken met het noodweer. Volgens de Taiwanese brandweer raakten daar 134 mensen gewond, vooral doordat mensen van hun motor vielen, uitgleden of werden geraakt door voorwerpen. Er zijn geen doden gemeld. Door de storm werden 137 internationale en 62 binnenlandse vluchten geannuleerd.

In China leidde Bavi ook tot verstoringen in het verkeer. In Hangzhou werden twee grote treinstations tijdelijk gesloten en op de luchthaven Xiaoshan werden 327 vluchten geschrapt. In Shanghai werden 1620 treinritten en 684 vluchten geannuleerd.

Meteorologen waarschuwen dat delen van China de komende dagen nog honderden millimeters regen kunnen verwachten. Daardoor blijft het risico op overstromingen en aardverschuivingen bestaan.

Vehicles long ago began to incorporate electronics and software, to the point that modern vehicles increasingly have a sort of architecture problem. The software end of things evolves ever more …read more

De Britse politie heeft een man aangehouden op verdenking van de moord op politica Ann Widdecombe. De verdachte werd opgepakt in South Yorkshire, zo'n 430 kilometer van de woning van Widdecombe in het graafschap Devon, waar zij donderdag dood werd aangetroffen.

De verdachte is een Brit van 28. Hij zit vast en wordt verhoord. Volgens de politie zijn er geen aanwijzingen dat de moord een terroristisch motief had.

Widdecombe werd donderdag rond het middaguur met ernstige verwondingen gevonden in haar woning in Haytor. Rechercheurs denken dat zij ongeveer een dag eerder is aangevallen.

Eerder werd een 26-jarige man aangehouden op verdenking van moord. Hij werd gisteren vrijgelaten en wordt niet langer als verdachte beschouwd. De politie geeft voorlopig geen signalementen of camerabeelden vrij, omdat die het onderzoek zouden kunnen schaden.

Politieke loopbaan

Widdecombe (78) was jarenlang een prominente politica voor de Conservatieve Partij. Tussen 1987 en 2010 was zij lid van het Britse Lagerhuis en onder premier John Major was zij staatssecretaris voor onder meer het gevangeniswezen.

Na haar vertrek uit de landelijke politiek werd zij onder meer lid van het Europees Parlement namens de Brexit Party. Sinds 2023 was zij woordvoerder Immigratie en Justitie van de rechts-populistische partij Reform UK.

Haar dood leidde tot veel reacties uit de Britse politiek. Onder anderen premier Keir Starmer, oppositieleider Kemi Badenoch en Reform UK-leider Nigel Farage betuigden hun medeleven.

De Amerikaanse senator Lindsey Graham is op 71-jarige leeftijd overleden. De Republikein stierf onverwacht na een kort ziekbed.

Wat hij mankeerde, is niet bekendgemaakt. Volgens NBC News is Graham overleden aan een hartaanval. De nieuwszender zegt audio-opnames te hebben waarop de politiemelding te horen is.

Steun voor Oekraïne

Graham werd in 1994 gekozen in het Huis van Afgevaardigden namens de staat South Carolina. In 2002 werd hij gekozen in de Senaat, waar hij uitgroeide tot een invloedrijk politicus. Hij deed dit jaar weer een poging om voor een vijfde termijn herkozen te worden en werd daarbij gesteund door de Amerikaanse president Trump.

Hij was aanvankelijk een uitgesproken tegenstander van Donald Trump, maar veranderde na diens verkiezing in 2016 tot een loyaal aanhanger van de president. Hij pleitte onder meer voor een harde aanpak van Iran en vond steun aan Oekraïne belangrijk. Deze week was hij nog in Kyiv op bezoek bij president Zelensky.

Graham deed in 2016 een gooi naar het presidentschap namens de Republikeinse partij maar kreeg niet genoeg steun. Tijdens de race had hij geregeld ruzie met zijn tegenstander Trump.

Zo noemde hij Trump destijds een kneus omdat die Grahams goede vriend en voormalig senator John McCain geen oorlogsheld vond. Trump noemde Graham vervolgens een idioot. Ook las hij op een bijeenkomst Grahams privénummer op en riep hij zijn aanhangers op om hem massaal te bellen.

Toen Trump aangaf dat hij een inreisverbod op mensen uit moslimlanden wilde instellen, zei Graham: "Hij is een racistische, xenofobe, religieuze fanaticus. Hij vertegenwoordigt mijn partij niet."

Buitenlandadviseur

Hoewel Graham later een van Trumps grootste aanhangers werd, stond hij niet altijd achter het beleid van de president. Zo was hij vorig jaar kritisch over het besluit van Trump om 1500 Amerikanen die vervolgd werden voor de bestorming van het Capitool op 6 januari 2021 gratie te verlenen. Volgens Graham zou dat tot meer geweld leiden.

Desondanks stond Graham aan Trumps zijde, zowel in het Witte Huis als op de golfbaan, en adviseerde hij de Amerikaanse president op het gebied van buitenlands beleid, met name over Iran en Rusland. Vrijdag had Graham nog aangekondigd een akkoord te hebben bereikt met de Amerikaanse regering over het uitwerken van een nieuw pakket sancties tegen Rusland.

Trump heeft gereageerd op de dood van Graham en noemt hem "een van de beste mensen en senatoren die ik ooit heb gekend". "Hij was altijd aan het werk en een ware Amerikaanse patriot. Lindsey zal enorm gemist worden!!!"

De senator stond ook bekend om zijn steun aan Israël. Hij reisde daar regelmatig naartoe en steunde Israëls oorlog in Gaza en in Libanon. De Israëlische extreemrechtse politicus Ben-Gvir zegt dat "Israël een van zijn grootste vrienden" heeft verloren.

De Israëlische premier Netanyahu beaamt dat. "Lindsey begreep dat de veiligheid van Israël en de VS onlosmakelijk verbonden zijn."

Zijn onvoorwaardelijke steun voor Israël kwam hem geregeld op kritiek te staan. Zo zei hij dat Palestijnen de "meest geradicaliseerde bevolkingsgroep ter wereld" zijn en dat ze van jongs af aan hebben geleerd om "joden te haten". Ook zei hij dat Gaza moest worden verwoest, zoals dat tijdens de Tweede Wereldoorlog ook gebeurde met Berlijn en Tokio. Critici veroordeelden zijn opmerkingen en beschuldigden hem van racisme tegen de Palestijnen.

Tata Steel werd wel vaker voor de rechter gesleept, maar deze week gebeurde het voor de eerste keer in het kader van het strafrecht. Als het bedrijf schuldig wordt bevonden, kunnen de gevolgen zeer groot zijn, zeggen experts tegen de NOS.

Gevangenisstraffen, enorme boetes en het uitschakelen van de fabriek zijn mogelijke uitkomsten van het strafproces tegen de grootste vervuiler van Nederland. Het is wel de vraag of het zo ver komt.

De maximale boete kan oplopen tot 10 procent van de jaaromzet van Tata Steel Nederland, zegt Sjoerd Lopik. Hij is advocaat en onderzoeker milieurecht aan de Universiteit Leiden. De boete zou in dit geval maximaal zo'n 600 miljoen euro zijn en dat zou volgens hem "astronomisch" zijn.

"In de praktijk zie je dat het meestal veel lager wordt", zegt Lopik, die promoveerde op de rol van het strafrecht in milieuzaken. Er klinkt ook vaak kritiek dat boetes te laag zouden zijn. Ze staan niet in verhouding tot de winsten die bedrijven kunnen genereren doordat ze de regels niet hebben gevolgd, zegt Lopik. "Een rechter kan vatbaar zijn voor dat soort kritiek en dat meenemen in het vonnis."

Besparing kan boete worden

Naast een hoge boete is het ook denkbaar dat Tata Steel een schadevergoeding moet betalen aan omwonenden. Het bedrijf investeerde de afgelopen jaren honderden miljoenen in het tegengaan van milieuoverlast. Toch kan het bedrijf een extra sanctie krijgen, omdat er niet is geïnvesteerd volgens al gemaakte afspraken. Dat noemen juristen het ontnemen van wederrechtelijk verkregen voordeel.

"Als Tata op die manier geld heeft kunnen besparen, dan kan de rechter dat gaan zien als crimineel geld", zegt Joep Lindeman, hoogleraar strafprocesrecht aan de Universiteit Utrecht. "Als dit bewezen kan worden, kan dat economische voordeel Tata worden ontnomen. Dat betekent dat het bedrijf aan het Openbaar Ministerie (OM) moet betalen."

Alles bij elkaar opgeteld kunnen het volgens Lindeman "financieel pittige sancties" worden voor het staalbedrijf. Daarnaast is het volgens de hoogleraar zelfs mogelijk dat de strafrechter het bedrijf stillegt. "Maar zulke forse ingrepen werden in het verleden weinig toegepast."

Tata Steel ligt in de IJmond, tussen verschillende plaatsen in. Ontdek meer over het staalbedrijf en de omgeving:

Andere gevolgen van deze zaak zouden kunnen zijn dat bestuurders in de gevangenis belanden. Het OM gaat eerst onderzoeken of het personen wil gaan vervolgen. De maximale straf kan oplopen tot vijftien jaar als bewezen kan worden dat de uitstoot doden tot gevolg heeft gehad.

Dan moet eerst worden vastgesteld dat Tata strafrechtelijke feiten heeft gepleegd en vervolgens dat een bestuurder dat persoonlijk had kunnen voorkomen. In de praktijk blijkt het vaak ingewikkeld om dat te bewijzen.

Taakstraf

Als dat toch lukt, is het niet aannemelijk dat een bestuurder lang achter de tralies moet zitten, zeggen juristen. Lindeman: "Daar zijn weinig voorbeelden van in de Nederlandse rechtspraak. Als bestuurders worden veroordeeld, zien we vaker korte of voorwaardelijke gevangenisstraffen of een taakstraf."

Wat voor taakstraf iemand moet doen, wordt bepaald door de reclassering. En het is niet per se zo dat iemand die wordt veroordeeld voor het veroorzaken van milieuschade vervolgens vuilnis moet gaan prikken. Het kan van alles zijn, van hagen snoeien tot werk bij de voedselbank of een dierenasiel.

"Met een taakstraf wil je deels bereiken dat iemand niet weer de fout ingaat", zegt een woordvoerder van Reclassering Nederland. "Als je een delict hebt gepleegd, kan je op die manier iets teruggeven aan de samenleving, op een manier die niet mogelijk is met een gevangenisstraf."

Enorme reputatieschade

De vervolging van het staalbedrijf komt op een precair moment. Tata wil graag een subsidie van twee miljard euro van de overheid om te vergroenen. In een intentieverklaring van vorig jaar staat dat de regering zich per direct kan terugtrekken bij een strafrechtelijk onderzoek "dat ernstige zorgen doet ontstaan bij de Staat over het aangaan van de maatwerkafspraak".

Het kabinet heeft deze week nog laten weten dat het op zich nog mogelijk is voor de staalmaker om dat geld te krijgen. In september komt het kabinet erop terug.

Ongeacht de uitkomst van de strafrechtelijke procedure betekent de vervolging enorme reputatieschade, zeggen juristen. Lopik: "Het kan zeker een negatieve invloed hebben op het subsidietraject." Pas in november maakt het Openbaar Ministerie bekend hoe de aanklachten tegen Tata Steel en eventuele medewerkers er precies uitzien.

Bij een schietpartij tijdens een straatfestival in de Canadese stad Toronto zijn twee mensen om het leven gekomen. Meerdere anderen raakten gewond. Volgens de politie werd rond 20.00 uur lokale tijd geschoten tijdens het drukbezochte festival, waar op dat moment naar schatting 13.000 mensen aanwezig waren.

De politie gaat ervan uit dat ten minste twee schutters het vuur op elkaar openden. "Dit lijkt een schotenwisseling te zijn geweest tussen twee personen die elkaar als doelwit hadden", zei plaatsvervangend politiechef Frank Barredo tijdens een persconferentie.

Er zijn twee vuurwapens teruggevonden. Er zijn nog geen verdachten aangehouden. De politie vermoedt dat de schutters na het vuurgevecht door de menigte zijn gevlucht. Er zijn nog geen arrestaties verricht. Wie de twee dodelijke slachtoffers zijn, is niet bekend.

Paniek onder festivalbezoekers

Na de schoten ontstond paniek onder de duizenden bezoekers. Op beelden is te zien dat mensen massaal wegvluchten terwijl politievoertuigen, ambulances en zwaarbewapende agenten naar het festivalterrein trekken.

Een verslaggever van de Canadese zender CBC die bij het festival aanwezig was, meldt dat er vlak bij het hoofdpodium werd geschoten. Ze hoorde meerdere schoten kort na elkaar.

Ook een producent van CBC was aanwezig. Hij beschrijft hoe bezoekers in paniek wegvluchtten. "Mensen vielen over elkaar heen, renden restaurants binnen en stootten terrasmeubilair om", vertelt hij. Op een filmpje dat hij maakte, zijn hulpverleners te zien die slachtoffers behandelen op straat. CBC heeft die beelden niet gepubliceerd.

De politie was met veel mensen op de been om de locatie van de schietpartij af te zetten:

Burgemeester van Toronto Olivia Chow noemt de schietpartij "een roekeloze, verachtelijke daad van geweld op een drukbezocht festival". Ze betuigt haar medeleven aan de nabestaanden en gewonden en zegt dat de politie alle middelen krijgt om de daders op te sporen.

Ook premier Mark Carney reageerde. Hij schrijft "geschokt" te zijn door het geweld. "Mijn gedachten zijn bij de families die hun dierbaren hebben verloren en bij iedereen die door deze afschuwelijke gebeurtenis is getroffen."

Jaarlijks festival

Het festival Salsa on St. Clair is een jaarlijks straatfestival dat de Latijns-Amerikaanse cultuur viert en dit jaar voor de 22ste keer werd gehouden. Het evenement geldt als een van de grootste zomerfestivals van Toronto en staat volgens CBC bekend als een veilig en gezinsvriendelijk evenement.

Hoewel Canada strengere vuurwapenwetten kent dan de Verenigde Staten en grootschalige schietpartijen relatief zeldzaam zijn, komt vuurwapengeweld ook daar voor. In 2020 voerde de Canadese regering strengere regels in. Verschillende aanvalswapens werden verboden, nadat bij een aanslag in de provincie Nova Scotia 22 mensen waren gedood.

De komst van nieuwe elektriciteitshuisjes leidde de afgelopen jaren in meerdere gemeenten tot ophef. Netbeheerders zagen mensen in verweer komen tegen het plaatsen van de weinig aantrekkelijke huisjes, waarin stroom geschikt wordt gemaakt voor gebruik in woningen. Lastig, want tot 2040 zijn er bijna 50.000 extra nodig in Nederland. Netbeheerders en gemeenten proberen de klachten nu vaker te voorkomen, blijkt na een rondgang onder netbeheerders.

Zo heeft Utrecht een wedstrijd georganiseerd om buurtbewoners mee te nemen in de besluiten. De stad wil de plaatsing van de 'trafohuisjes' die nodig zijn in de binnenstad "wat leuker maken". Bewoners mochten ideeën bedenken voor het uiterlijk van de gebouwtjes. Daar gingen ontwerpers mee aan de slag en een jury bepaalde deze week de winnaars.

Inwoners stuurden 39 ideeën in. Verschillende mensen vonden dat Nijntje thuishoort op de transformatorhuisjes. Iemand schreef dat "ieder karakter uit Dick Bruna's Nijntje een eigen huisje moet krijgen". Er kwamen ook wildere ideeën binnen, zoals een aquarium rondom het huisje of een jungle met dieren.

Uitvoerbaar en veilig

De ontwerpers gebruikten de inzendingen als inspiratiebron, maar moesten wel rekening houden met de uitvoerbaarheid en veiligheidseisen van netbeheerder Stedin. Een echte jungle zit er dus niet in. De drie winnaars hebben volgens de jury kunstwerken bedacht die "de energietransitie een sprekend Utrechts gezicht geven".

Hieronder de winnaars:

Oerlelijk, noemden inwoners van Baarn bij RTV Utrecht het transformatorhuisje dat in 2020 plotseling voor de Pauluskerk werd gezet. Zes jaar later staat het er nog steeds. Wel is er wat groen omheen gezet en de inwoners zijn eraan gewend geraakt, zegt voormalig wethouder openbare ruimte Mark Eijbaard tegen de NOS.

Hij was zes jaar geleden raadslid in Baarn en vroeg zich af of dat huisje niet achter de kerk had gekund, zodat het minder in het zicht stond.

Als wethouder zag hij vervolgens dat de ruimte voor een transformatorhuisje erg beperkt is. "Zeker in de gemeente Baarn. Vaak is er maar één locatie mogelijk of hooguit twee." Dat hangt onder meer af van de kabels onder de grond.

Stedin zegt daarom nu de mogelijkheid te bieden om het huisje te camoufleren met groen of "te verfraaien met een muurschildering of een sedumdak". Enexis ziet ook dat gemeenten vaker voor schilderingen of groen op de huisjes kiezen, zoals bijvoorbeeld in het Limburgse Ospel.

Baarn wil ze laten schilderen in de stijl van Escher, vertelt Eijbaard. De kunstenaar woonde er van 1941 tot 1970. Wanneer de trafohuisjes te bewonderen zijn, weet hij nog niet.

Hele buurt aangepakt

Transformatorhuisjes zijn nodig om het elektriciteitsnet uit te breiden. Utrecht loopt wat dat betreft nu al tegen de grenzen aan. Sinds 1 juli geldt een aansluitstop in het grootste deel van de provincie. Aanvragen voor een zwaardere aansluiting komen op een wachtlijst.

Voor de uitbreiding zijn ook dikkere kabels nodig, waardoor ongeveer een op de drie straten open moet. Zo kunnen ook de werkzaamheden er omheen tot overlast leiden.

Netbeheerders zeggen dat ze daarom de afgelopen jaren hebben gewerkt aan een 'buurtaanpak'. "We proberen de wijk in één keer klaar te maken voor de toekomst", zegt Liander, netbeheerder in Noord-Holland, Gelderland, Flevoland en Friesland. "Dan gaat de wijk op de schop, zodat we niet telkens voor een andere straat moeten terugkomen. Vervolgens kan de wijk er de komende tientallen jaren weer tegenaan."

Of deze buurtaanpak, de schilderingen en de ontwerpwedstrijd gaan helpen met het accepteren van transformatorhuisjes in de buurt is nog onzeker. In Utrecht duurt het nog een tijdje voordat de ontwerpen met Nijntje en groene planten in het echt te zien zijn. Van 2027 tot 2030 worden ze op verschillende plekken in de stad geplaatst.

Targeted towards refined female gamers unlike the savagery of the mainstream game consoles of the era, 1995’s Casio Loopy was a bit of an oddity of a game console. Despite …read more

Goedemorgen! Vandaag speelt Sinner tegen Zverev in de Wimbledon finale voor mannen. En in Den Haag treedt cabaretier Harrie Jekkers voor het laatst op.

Eerst het weer: zonnig, maar in het noorden soms ook wat bewolking. Maxima van 23 graden in het noorden tot 32 graden in Limburg. De noordelijke wind waait matig, kracht 3. Langs de westkust in de namiddag en avond soms windkracht 5.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

De Straat van Hormuz is voorlopig volledig dicht voor alle scheepvaart, zegt de Iraanse Revolutionaire Garde. Het elitekorps heeft opnieuw een passerend schip beschoten. Het schip gebruikte een "ongeoorloofde route" om door de zeestraat te varen, stelt de Garde in een verklaring die door staatmedia is gepubliceerd.

Volgens de VS hebben Iraanse strijdkrachten een containerschip geraakt. "Een bemanningslid is vermist en het schip kan zijn reis niet vervolgen vanwege een brand aan boord en grote schade aan de machinekamer", zegt het Amerikaanse leger in een verklaring. De VS voert nieuwe luchtaanvallen uit op Iran.

Ander nieuws uit de nacht: Dit gebeurde er op het WK:

Bekijk de samenvatting van Noorwegen tegen Engeland:

Bekijk de samenvatting van Argentinië tegen Zwitserland:

En dan nog even dit:

De Tsjechische Linda Nosková heeft de Wimbledon-titel veroverd in het vrouwenenkelspel. Het is haar eerste grandslamtitel, die tot stand kwam na een zwaarbevochten finale tegen haar landgenote Karolína Muchová.

Fijne zondag!

As unique the Nintendo Wii U Gamepad may appear to be, at its core it’s pretty much just a tablet with game controls stuck on it. Now that the communication …read more

De Straat van Hormuz is voorlopig volledig dicht voor alle scheepvaart, zegt de Iraanse Revolutionaire Garde. Het elitekorps heeft opnieuw een passerend schip getroffen. De VS heeft als reactie bombardementen uitgevoerd op meerdere plekken in Iran.

In de loop van de nacht klonk ook het luchtalarm in Bahrein, de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) en Qatar. De VAE waarschuwde burgers voor inkomende raketten en drones. In Qatar zijn explosies waargenomen, het leger zegt dat er raketten zijn onderschept. Over schade en slachtoffers is nog niets bekend.

Het gaat vrijwel zeker om aanvallen door Iran. De Iraanse strijdkrachten hadden al aangekondigd dat ze opnieuw Amerikaanse legerbases in buurlanden zouden bestoken, als de VS nieuwe bombardementen zou uitvoeren op Iran.

Iran beweert dat onder meer een Amerikaans commandocentrum op een luchtmachtbasis in Jordanië is getroffen. Bewijs voor deze claim is niet geleverd.

Containerschip in brand

De nieuwste escalatie begon met aanvallen op een containerschip door de Iraanse Revolutionaire Garde. Het schip gebruikte een "ongeoorloofde route" om door de zeestraat te varen, stelt de Garde in een verklaring die door staatsmedia is gepubliceerd. Het land beschuldigt de Amerikanen er al langer van dat ze zich niet houden aan recent gemaakte afspraken over scheepvaart door de Straat van Hormuz.

Het schip werd door de VS geïdentificeerd als de GFS Galaxy, dat vaart onder de Cypriotische vlag. De Britse maritieme autoriteiten bevestigen dat er brand is uitgebroken aan boord. De opvarenden hebben het brandende schip verlaten. Een bemanningslid wordt voor de kust van Oman vermist.

De VS zegt dat het ruim 140 doelwitten van de Iraanse Revolutionaire Garde heeft getroffen. "Iran heeft een slechte keuze gemaakt. Nu betalen ze de prijs", zegt minister van Defensie Hegseth op X. Volgens nieuwszender Al Jazeera zijn in zeker vier Iraanse provincies militaire en commerciële complexen onder vuur genomen.

Deze week viel de Garde al drie passerende tankers aan. De VS reageerde hier eveneens op met zware bombardementen. Vrijdag herhaalde president Trump dat wat hem betreft het staakt-het-vuren met Iran is afgelopen. Onderhandelingen tussen de twee landen gaan nog wel door.

De huidige geweldsescalatie is de grootste sinds de twee vijanden halverwege juni besloten de strijd te staken. Teheran en Washington hadden toen een reeks voorlopige afspraken gemaakt, die nog nader moeten worden uitgewerkt om de oorlog definitief te stoppen.

Tientallen schepen per dag

De tekst van de voorlopige afspraken over de Straat van Hormuz wordt door beide partijen anders opgevat. Ze beschuldigen elkaar ervan dat ze de afspraken niet nakomen.

Tijdens de door de VS en Israël begonnen luchtoorlog tegen Iran kwam de scheepvaart door de Straat van Hormuz nagenoeg tot stilstand. De afgelopen weken gingen er weer dagelijks tientallen tankers en bulkschepen door de zeestraat. Voor de oorlog waren dat er ruim honderd per dag.