Aggregator

De agenten die begin dit jaar bij een aanhouding bij station Utrecht Centraal geweld gebruikten, stonden in hun recht, meldt het Openbaar Ministerie. Er zal geen verder strafrechtelijk onderzoek naar de agenten volgen.

Een politieagent kreeg het in januari aan de stok met een vrouw onder het zogenoemde Bollendak naast het station. Op videobeelden die op sociale media rondgingen, was te zien hoe de agent de vrouw aan haar arm meenam en haar vertelde dat ze was aangehouden.

Een tweede vrouw liep erachteraan en filmde het voorval. Verschillende omstanders belemmerden de agent.

Wapenstokken en pepperspray

Er ontstond een chaotische situatie, waarbij de agent de omstanders met een wapenstok van zich afhield en een vrouw van zich aftrapte. Omdat de voet van de agent in de boodschappentas bleef haken, ontstond er een worsteling.

Andere agenten schoten te hulp en gebruikten hierbij wapenstokken en pepperspray. Een 23-jarige vrouw uit De Koog en een 39-jarige man uit Rotterdam werden uiteindelijk opgepakt.

Proportioneel en noodzakelijk

Volgens het Openbaar Ministerie stond het geweld in verhouding met de situatie. "De omstanders zijn meermaals gevorderd weg te gaan, maar luisterden hier niet naar", meldt het OM in een persbericht.

"Ook is door meerdere politieagenten vooraf gewaarschuwd voor geweld. Tot slot kan worden vastgesteld dat twee personen zich (fors) tegen hun aanhouding hebben verzet."

De trap van de agent was "proportioneel en noodzakelijk", vindt het OM. "Gezien de situatie moest de agent ruimte creëren voor de afhandeling van de aanhouding. Dat hij daarbij heeft gekozen voor het geven van een afhoudtrap, die bedoeld is als defensieve reactie om noodzakelijke afstand en ruimte te creëren, is niet onrechtmatig."

Onderduiken

Al eerder zei Yvonne Hondema, politiechef Midden-Nederland, dat de agenten "grotendeels goed" hadden gehandeld. De aanhouding noemde ze "terecht", maar de trap "escaleerde de situatie en dat is nooit het doel van politieoptreden".

Er volgden geen disciplinaire maatregelen voor de agent. Toch had het incident grote gevolgen voor hem. Hij moest vanwege ernstige dreigingen tijdelijk met zijn gezin onderduiken, meldde RTV Utrecht eerder.

De Duitse deelstaat Saksen-Anhalt is tot op het bot verdeeld. De ene helft heeft bij de deelstaatverkiezingen gestemd op de protestpartijen AfD en BSW en ziet die als de 'redding' van het land. De andere helft stemde vooral tégen de AfD, met een stem op midden- en linkse partijen, om de democratie te 'redden'. In het stadje Burg is de verdeeldheid voelbaar op straat.

Een groep mannen bespreekt de verkiezingsuitslag luidkeels op straat. Zij zijn zichtbaar blij met de AfD-overwinning. "Ik stem al jaren 'blauw' [de partijkleur van AfD], maar eindelijk worden meer mensen wakker", zegt een van hen. Een enkeling is nog niet tevreden: "Het resultaat had nog veel beter moeten zijn."

"Ik ben echt enorm geschrokken", zegt mevrouw Häberlein uit het naastgelegen dorpje Möser. Ze begrijpt niet dat juist Duitsland met zijn oorlogsverleden zo massaal kiest voor de AfD, die in Saksen-Anhalt door de veiligheidsdienst als rechts-extremistisch is bestempeld. "Men beseft niet in welke luxe we leven en hoe goed het gaat."

Haar moeder vluchtte in 1945 te voet en per veewagen uit Silezië, in het huidige Polen, op de vlucht voor het Sovjetleger. "Zij heeft mij en mijn kinderen altijd bijgebracht hoe belangrijk democratie is. De jonge generatie beseft niet wat ze aanrichten met een stem op de AfD." Zij vreest een herhaling van de geschiedenis.

De AfD haalde de meeste stemmen bij kiezers tussen 35 en 59 jaar (52 procent) en scoorde relatief lager bij jongeren en 70-plussers. Verder is de aanhang bovengemiddeld vaak man, praktisch opgeleid en laagbetaald.

Saksen-Anhalt is als voormalige DDR-deelstaat relatief arm, hoewel de verschillen met het westen steeds kleiner zijn geworden. De werkloosheid ligt boven het Duitse gemiddelde, de pensioenen en inkomens behoren tot de laagste van het land. De voedingsbodem voor politieke onvrede is sterker dan elders in Duitsland.

Burg is een stadje zoals er vele zijn in Saksen-Anhalt. Oude vakwerkhuizen afgewisseld met betonnen Plattenbau-flats, maar ook leegstand en gebroken ramen. De bevolking is relatief oud, doordat jongeren wegtrekken naar grotere steden. In Burg is de bevolking sinds de Duitse eenwording met 15 procent gekrompen. De AfD heeft hier bijna de helft van de stemmen gehaald.

Veel AfD-kiezers wijzen op problemen met immigranten, die de partij belooft op te lossen met massale deportaties. In Oost-Duitsland ligt het aandeel mensen met een migratieachtergrond relatief laag. "Dat moet zo blijven, we willen geen Duisburg of Berlijn worden", stelt een AfD-aanhanger.

In de winkelstraat loopt de Syriër Mohammed, die sinds twee jaar in Burg woont en als logistiek medewerker bij Amazon werkt. "Mensen zijn hier heel aardig tegen mij en willen dat ik blijf." Ook na de AfD-winst hoopt hij te blijven. "In Syrië is namelijk geen werk."

De meeste AfD-kiezers benadrukken dat "niet iedereen" weg moet, "zolang ze maar werken". Ook voelen mensen zich genoodzaakt te onderstrepen dat ze geen racist zijn. Kiezers die tegen AfD stemden, wijzen op het belang van buitenlandse arbeidskrachten. "Zonder hen stort de zorg in."

Waarschuwing aan Berlijn

Wat verder opvalt, is dat AfD-aanhangers hun stem vaak als "waarschuwing aan Berlijn" omschrijven. Niet iedereen is het eens met alle standpunten of extreemrechtse figuren in de partij, maar de 'oude partijen' hebben voor hen nog meer afgedaan.

Een man in een scootmobiel lijkt wél alle AfD-standpunten te onderschrijven. "Berlijn stuurt geld naar Congo en weet ik waar, terwijl het volk verhongert. De buitenlanders krijgen hier alles, maar voor mij is de benzine en gasrekening onbetaalbaar." Ook wil hij toenadering tot Rusland. "Van hen kunnen we goedkoop gas en olie krijgen."

Hij heeft alle vertrouwen in een AfD-regering. Daarvoor is echter steun nodig van de kleine protestpartij BSW, die nipt de kiesdrempel van 5 procent heeft gehaald.

Een BSW-kiezer in Burg wilde met haar stem vooral een anti-CDU-stem uitbrengen. "Zij zijn al zo lang aan de macht, het is tijd voor iets anders." Wat haar betreft mag BSW een coalitie met AfD aangaan. "Ik wil dat nieuwe partijen het eens proberen."

Zo'n door de AfD geleide deelstaatregering zal een groot politiek experiment worden. Een hoopvol experiment volgens de enige helft van Saksen-Anhalt, een zeer gevaarlijk experiment volgens de rest.

Zes verdachten in de zaak rond de moord op advocaat Derk Wiersum hebben in hoger beroep straffen tot elf jaar en drie maanden gekregen. Ze zijn veroordeeld voor lidmaatschap van een criminele organisatie en een aantal van hen ook voor poging tot moord op een ander slachtoffer, ruim een maand na de moord op Wiersum.

De advocaat werd in op 18 september 2019 vermoord bij zijn huis in Amsterdam. Hij stond in de periode voor de moord een kroongetuige bij in het liquidatieproces Marengo. Voor de moord werden Moreno B. en Giërmo B. tot dertig jaar cel veroordeeld.

Een deel van de groep was volgens het gerechtshof in Amsterdam betrokken bij verkenningen voorafgaand aan de moord op Wiersum. Ook leverden ze auto's die gebruikt zijn door de schutters bij de moord.

Vijf van de verdachten die hadden geholpen werden vandaag ook voor een ander misdrijf veroordeeld: de mishandeling van een man in Utrecht op 30 oktober 2019. Hij was "met fors geweld met slagwapens in elkaar geslagen", oordeelt het hof, en liep een schedelbasisfractuur op. Pas toen omstanders ter plaatse kwamen, stopten ze met het geweld. Volgens het hof ging het om poging tot moord.

Hogere straffen

De straffen in hoger beroep zijn hoger dan het Openbaar Ministerie had geëist. Ook gaan ze verder dan het vonnis van de rechtbank. Die legde de verdachten in 2024 straffen tot zeven jaar cel op.

Het gerechtshof kwam tot hogere straffen dan de rechtbank omdat het hof het geweld tegen de man in Utrecht anders beoordeelt. De rechtbank achtte indertijd bewezen dat de verdachten schuldig waren aan poging tot zware mishandeling en deelname aan een criminele organisatie, maar sprak hen vrij van poging tot moord. Het gerechtshof doet dat nu niet.

Er is nog een zevende verdachte in de zaak rond de moord op Wiersum: Anouar T., een neef van Ridouan Taghi. Die werd door de rechtbank in 2024 veroordeeld tot 26 jaar voor het leidinggeven aan een criminele organisatie en medeplichtigheid aan de moord op Wiersum. T. stond nu niet terecht. Zijn zaak wordt op een later moment in hoger beroep behandeld.

In Nepal is een dag van nationale rouw gehouden, bijna twee weken na de verwoestende overstroming in het grensgebied met Tibet. Vlaggen van overheidsgebouwen hingen halfstok en families hadden de gelegenheid om laatste rituelen voor overleden dierbaren uit te voeren.

In de hoofdstad Kathmandu werden op meerdere plekken waken gehouden, waarbij kaarsjes werden aangestoken om de slachtoffers te herdenken.

Bij de natuurramp op 26 augustus kwamen zeker 1300 mensen om het leven in Nepal en Tibet. Er zijn nog zo'n 5000 vermisten, onder wie veel buitenlanders. In het getroffen gebied worden ook twee Nederlandse toeristen vermist.

Op verschillende plekken in Nepal werd stilgestaan bij de ramp:

In het voornamelijk hindoeïstische Nepal zijn intensieve rouwperiodes van dertien dagen gebruikelijk. Naaste gezinsleden blijven in die periode thuis en worden bezocht door andere familieleden. Op de laatste dag worden rituelen voor de ziel van de overledene uitgevoerd, die bestaan uit onder meer gebeden en een maaltijd met de gemeenschap.

De afgelopen dagen vonden al veel crematies plaats. Omdat veel nabestaanden door de ramp niet over het lichaam van hun dierbare beschikken, worden poppen van klei gemaakt om te cremeren.

Protesten

In Nepal groeit ondertussen de kritiek op de organisatie en het tempo van het reddingswerk.

In Kathmandu vonden vandaag protesten plaats bij het kantoor van premier Shah en verschillende ministeries. Families van vermisten vinden dat de regering niet genoeg doet om mogelijke overlevenden te redden bij twaalf getroffen waterkrachtcentrales en centrales in aanbouw.

Er worden ongeveer 900 mensen vermist die bij de centrales aan het werk waren op het moment van de overstroming. Naar schatting van de autoriteiten zitten zo'n 500 van hen vast in tunnels die deel uitmaken van de waterkrachtprojecten.

Gespecialiseerde reddingswerkers uit India, China, Zuid-Korea en de Verenigde Staten zijn naar hen op zoek.

'Hopen op een wonder'

Die hulp is daar veel te laat gearriveerd, betoogt Sumana Shrestha, wier 55-jarige echtgenoot als geoloog in dienst was bij de waterkrachtcentrale bij de rivier Trishuli. Hij werkte voor het projectbureau van de centrale, gehuisvest in een gebouw van twee verdiepingen dat volledig bedolven werd onder modder en puin.

"We staan hier omdat we nog niets gehoord hebben over een reddingsactie bij het projectbureau, en het is al dag dertien na de ramp", zegt ze tegen persbureau AP. "Het enige wat we tot nu toe hebben kunnen doen is bidden tot God en hopen op een wonder."

Afgelopen vrijdag werden twee Nepalese medewerkers van de bewuste waterkrachtcentrale gered. Een van de geredde mannen vertelde toen dat meer arbeiders nog in leven waren. Een dag later werd een Chinese man door reddingswerkers levend uit een andere tunnel bij de centrale gehaald.

De Britse autoriteiten zijn een onderzoek gestart naar deelnemers aan een anti-immigratieprotest in Portsmouth. Meerdere agenten raakten gewond, ook werden dienstvoertuigen vernield.

Honderden demonstranten verzamelden zich afgelopen nacht in de Zuid-Engelse kuststad. Ze wilden voorkomen dat migranten die met een boot het Kanaal hadden overgestoken de stad zouden verlaten en naar opvangcentra zouden worden gebracht, schrijven Britse media.

De betogers zouden gehoor hebben gegeven aan oproepen die rondgingen in extreemrechtse kanalen op apps als Signal en Telegram.

De boot met zo'n 120 opvarenden werd tussen het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk onderschept en vervolgens meegenomen naar Portsmouth. De opvarenden waren vertrokken vanaf de Franse kustplaats Cherbourg-en-Cotentin richting Portsmouth, een reis van zo'n tien uur.

De veelal gemaskerde demonstranten gaven volgens Britse media aan dat ze wilden voorkomen dat de Britse autoriteiten de migranten zouden afvoeren. Meerdere straten in de kuststad werden geblokkeerd door de actievoerders.

Volgens de Britse politie werden vanochtend vroeg zo'n 200 demonstranten uiteengedreven en naar huis gestuurd. Er zijn geen arrestaties verricht. De Britse regering heeft het gedrag van de betogers veroordeeld en bestempeld als "gewelddadig" en "intimiderend".

Extreemrechtse activist

Het protest in Portsmouth volgde op een anti-immigratieprotest in de Britse kustplaats Dover afgelopen zaterdag. Een grote groep gemaskerde mannen blokkeerde lange tijd de toegang tot de veerboot van en naar het Europese vasteland.

De groep scandeerde leuzen als "Whose streets? Our streets" en "Stop de boten".

Vermoed wordt dat de extreemrechtse activist Daniel Thomas, ook bekend als Danny Tommo, achter de protesten in Dover en Portsmouth zit. Hij organiseert volgens de Britse omroep BBC al langer anti-immigratieprotesten en livestreamde de betoging in Portsmouth.

Volgens de omroep gebruikt de extreemrechtse activist sociale media om zijn achterban te mobiliseren.

Verscherpt toezicht

Sinds de Franse autoriteiten het toezicht bij Calais en Duinkerke hebben verscherpt, zoeken smokkelaars nieuwe vertreklocaties om migranten het Kanaal te laten oversteken. Ook zetten de smokkelaars meer mensen op de onveilige boten.

Vorige maand kwam een 15 meter lange rubberboot aan in Dover met een recordaantal van 230 opvarenden.

In de Servische hoofdstad Belgrado hebben duizenden mensen de uitvaart van de veroordeelde oorlogsmisdadiger Ratko Mladic bijgewoond. De voormalige Bosnisch-Servische legerleider overleed eind augustus op 84-jarige leeftijd in de gevangenis in Scheveningen. Afgelopen donderdag is zijn lichaam overgebracht naar Servië.

Belangstellenden, onder wie een aantal oorlogsveteranen, waren massaal naar de kleine orthodoxe Sint-Lucaskerk in Belgrado gekomen voor de uitvaart. Op zijn kist, geflankeerd door militairen in uniform, lagen Mladic' pet en een zwaard.

De ceremonie werd geleid door het hoofd van de orthodoxe kerk in Servië. President Vucic was niet aanwezig, mede vanwege kritiek vanuit Brussel op het eerbetoon aan een veroordeelde oorlogsmisdadiger. Een staatsbegrafenis werd door de Servische regering niet toegestaan. Regeringsgezinde media berichtten dat Mladic bij de begrafenis wel alle militaire eerbewijzen zou ontvangen.

Buiten de kerk waren Servische vlaggen opgehangen en een enorm spandoek met de tekst: 'Welkom generaal, dank aan uw moeder voor het baren van een held'.

De kist werd na de uitvaartdienst overgebracht naar een begraafplaats enkele kilometers verderop. Met gezang, speeches, saluutschoten en het scanderen van Mladic' naam nam de menigte daar afscheid van de voormalige legerleider.

'Butcher of Bosnia'

Mladic werd in 2011 in Servië gearresteerd en overgebracht naar Den Haag. Hij had zich voor die tijd zestien jaar schuilgehouden. In 2017 werd hij door het Joegoslaviëtribunaal in Den Haag veroordeeld tot levenslang voor genocide, misdaden tegen de menselijkheid en oorlogsmisdaden. Hij wordt medeverantwoordelijk gehouden voor de massamoord op ruim 8000 Bosnische jongens en mannen in de moslimenclave Srebrenica in 1995.

Ook speelde hij een belangrijke rol bij de belegering van Sarajevo door Bosnisch-Servische troepen, waarbij meer dan 10.000 doden vielen. De oud Bosnisch-Servische leider, bijgenaamd the butcher of Bosnia (de slachter van Bosnië) heeft vijftien jaar vastgezeten.

Ondanks zijn veroordeling voor de massamoorden wordt Mladic door een deel van de Servische bevolking vereerd als een held. In Belgrado dragen mensen T-shirts en vlaggen met zijn beeltenis. Sinds zijn overlijden hebben zijn nationalistische bewonderaars wakes gehouden, zijn er muurschilderingen met zijn beeltenis verschenen en is er vuurwerk afgestoken als eerbetoon. Gisteravond toonden voetbalfans van Rode Ster Belgrado een enorme afbeelding van Mladic op de tribune terwijl zijn naam werd gescandeerd.

De heldenverering heeft te maken met de mythevorming die is ontstaan in Servië sinds de jaren 90. Nationalistische militairen en politici zien hem als hun beschermer die de Serviërs tijdens de oorlog in de jaren 90 verdedigde. Ook jonge Serviërs zijn beïnvloed door de verhalen over zijn vermeende heldendaden tijdens de oorlog. Er zijn overigens ook enkele oppositiepartijen die niets met die heldenverering te maken willen hebben en het eerbetoon op de begrafenis "beschamend" en "een schande" noemen.

Kritiek uit Brussel

Buiten Servië stuit de heldenverering van Mladic op stevige kritiek, vooral vanuit Brussel. De Europese Commissie sprak zich vandaag nog eens fel uit tegen de manier waarop de begrafenis plaatsvond.

"Elke verheerlijking van oorlogsmisdadigers, ontkenning van genocide en revisionisme is in strijd met de meest fundamentele Europese waarden en heeft geen plaats in de EU of in EU-kandidaat-lidstaten", stelde de Commissie in een schriftelijke verklaring, eraan toevoegend dat "de gewapende conflicten op de Westelijke Balkan in de jaren negentig tot de donkerste momenten in de recente geschiedenis van Europa" behoren.

De Commissie betuigde in de verklaring haar solidariteit met alle slachtoffers, overlevenden en hun families "die hebben geleden onder oorlogsmisdaden in landen van voormalig Joegoslavië".

Een aantal verdachten van het extreme geweld in Overasselt van vorige week, waarbij een bewaker voor het huis van Jan G. werd doodgeschoten, is al eerder in aanraking gekomen met justitie. Dat blijkt uit een overzicht van de verdachten die afgelopen vrijdag zijn voorgeleid en dat het AD heeft kunnen inzien.

De politie wil daar tegenover de NOS geen mededelingen over doen. De krant schrijft dat een aantal verdachten in het verleden betrokken is geweest bij onder meer ontvoeringen, vuurwapengeweld en oplichting. De 23-jarige Amsterdammer Tarik J. beschoot bijvoorbeeld in de zomer van 2022 een woning in Antwerpen.

Het was destijds de bedoeling om het huis van een familielid van de bekende kickbokser Jamal Ben Saddik onder vuur te nemen, maar de daders vergisten zich in het huisnummer: het verkeerde adres werd beschoten. J. werd gepakt en veroordeeld tot vier jaar cel. Eenmaal in detentie werd hij volgens het AD ook veroordeeld voor het aansturen van twee andere "soldaten" bij het plegen van een aanslag.

De twee gebruikten daarbij hetzelfde vuurwapen dat J. had gebruikt.

Ontvoering met vuurwapen

Een andere Overasselt-verdachte, ook afkomstig uit Amsterdam, ontvoerde samen met anderen in juli 2024 onder bedreiging van een vuurwapen een oude man om hem vervolgens op gewelddadige wijze te beroven van zijn bezittingen. Hij kreeg daarvoor vijftien maanden cel, waarvan zes voorwaardelijk. Eenmaal uit de gevangenis beterde hij zijn leven niet: hij werd kort daarna twee keer opgepakt voor ontvoering en oplichting.

Een derde Amsterdammer, 20 jaar oud, kwam eind 2024 voor de rechter in verband met een schietincident. Het is niet duidelijk wat er is gebeurd, waar zich dit afspeelde en of de man hiervoor werd veroordeeld. Deze man wordt ervan verdacht, schrijft het AD, in Overasselt de fatale schoten op de 51-jarige beveiliger te hebben gelost.

Geweldpleging en oplichting

Anderen uit de groep, die vorige week zwaarbewapend door het Gelderse dorp trok, kwamen eerder bij de autoriteiten in beeld vanwege geweldpleging, oplichting en identiteitsfraude.

Ondertussen zoekt de politie met specialistische teams en met ondersteuning van de mobiele eenheid in Overasselt en omgeving verder naar "voorwerpen en ander bewijsmateriaal". Gisteren meldde de politie dat vrijdag in Amsterdam een 26-jarige man met de Belgische nationaliteit is aangehouden voor betrokkenheid bij de gebeurtenissen. Eerder werden 34 verdachten aangehouden, twee van hen zijn vrijgelaten maar blijven wel verdachte.

De gebeurtenissen van afgelopen week op een rij:

LLMs remain a divisive topic in these times. Perhaps we all know someone who’s become over-infatuated with their new robotic friend, or who believes it has made them a genius. …read more

De 48-jarige klimaatactivist Daniel V. die in Duitsland wordt gezocht voor meerdere sabotagepogingen op het energienet, wil mogelijk ook in Nederland toeslaan. Volgens de Duitse krant Frankfurter Allgemeine Zeitung heeft de man een elektriciteitsstation in Doetinchem op een lijstje staan van mogelijke doelwitten.

De krant baseert zich op forensische onderzoekers van de politie die vrijdag bij de inbeslagname van de omgebouwde camper van V. stuitten op een notitieboekje met plannen voor verdere aanslagen. De politie Oost-Nederland laat desgevraagd aan de NOS weten hier niet mee bekend te zijn.

Afgelopen week eiste Daniel V. de sabotagepogingen op elektriciteitsstations in de deelstaten Brandenburg en Noordrijn-Westfalen op in twee handgeschreven brieven. Deze stuurde hij naar de media en naar de politie en voorzag hij van zijn naam en adres. Bij een inval in zijn huis werd springstof aangetroffen, maar van V. zelf was geen spoor te bekennen.

In twee gevallen leidden de aanslagen tot uitval van onderdelen van de energiecentrales, maar niet tot stroomstoringen.

'Alles zelf voorbereid'

De inwoner van de plaats Gevelsberg in Noordrijn-Westfalen noemt het opwekken van elektriciteit uit fossiele brandstoffen "een misdaad die onbeschrijflijk leed veroorzaakt". Ook schreef hij dat hij wel moest "ingrijpen" omdat de media en de staat dat niet doen. "Ik heb alles zelf voorbereid", staat in de brieven.

De politie is inmiddels al dagenlang naar hem op zoek en onderzoekt een terroristisch motief. Afgelopen weekend gaf de Duitse politie twee foto's van V. vrij. Ook werd er een grootschalige zoekactie opgestart in het Hambach-Bos, tussen Keulen en Aken, nabij een bruinkoolmijn. Hier werd ook de camper van V. aangetroffen.

In de hoop V. ergens in de bosrijke omgeving te lokaliseren, zette de politie een helikopter met warmtecamera's in. Ook werden gegevensdragers van wildcamera's in beslag genomen.

Explosieven in het oosten

Eerder vandaag werden nog explosieven gevonden in de buurt van een elektriciteitsstation, dit keer in het plaatsje Graustein in het oosten van het land. Ze werden aangetroffen tijdens een groot politieonderzoek naar aanvallen op de elektriciteitsinfrastructuur in het gebied. In totaal zijn er 21 explosieven gevonden, schrijft het Openbaar Ministerie.

Het is niet zeker of Daniel V. ook hiervoor verantwoordelijk is. De zelfgemaakte explosieven die werden gevonden zijn onklaar gemaakt door speciale politie-eenheden.

Vaker doelwit

De afgelopen jaren zijn elektriciteitsvoorzieningen in Duitsland vaker doelwit geweest. Vorig jaar september zaten tienduizenden huishoudens zonder stroom na brandstichting bij twee hoogspanningsmasten. Begin dit jaar zaten tienduizenden in Berlijn dagenlang zonder stroom.

Die laatste sabotageactie werd opgeëist door de extreemlinkse groepering Vulkangruppe.

De fabriek van Volkswagen in het Duitse Osnabrück wordt overgenomen door een buitenlandse eigenaar. Het gaat om de Israëlische investeringsmaatschappij Aurelius, die zich bezighoudt met defensie en cyberveiligheid.

Volgend jaar stopt de productie van Volkswagen-auto's in de fabriek, laat het bedrijf weten. In plaats daarvan gaan er luchtverdedigingssystemen gemaakt worden voor Europa en Duitsland.

De fabriek zal ook onderdelen produceren voor een Israëlisch defensiebedrijf dat ook meewerkt aan de Iron Dome. Dat is een geavanceerd luchtverdedigingssysteem van Israël.

Volkswagen verkeert in zwaar weer. Vorige week maakte het concern bekend dat 50.000 medewerkers hun baan verliezen en dat vier fabrieken mogelijk dichtgaan. Door de overname wordt in ieder geval een van de fabrieken gered.

Nieuwe toekomst

Aurelius neemt de fabriek en de meeste medewerkers over, laten de partijen weten in een persbericht. Volgens persbureau Reuters betekent dit dat 1400 van de 1800 banen in de fabriek worden gered.

"Door deze overname zetten we een belangrijke stap richting een nieuwe industriële toekomst voor deze plaats", aldus CEO van Volkswagen Oliver Blume in een persbericht. "Het personeel in Osnabrück heeft herhaaldelijk laten zien hoeveel expertise, flexibiliteit en toewijding deze locatie te bieden heeft."

Media-minister Rianne Letschert maakt begin deze week bekend of het doek valt voor omroep Ongehoord Nederland. De verwachting is van wel, zeker nu na het Commissariaat voor de Media ook de NPO bij haar officieel een verzoek heeft neergelegd om de licentie in te trekken. Volgens de NPO is daar inmiddels voldoende juridische grondslag voor.

In 2023 vroeg de NPO ook om de erkenning in te trekken, destijds aan staatssecretaris Uslu, maar toen is dat niet gebeurd. Wat maakt de situatie nu anders?

Luisteren?

Deze aflevering van De Dag luister je via NPO Luister en alle andere podcastapps. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren.

Parlementair verslaggever van Nieuwsuur Jeroen Stans vertelt in de podcast over de jarenlange worsteling met Ongehoord Nederland in politiek Den Haag: vanaf het moment dat minister Arie Slob met bij voorbaat veel bezwaren akkoord ging om de omroep toe te laten treden tot het bestel, via de opmerkelijke keuze van Uslu om niet in te grijpen, tot nu.

Emeritus hoogleraar mediarecht aan de Universiteit Leiden Wouter Hins deed onderzoek naar Ongehoord Nederland. Hij zet uiteen wat de beslissing van de minister zo ingewikkeld maakt, en hoe de juridische haken en ogen eruit zien.

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: IJsbrand Terpstra en Rosanne Sies

Eindredactie: Judith van de Hulsbeek

Bij Nijkerk is de Hardenbergerbrug in de A28 in beide richtingen "uit voorzorg" afgesloten, meldt Rijkswaterstaat. Volgens de gemeente Nijkerk is dat gebeurd uit veiligheidsoverwegingen.

Volgens de ANWB blijft de brug nog zeker 48 uur helemaal dicht. Rijkswaterstaat heeft nog niets gezegd over de duur van de afsluiting. Ook is nog niet gedeeld wat er precies aan de hand is met de brug. Wel is duidelijk dat de brug is gesloten na een inspectie. De vaarroute en de wegen onder de Hardenbergerbrug zijn ook afgesloten.

Het verkeer kan daardoor niet via de A28 tussen Amersfoort en Zwolle reizen. De vertraging kan oplopen tot zo'n half uur. Reizigers worden door Rijkswaterstaat omgeleid via Apeldoorn over de A50 en de A1, zegt de ANWB.

Ov-staking

De afsluiting leidt lokaal tot veel overlast, zegt de gemeente. Die verwijst ook naar de landelijke ov-staking die voor woensdag staat gepland. "We roepen op af te wegen of het noodzakelijk is de weg op te gaan", aldus de gemeente Nijkerk.

Handelsbedrijven hopen snel op meer duidelijkheid, zegt Evofenedex. "Bedrijven begrijpen dat veiligheid altijd vooropstaat", schrijft de branchevereniging. "Maar zij hebben ook behoefte aan duidelijkheid over de aard van het probleem, de verwachte duur van de afsluiting en de gevolgen voor het verkeer. Die informatie is essentieel om hun bedrijfsvoering zo goed mogelijk aan te passen."

13.000 vrachtwagens

Transport en Logistiek Nederland (TLN) zegt dat dagelijks zo'n 13.000 vrachtwagens gebruikmaken van de route. Ook die brancheorganisatie is niet blij met de afsluiting. "Opnieuw valt een belangrijke schakel in het Nederlandse wegennet onverwacht uit. Nederland kan niet van brug naar brug blijven struikelen." TLN roept het kabinet op om meer geld uit te trekken voor onderhoud.

Deze zomer ging de Merwedebrug bij Gorinchem ook abrupt dicht, al was dat alleen voor vrachtverkeer. Rijkswaterstaat ontdekte dat het staal van de brug op verschillende plekken minder sterk was dan gedacht. Personenauto's, motoren en bestelbusjes mochten toen nog wel over de brug rijden.

"We zijn allemaal diep geschokt." Zo opende de Duitse bondskanselier Merz de persconferentie waarin hij reageerde op de enorme verkiezingswinst van de rechts-radicale partij Alternative für Deutschland (AfD). Zo'n grote winst hadden we niet verwacht, zei hij na beraad met zijn partijgenoten. "Dit is de zwaarste verkiezingsuitslag voor de CDU/CSU in decennia."

Gisteren behaalde de AfD een historische overwinning in de Duitse deelstaat Saksen-Anhalt. De partij wist 43,8 procent van de kiezers voor zich te winnen en liet daarmee de CDU (17,2 procent) ver achter zich. De CDU werd gehalveerd in vergelijking met de vorige verkiezing.

Dat heeft gevolgen voor Duitsland, voor Europa maar ook voor hemzelf, concludeerde Merz. "We kunnen niet overgaan tot de orde van de dag."

Hij noemde daarbij ook de deelstaatverkiezingen die de komende tijd zullen volgen. Later deze maand zullen er verkiezingen zijn in de deelstaten Mecklenburg-Voor-Pommeren en Berlijn.

Geen aftreden

Gevreesd wordt voor een opkomst van de partij in andere deelstaten. Ook daar groeit de AfD, al is de verwachting op basis van de peilingen dat ook andere partijen daar meedingen om de verkiezingswinst.

"De AfD-tsunami uit Saksen-Anhalt zou ook een gevaar kunnen vormen voor de coalitie in Berlijn", schrijft de Frankfurter Allgemeine Zeitung in een redactioneel commentaar.

Hoewel Merz erkende dat de uitslag van gisteravond gevolgen voor hem heeft, denkt hij niet aan aftreden als bondskanselier. Hij werd hier meerdere keren naar gevraagd tijdens de persconferentie en antwoordde niet weg te willen lopen voor zijn verantwoordelijkheid. "Opgeven is voor mij geen optie."

'Fundamentele hervormingen'

Merz zei dat Duitsland fundamentele hervormingen nodig heeft en dat hij zich daar met zijn coalitiegenoten voor wil blijven inzetten. Ook zei hij dat hij de noodzaak van die hervormingen beter "emotioneel" wil overbrengen aan mensen.

Merz stipte ook de bezorgde reacties aan die vanuit andere landen volgden op de enorme winst van de AfD. Hij zei dit te begrijpen maar noemde de instituties en democratische waarborgen in Duitsland veerkrachtig en stabiel. "We weten dat Duitsland vanwege zijn geschiedenis een bijzondere verantwoordelijkheid draagt."

Ook richtte hij zich tot de bezorgde burgers in Duitsland. "We weten dat veel mensen bang zijn voor hun toekomst", zei Merz. "Gisteren is die angst nog meer gegroeid."

Plannen AfD

De AfD in Saksen-Anhalt wil onder meer de rechten van asielzoekers inperken en hen zo veel mogelijk laten terugkeren naar het land van herkomst. Ook is de partij van plan om te stoppen met lhbti-voorlichting, wat volgens de partij neerkomt op het "promoten van seksuele afwijkingen".

Wat de partij betreft moet er een einde komen aan de financiering van de publieke omroep, van "anti-Duitse" cultuur en kerkelijke organisaties. Daarnaast zouden kinderen met een handicap of kinderen van asielzoekers de prestaties op school van anderen remmen. De AfD wil hen daarom scheiden van de rest.

Onder meer de kerken en de stichting die de voormalige concentratiekampen Buchenwald en Mittelbau-Dora beheert hebben laten weten zich zorgen te maken om de verkiezingsuitslag.

"De deelstaat is verdeeld. Onze zorg gaat uit naar de sociale vrede en de onderlinge verstandhouding tussen de mensen in onze deelstaat", lieten de geestelijken van katholieke en protestantse kerken in een gezamenlijke verklaring weten.

Pro-Russische standpunten

Ook de huidige premier van Saksen-Anhalt was bij de persconferentie. Hij zei dat zijn partij CDU/CSU nu geen mandaat meer heeft om te regeren en dat hij later vandaag een voorstel doet voor een procedure.

De AfD heeft 39 van de 83 zetels bemachtigd, waarmee de partij net geen meerderheid heeft en een coalitie zal moeten vormen. De leider van de AfD in Saksen-Anhalt, Ulrich Siegmund, wilde eigenlijk alleen regeren, maar zal nu toch op zoek moeten naar coalitiegenoten.

Een mogelijkheid daarvoor is de BSW van Sahra Wagenknecht. Zij liet vandaag weten dat de Brandmauer-politiek, waarbij de AfD uitgesloten wordt van samenwerking met andere partijen, niet langer een optie is. De linkse partij heeft net als de AfD een openlijke pro-Russische houding.

Ook Merz stipte de pro-Russische houding aan in de persconferentie. Zo zei hij dat de verkiezingswinst van AfD 2500 kilometer ten oosten van Berlijn werd gevierd. Desondanks blijft de steun aan Oekraïne onveranderd, aldus Merz.

Hij benoemde daarbij ook de dreiging die Rusland vormt voor de interne veiligheid in Duitsland. De bondskanselier verwees daarbij naar de drone met explosieven die vorige maand werd aangetroffen bij een Oekraïens vrachtvliegtuig in de Duitse stad Leipzig. Duitsland houdt Rusland hiervoor verantwoordelijk.

Een Belg heeft mogelijk bedrijfsgeheimen van chipfabrikant Belgan doorgespeeld aan China. Een oud-topman van het chipbedrijf wordt verdacht van spionage, meldt het Belgische Openbaar Ministerie (OM).

De 52-jarige man, die leiding gaf aan de onderzoeksafdeling, werd al in mei gearresteerd op het Brusselse vliegveld Zaventem. Hij stond op het punt om naar zijn geboorteplaats Peking te vliegen. De man heeft naast de Chinese ook de Belgische nationaliteit. Voordat hij werd gearresteerd, woonde hij in het Vlaams-Brabantse Leuven.

Chipbedrijf Belgan

Belgan (inmiddels failliet) was een chipfabrikant gespecialiseerd in het maken van zogenoemde halfgeleiders. Dat zijn materialen die in beperkte mate stroom doorgeven. De producten van Belgan konden volgens het Belgische OM worden gebruikt voor elektrische voertuigen, de lucht- en ruimtevaart en het leger.

In 2021 is Belgan overgenomen door een Chinees bedrijf. De krant De Standaard schrijft dat de overname mogelijk als doel had om technologie naar China door te sluizen.

Halverwege 2024 werd het bedrijf uit Oudenaarde (Oost-Vlaanderen) bankroet verklaard. Honderden werknemers kwamen op straat te staan.

De oud-topman van Belgan had dubbele petten op. Naast zijn hoge functie bij het bedrijf was hij ook directeur van een Chinese onderneming die dezelfde soort chips maakte. Dat chipbedrijf kreeg geld van de Chinese overheid.

Het OM is nog op zoek naar een tweede verdachte in de zaak. Volgens De Standaard zou het gaan om de laatste directeur van Belgan, Alan Zhen Zhou. Hij zou ook een rol hebben gespeeld bij het doorspelen van informatie, aldus de Belgische krant.

The history of European space exploration is a long and distinguished one, with many decades and whole families of launch vehicles. It might therefore come as a surprise that despite …read more

Als we Nederland een veilige en leefbare delta willen houden, moet het geld dat naar de wateraanpak gaat op termijn minstens verdubbelen. Dat stelt Deltacommissaris Co Verdaas, een belangrijke onafhankelijke wateradviseur van het kabinet.

Nu gaat zo'n 1 procent van het bruto binnenlands product naar de wateraanpak toe, momenteel ruim 11 miljard euro. Omdat de klimaatuitdagingen urgenter en complexer zijn geworden moet dat minstens 2 procent worden.

Verdaas presenteert vandaag zijn bevindingen aan minister Karremans van Infrastructuur en Waterstaat. In deze 'herijking' van het Deltaprogramma schetst hij welk waterbeleid houdbaar is, wat er beter kan en waar dringend aanpassingen nodig zijn. Daarbij kijkt hij naar de middellange termijn, tot 2050, maar ook naar de lange termijn, tot het jaar 2100 en verder.

De Deltacommissaris roept de overheid op om keuzes te maken in hoe we het land inrichten en ons water gebruiken, vasthouden en afvoeren. Ook benadrukt hij dat er structurele investeringen nodig zijn om Nederland veilig en leefbaar te houden. Dat is sowieso nodig, maar klimaatverandering maakt die toch al ingewikkelde opgave een stuk ingewikkelder. Met een gortdroge zomer vol waterproblemen achter ons, is zijn oproep erg actueel.

Enorm kostenplaatje

De kosten van dit alles komen met name bij de waterschappen terecht. Met Prinsjesdag wordt ieder jaar gepresenteerd hoe de financiën er precies voor staan. De afgelopen jaren zijn er steevast tekorten te zien, die bovendien steeds verder oplopen. Ook dit jaar valt dat te verwachten. Volgende week wordt op Prinsjesdag duidelijk hoeveel.

De kosten van de benodigde ingrepen zijn in ieder geval gigantisch. Om een voorbeeld te noemen: het toekomstbestendig maken van het gemaal bij IJmuiden kost al snel zo'n 2 miljard euro. Daarmee heb je pas één van de vele wateruitdagingen in Nederland opgelost. Goed nieuws voor de vier miljoen mensen en bijvoorbeeld Schiphol die beschermd worden door dit gemaal, maar de uitdagingen elders in het land blijven talrijk.

Uit het rapport komt niet alleen een beeld naar voren van hoge kosten die gemaakt moeten worden, maar vooral ook de steeds groter wordende uitdagingen. De zogenoemde deltascenario's, waarin de mogelijke toekomst van Nederland wordt geschetst, laten een duidelijke toename zien van extreme weersomstandigheden, met drogere zomers, nattere winters, intensere buien en verdere zeespiegelstijging.

Stilvallen oceaanstroming

Het rapport beschrijft een groeiende stapeling van opgaven. Veel regio's hebben te maken met een combinatie van zoetwatertekort, verzilting, wateroverlast en waterveiligheidsvraagstukken.

"De impact is nu al zichtbaar en neemt toe", klinkt het. "Soms plotseling, zoals de hevige wateroverlast in Limburg in 2021. Soms sluipend, zoals de impact van drogere zomers en toenemende verzilting, met opbrengstverliezen in de landbouw en schade aan funderingen, keringen en natuur tot gevolg."

Verder wijst het rapport op 'gamechangers' met potentieel grote gevolgen, zoals een mogelijk versnelde zeespiegelstijging, het mogelijke stilvallen van oceaanstromingen, bovenstroomse ingrepen door buurlanden in riviersystemen en geopolitieke spanningen.

'Niet alles kan'

De boodschap lijkt vooral te zijn dat er grenzen zitten aan de technische maakbaarheid van een land dat historisch gezien het water naar zijn hand weet te zetten. "Technische maatregelen blijven nodig, maar zijn op zichzelf onvoldoende om alle gevolgen van droogte, verzilting en wateroverlast te voorkomen, zeker op de langere termijn en bij toenemende extremen."

De overheid moet dus transparant zijn over wat nog kan, en wat niet meer. "Niet alles kan en niet alles kan overal en altijd", vat het document Verdaas' visie samen. Aansluitend bij het Planbureau voor de Leefomgeving stelt het Deltaprogramma met deze herijking dat op de lange termijn niet alle effecten en risico's beheerst kunnen worden. Daarom moet de samenleving voorbereid zijn op overlast en schade, en weerbaar worden gemaakt.

Verdaas roept overheden op om verder te kijken dan 2050. Zijn herijking spreekt van "het volgende hoofdstuk in onze watertraditie". Dat gaat onder meer over water langer vasthouden, bergen en vertraagd afvoeren, of over het meer ruimte geven aan rivieren. Uitstel van aanpassingen, waarschuwt het rapport, vergroot voor toekomstige generaties de kans op tekorten, grotere schade en minder ruimte om daar nog iets tegen te doen.

De NPO heeft minister Letschert van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) verzocht om de voorlopige erkenning van de omroep Ongehoord Nederland (ON) in te trekken.

In een persbericht schrijft de NPO dat ze geen andere mogelijkheid ziet dan het verzoek bij de minister te leggen, "in het belang van een doelmatige samenwerking binnen het huidige en toekomstige publieke bestel".

De NPO zegt het spijtig te vinden dat de samenwerking met Ongehoord Nederland "is ontwricht", omdat de omroep volgens de koepelorganisatie van toegevoegde waarde is voor de pluriformiteit van de publieke omroep. De NPO concludeert dat er sprake is van een "onoverbrugbaar knelpunt, en dat verdere pogingen om de samenwerking te verbeteren niet langer zinvol zijn".

Eind augustus schreef de NPO, in tegenstelling tot de beslissing van vandaag, dat ze niet voldoende juridische gronden zag om een dergelijk verzoek bij de minister neer te leggen. Nu is dat verzoek er toch gekomen. De NPO was vooralsnog niet bereikbaar voor commentaar.

Hitler-rel

Het besluit van de NPO gebeurt enkele dagen nadat het Commissariaat voor de Media een brief schreef naar de minister, waarin het concludeerde dat de minister die bevoegdheid heeft.

In de brief schreef het commissariaat dat het een patroon zag waarin Ongehoord Nederland journalistieke kwaliteitseisen niet waarborgt. Aanleiding voor de brief is een uitzending van de omroep waarin een fragment van Adolf Hitler werd getoond. Toenmalig hoofdredacteur Joost Niemöller en presentator Raisa Blommestijn spreken in de uitzending instemmend over uitspraken van Hitler.

Eerder verzoek

Dat de NPO een dergelijk verzoek doet is opvallend. Dat gebeurde slechts een keer eerder: in 2023 verzocht de NPO staatssecretaris Uslu ook al eens de vergunning van Ongehoord Nederland in te trekken.

Alle andere ledenomroepen in het bestel, met uitzondering van taakomroepen de NOS en de NTR, hadden voor de zomer de NPO al gevraagd om de voorlopige licentie in te laten trekken.

Bij Israëlische luchtaanvallen in Zuid-Libanon zijn vannacht elf doden gevallen, onder wie twee baby's en twee hulpverleners. Dat meldt het staatspersbureau van Libanon. Iets na middernacht lokale tijd viel een Israëlisch gevechtsvliegtuig een wooncomplex met drie verdiepingen aan in het dorpje Kfar Reman.

Bij die luchtaanval vielen negen doden en vijf gewonden. Een drone viel in hetzelfde dorp een auto aan, daarbij kwamen volgens het staatspersbureau twee hulpverleners om het leven die in het voertuig zaten.

Het Israëlische leger stelt dat de aanvallen gericht waren tegen militanten van Hezbollah die wapens naar Kfar Reman smokkelden.

Gisteren vielen zeker vier doden bij Israëlische luchtaanvallen in Zuid-Libanon. Twee van de slachtoffers vielen in Arab Salim en twee anderen in Nabatieh al-Fawqa. Ook raakten zeker twintig mensen gewond.

Volgens het Israëlische leger waren de aanvallen van gisteren een reactie op drone-aanvallen van Hezbollah in de regio Ali Taher Ridge op zaterdag. Die zouden gericht zijn op Israëlisch militairen, die raakten niet gewond.

Schendingen staakt-het-vuren

Het staakt-het-vuren tussen Israël en Hezbollah wankelt al sinds het in juni inging. Er vallen bijna dagelijks doden en gewonden bij aanvallen. Volgens het ministerie van Volksgezondheid ging het in Libanon de afgelopen drie dagen om in totaal 27 doden en 69 gewonden.

De strijd tussen Israël en Hezbollah is sinds februari weer opgelaaid toen Israël samen met de Verenigde Staten Iran aanviel. Het door Iran gesteunde Hezbollah viel in een reactie Israël aan uit vergelding voor de dood van de Iraanse ayatollah Khamenei.

Israël viel vervolgens het zuiden van Libanon binnen en voerde luchtaanvallen uit, waarbij meer dan 4000 Libanezen gedood werden.

(Telecompaper) The International Telecommunication Union (ITU) announced that participants at the World Telecommunication/ICT Policy Forum 2026 (WTPF-26) in Nassau...

De dinsdag en donderdag zijn in Nederland nog steeds veruit de populairste dagen om op kantoor te werken. Op kantoren, de weg en het spoor is het die twee werkdagen extra druk, terwijl er op de andere dagen, zoals maandag, veel onbenutte ruimte is. Dat leidt tot hoge onnodige kosten voor bedrijven, voor bijvoorbeeld stroom en verwarming, en het is niet bepaald duurzaam.

Veel bedrijven proberen hun personeel te verleiden om op andere werkdagen dan de piekdagen naar kantoor te komen. Maar gedrag veranderen is niet eenvoudig, zegt Liza Luesink van gedragsbureau Duwtje. "Het is net als overstappen van bank: we houden iets het liefst zoals het nu is. En het is de norm om op dinsdag naar kantoor te komen. We zijn echt kuddedieren en willen er graag bij horen."

'Kamelenprobleem'

"De dinsdag-donderdagpiek bestond al vóór corona, maar is daarna duidelijk sterker geworden", vertelt Jacqueline Schlangen, directeur van kenniscentrum Center For People And Buildings (CFPB). "Deeltijdwerk, 36-urige werkweken en vaste vrije dagen zorgen al jaren voor verschillen tussen werkdagen. Na corona is daar hybride werken bovenop gekomen. Kenniswerkers werken gemiddeld ongeveer de helft van hun werktijd thuis en zo'n 38 procent van de tijd op kantoor."

Het CFPB becijferde dat 65 procent van de kantoormedewerkers op dinsdagen naar kantoor komt, op donderdagen is dat 63 procent. Voor de vrijdagen geldt dat slechts voor 19 procent van de werknemers. De hoge bezetting op dinsdag en donderdag wordt door experts ook wel het 'kamelenprobleem' genoemd, vanwege de pieken die lijken op de twee bulten van een kameel.

De filezwaarte (lengte vermenigvuldigd met de duur van files) op dinsdagen en donderdagen is ook opvallend hoger dan op andere dagen, ziet de ANWB. Zo maken de dinsdag- en donderdagochtendspits samen 58 procent van de totale filezwaarte in de ochtendspitsen in de eerste helft van 2026 uit.

Op het spoor is het verschil tussen werkdagen ook goed merkbaar. "De vrijdagochtendspits is zo'n 45 procent rustiger dan die op dinsdag of donderdag", zegt een woordvoerder van de NS. "Je ziet volle treinen in de 'hyperspits' op dinsdag en donderdag, maar over de dag gezien is een trein gemiddeld maar voor 30 procent gevuld."

"Het is net als bij het stroomnet: je stemt je hele infrastructuur af op een spits van twee uur per dag. We snappen dat veel mensen geen andere keus hebben. Maar als bijvoorbeeld zes procent van de reizigers een trein op een bepaald traject een kwartiertje later neemt, kan iedereen in beide treinen zitten. Spreiding is de oplossing".

Dat probeert de NS onder meer met een onlangs verruimde variant van de zogeheten PrijsTijd Deals. Dat zijn goedkopere treinkaartjes voor mensen die nét buiten de spits reizen. Ook vergadert de raad van bestuur inmiddels op woensdag en wordt kantoorpersoneel gevraagd om de spits op de drukste werkdagen waar mogelijk te mijden.

'Bulten' verlagen

Wat kun je als werkgever doen om personeel meer verspreid op kantoor te laten komen? Bij de Rijksoverheid wordt al een tijdje geëxperimenteerd met de zogeheten Kamelenjacht, om de 'bulten' op dinsdag en donderdag te verlagen. "Het moet meer dan personeel verleiden zijn", zegt Reint Jan Renes, gedragswetenschapper aan de Hogeschool van Amsterdam en als onderzoeker betrokken bij het project. "Dan kun je denken aan een vergoeding voor openbaar vervoer op daldagen. En aan sociale druk, door afspraken te maken binnen teams. Als ik moeite doe om op woensdag te komen werken, verwacht ik dat een ander ook z'n best doet."

Vermogensbeheerder Van Lanschot Kempen is begin dit jaar gestart met personeel meer gespreid op kantoor te laten werken. "Ons huidige kantoor in Amsterdam is te klein voor de 1100 medewerkers die we daar nu hebben", vertelt Philippe Glaubitz, Executive Director Procurement & Facility. "We zijn het gesprek aangegaan met teams die vaak op drukke dagen op kantoor werken. We hebben ze gevraagd om niet alleen op de piekdagen hier te zijn, maar te spreiden. En directievergaderingen hebben we van de populaire dagen afgehaald. Die hadden een aanzuigende werking: je zag dat andere medewerkers dan ook sneller naar kantoor kwamen."

Inmiddels is de bezetting bij Van Lanschot Kempen van maandag tot en met donderdag stabiel. "Vroeger hoefde je op woensdag nooit een vergaderruimte te reserveren, maar nu zijn ze allemaal bezet", zegt Glaubitz.

Het werk is bij de vermogensbeheerder nog niet klaar. "Op de vrijdagen gaat het al veel beter, maar we zitten nog niet op het niveau van de andere werkdagen. Een cultuurverandering bereik je niet van de ene op de andere dag."