Aggregator

Deelfietsplatform lekte fietstochten van gebruikers, ook van Arriva-klanten

3 days 8 hours ago

Een deelfietsplatform dat door onder meer Arriva wordt gebruikt, was slecht beveiligd en lekte daardoor locaties en andere details van gebruikers. Dat blijkt uit onderzoek van de NOS.

Arriva gebruikt de app voor het aanbieden van deelfietsen in Limburg. Ook wordt de app gebruikt door kleinere fietsverhuurders en bedrijven die hun medewerkers deelfietsen aaanbieden.

Van alle gebruikers van het zogenoemde Xbike-platform waren naast het e-mailadres ook details van de fietsritten te zien, zoals het begin- en eindpunt van de rit. Die informatie werd door de navigatiemodule van de fiets aangeleverd.

Gevoelig

Hoewel details zoals naam of betaalgegevens niet inzichtelijk waren, kan de combinatie van een e-mailadres en een locatie toch gevoelig zijn; zo zou iemands thuisadres kunnen worden achterhaald, en op welke tijdstippen iemand thuis is. Ook zouden medewerkers van gevoelige bedrijven of overheidsinstellingen kunnen worden geïdentificeerd.

Het lek bestond sinds februari 2023. De app is op aandringen van Arriva uit voorzorg offline gehaald. Xbike heeft een datalekmelding gedaan bij de Autoriteit Persoonsgegevens, bevestigt die instantie.

De deelfietsapp heeft bijna 130.000 gebruikers met minimaal één rit, van wie ruim 40.000 bij Arriva, laten woordvoerders van de twee bedrijven weten. Klanten die nooit een rit hebben gemaakt, zijn niet getroffen.

Misbruik

Een ethisch hacker vond het beveiligingsprobleem en benaderde de NOS. Naast het datalek onderzocht de hacker, die anoniem wil blijven, ook de mogelijkheid om fietsen te ontgrendelen zonder te betalen. Zo konden dus gratis fietsritten worden gemaakt. Volgens de Arriva-woordvoerder lijkt het er op dat dat inderdaad technisch mogelijk was.

Misbruik van het lek kan niet worden uitgesloten, zegt een Arriva-woordvoerder. De ontwikkelaars van de app proberen te achterhalen of te zien is wie welke data heeft opgevraagd, maar de kans is klein dat dit tot februari 2023 te achterhalen is.

De ethisch hacker die de NOS informeerde, downloadde de bewuste data, om de omvang van het lek te kunnen inschatten. "Al was ik dat vooraf niet per se van plan, maar voor ik het wist had ik alle data al", zegt de hacker. Xbike merkte dat niet op, totdat de NOS het bedrijf inlichtte. Inmiddels heeft hij de data verwijderd.

Geen controle

Het probleem werd veroorzaakt door gebrekkige toegangscontrole. Technisch waren alle gebruikers gerechtigd om persoonsgegevens van andere gebruikers op te vragen. Veiligheidsmaatregelen om dat te voorkomen, zijn per abuis uitgeschakeld, laat Arriva weten; hoe dat kon gebeuren, wordt nog onderzocht.

Kan AI-bedrijf Anthropic tientallen miljarden aan investeringen terugverdienen?

3 days 8 hours ago

Het Amerikaanse AI-bedrijf Anthropic hoopt vandaag 81 miljard dollar (zo'n 74 miljard euro) op te halen door aandelen te verkopen op de beurs. Dit bedrag komt bovenop de ruim 170 miljard dollar die volgens marktanalist Crunchbase tot nu toe al in het bedrijf is geïnvesteerd. Kan Anthropic die investeringen ooit terugverdienen?

"Dat is een hele terechte vraag", zegt Thomas van Galen, hoofdstrateeg van de investeringstak van Achmea. "Het kan zeker wat worden", denkt hij. "In korte tijd hebben ze echt heel veel bedrijven als klant gekregen. Maar het is ook onzeker. Als je gaat rekenen met de cijfers, moet Anthropic enorm groeien om de investering terug te verdienen."

Anthropic maakt Claude, een reeks AI-modellen die zijn te gebruiken voor analyses en onderzoek, programmeercode schrijven en andere taken. De verkoop van Claude-gebruikstegoed en -abonnementen levert het bedrijf miljarden op.

In 2025 verdiende Anthropic bijna 4,6 miljard dollar. In de eerste negen maanden van dit jaar was dat al zeven keer zoveel: ruim 33 miljard dollar. "Dit gaat keihard", zegt beleggingsstrateeg Thomas Pellegrom van ABN AMRO. En dat voor een bedrijf dat pas in 2023 is opgericht. "Hier zullen veel bedrijven jaloers op zijn."

Enorme investeringen

Tegelijkertijd geeft het bedrijf nog veel meer geld uit. Het ontwikkelen en draaien van AI-modellen kost namelijk enorm veel rekenkracht. Die komt van rijen computerservers in datacenters, die gebruikt worden om Claude verder te ontwikkelen en te kunnen leveren aan klanten.

Anthropic verwacht in een jaar 70 miljard dollar uit te geven aan rekenkracht. Voor komende jaren heeft het bedrijf ook al afspraken gemaakt om rekenkracht in te kopen: voor 450 miljard dollar tot 2031.

De investeringen zijn nodig om te blijven groeien, zegt Anthropic. Het bedrijf gelooft dat klanten steeds het beste AI-systeem willen hebben en richt zich vooral op softwareontwikkelaars: mensen die apps maken of Claude inzetten om taken te automatiseren.

Bijvoorbeeld de internationale website- en appmaker Eidra, dat onder meer werkte aan apps voor HEMA, ov-dienst 9292 en muziekspel Hitster. "We gebruiken Claude volop", zegt Pieter Jongerius in het Amsterdamse kantoor van Eidra. "AI is essentieel voor ons. We gebruiken het in elke stap van wat we doen: van bedenken tot maken en meten of dat succesvol is."

Het bedrijf geeft maandelijks tussen de 100 en 300 euro per medewerker uit aan Claude, zegt Jongerius. Omdat Eidra daardoor sneller kan werken, verdienen de kosten zichzelf weer terug, zegt hij. "Dat zit voor ons goed. Het is voor ons zeer waardevol."

Jongerius verwacht niet dat Anthropic de prijzen gaat verhogen, omdat er veel concurrentie is van onder meer het Amerikaanse bedrijf OpenAI en Chinese AI-bedrijven. "Anthropic zal dus ook gedwongen blijven om prijzen acceptabel te houden."

Anthropic verdient alleen met AI

De concurrentie, de prijs van AI-modellen en de vraag van bedrijven: het zijn een aantal factoren die Van Galen van Achmea bedoelt met de onzekerheid rond Anthropic. Hij wijst bijvoorbeeld op de Chinese concurrentie, die veel AI-modellen gratis beschikbaar maakt.

"Veel taken kun je met goedkope AI-modellen prima uitvoeren. Ik verwacht dat veel meer werk niet door de allerbeste AI-modellen wordt gedaan, maar met goedkope varianten. Die markt is veel concurrerender." De vraag is volgens hem dan of de allerbeste AI-modellen toch interessant genoeg zijn om veel geld aan uit te geven. "Je moet je afvragen of Anthropic niet een product bouwt dat het niet kan verkopen."

Anthropic zit wat dat betreft op de zwakste en riskantste plek in de AI-industrie, zegt Van Galen. "Anthropic verkoopt op dit moment alleen zijn AI-modellen", zegt ook ING-econoom Jan Frederik Slijkerman. "Google bouwt ook AI-modellen, maar verdient ook op andere manieren veel geld: met zijn zoekmachine en datacenters. Dat is een groot verschil met Anthropic."

"Anthropic laat een hele snelle groei zien", zegt Slijkerman. "Dat is echt bijzonder. Dus ze zouden de investeringen op termijn goed kunnen terugverdienen. Maar het kan ook makkelijker fout gaan."

Van Galen denkt hetzelfde. "Bedrijven zoals Anthropic en OpenAI zijn honderd procent de zwakste plek in de AI-keten. Dat maakt de onzekerheid groter. Bij makers van AI-chips of aanbieders van datacenters met AI-rekenkracht is dat veel minder het geval."

De beursgang van Anthropic is wat dat betreft interessant, zegt Pellegrom van ABN AMRO. "Dit is de eerste keer dat een puur AI-bedrijf naar de beurs gaat. Daardoor gaan we veel meer inzicht krijgen in wat er achter de schermen gebeurt. Dat maakt Anthropic meer geschikt dan bijvoorbeeld Google of Microsoft om te kijken hoe het met AI gaat."

Internationaal Gerechtshof: Myanmar schuldig aan genocide op Rohingya

3 days 8 hours ago

Het Internationaal Gerechtshof heeft Myanmar schuldig bevonden aan genocide op de islamitische Rohingya-minderheid. Negen rechters stemden daar voor, zes tegen.

Het leger van het overwegend boeddhistische Myanmar begon in 2017 een terreurcampagne tegen de Rohingya. Volgens de regering was het een actie tegen de Rohingya-verzetsbeweging ARSA. Het hof bestrijdt dat, onder meer omdat het leger geen onderscheid maakte tussen burgers en ARSA-strijders.

Dit is het eindoordeel van het hof:

De campagne in de deelstaat Rakhine ging gepaard met de moord, mishandeling en verkrachting van duizenden burgers, onder wie kinderen, en vernietiging van hun huizen. Dat gebeurde met de intentie om de religieuze en culturele minderheid in ieder geval deels te vernietigen, aldus het hof.

Honderdduizenden Rohingya vluchtten naar buurland Bangladesh. Daar wonen ze nog steeds. Het hof zegt dat Myanmar ze veilig moet laten terugkeren en de hereniging van families op zich moet nemen.

Het hof oordeelt dat Myanmar de Rohingya hun bezittingen moet teruggeven, voor zover dat nog kan. Wanneer dat niet mogelijk is, moet een schadeloosstelling worden vastgesteld. De hoogte van de schadeloosstelling moet nog worden vastgesteld.

Daarnaast moet Myanmar helpen bij het opsporen en identificeren van verdwenen en omgekomen Rohingya en helpen bij het herstel van de fysieke en mentale schade die ze hebben opgelopen.

Het hof heeft Myanmar opdracht gegeven de verantwoordelijken voor de genocide op te sporen, te berechten en te straffen. Ook moet het land maatregelen nemen om herhaling te voorkomen.

Historisch

Het is voor het eerst in de geschiedenis van het in 1946 opgerichte hof dat een staat voor genocide wordt veroordeeld. De uitspraak is definitief, in beroep gaan kan niet.

Het hof oordeelde in 2020 al dat Myanmar direct maatregelen moest nemen om de Rohingya-minderheid te beschermen en bewijs voor misdaden tegen Rohingya moest veiligstellen. De rechters constateerden toen dat Rohingya een aanzienlijk risico liepen om slachtoffer te worden van genocide. Myanmar moest alles doen om het vermoorden van Rohingya te voorkomen.

Gerechtshof en Strafhof

Het Internationaal Gerechtshof doet uitspraken in conflicten tussen landen. Deze zaak is in 2019 aangespannen door Gambia, met steun van onder meer Nederland.

De zaak van de Rohingya loopt ook bij het Internationaal Strafhof. Daar kunnen personen of organisaties wel worden aangeklaagd.

Bij het Internationaal Gerechtshof lopen nog genocide-zaken tegen Rusland (in verband met de oorlog in Oekraïne), Israël en Duitsland (in verband met de oorlog in Gaza) en Rwanda (vanwege directe betrokkenheid bij het geweld in Oost-Congo).

Taiwan meldt opnieuw Russische militaire vliegtuigen nabij eiland

3 days 9 hours ago

Russische militaire vliegtuigen zijn vanochtend vroeg de luchtverdedigingszone van Taiwan binnengevlogen, zo heeft het Taiwanese ministerie van Defensie bekendgemaakt. Volgens Taiwan waren het zware Toepolev's (TU)-95. De TU-95 is een strategische bommenwerper uit de tijd van de Sovjet-Unie.

De twee langeafstandsbommenwerpers vlogen door de Air Defense Identification Zone (ADIZ) ten noordoosten van het eiland, om vervolgens in noordoostelijke richting ter hoogte van de havenstad Keelung weer te vertrekken, schrijft de Taiwanese ministerie van Defensie op X.

De Tu-95 bommenwerpers worden door de NAVO ook wel Bears genoemd. Tijdens de Koude Oorlog vlogen de vliegtuigen lange patrouilles langs de grenzen van het NAVO-gebied. Sommige uitvoeringen kunnen kernwapens vervoeren, andere toestellen van het type worden ingezet voor surveillance of verkenning op lange afstand.

De Taiwanese strijdkrachten stuurden als reactie F-16-gevechtsvliegtuigen de lucht in. Na een radiowaarschuwing verlieten de Russische toestellen de Taiwanese luchtverdedigingszone, dat zich buiten het nationale luchtruim bevindt.

Koude Oorlog

De timing van het incident was zeer opmerkelijk. De Russische president Poetin is vandaag in het Chinese Shenzhen voor de APEC-top. Daar heeft hij een ontmoeting gehad met de Chinese president Xi en de Amerikaanse president Trump.

Ook een Taiwanese delegatie is aanwezig bij de APEC-top. Die delegatie staat onder leiding van Stan Shih, de oprichter van computerbedrijf Acer. Bij aanvang van de top schudde hij kort de hand van Poetin.

Volgens het staatspersbureau Central News Agency (CNA) van Taiwan komt het sinds het einde van de Koude Oorlog zelden voor dat Russische militaire vliegtuigen de Taiwanese luchtverdedigingszone binnenvliegen. In 2010 vloog een Tu-95 kortstondig het noordoostelijke deel van de zone in, maar keerde na een radiowaarschuwing om in de richting van Japan.

Bezwaar

Des te opvallender is het dat Taiwan afgelopen dinsdag nog meldde dat twee Russische militaire vliegtuigen door de Taiwanese luchtverdedigingsidentificatiezone vlogen.

Japan en Zuid-Korea maakten die dag melding van soortgelijke incidenten in hun eigen luchtruim. Japan heeft daartegen bezwaar aangetekend bij de Russische autoriteiten. Onduidelijk is wat de Russische toestellen in het gebied deden. Moskou heeft vooralsnog niet op de berichten gereageerd.

Onder controle krijgen

Taiwan, een van 's werelds belangrijkste producenten van halfgeleiders, sloot zich na de Russische invasie van Oekraïne in 2022 aan bij westerse sancties tegen Rusland en legde economische beperkingen op aan Moskou.

Tegelijk staat Taiwan onder toenemende druk van China. Chinese militaire vliegtuigen vliegen vrijwel dagelijks de Taiwanese luchtverdedigingsidentificatiezone binnen.

Peking beschouwt Taiwan als onderdeel van zijn grondgebied en zegt het eiland uiteindelijk onder zijn controle te willen brengen.

Zo voert China de druk op op Taiwan:

Opnieuw boot met migranten omgeslagen bij Senegal, vrees voor tientallen doden

3 days 9 hours ago

Voor de kust van Senegal is een boot met migranten omgeslagen. Er is zeker een dode gevallen, maar dat kunnen er nog veel meer worden. Aan boord waren tientallen mensen.

Radio France Internationale meldt dat het schip onderweg was naar de Canarische Eilanden. De boot zou zijn omgeslagen voor de kust van Yenne, op zo'n 40 kilometer van de hoofdstad Dakar.

"We hoorden het geschreeuw vanaf het strand", zegt een lokale functionaris. De boot spoelde uiteindelijk aan op het strand.

Een overlevende verklaarde tegenover de politie dat er zo'n honderd mensen aan boord waren, van wie de overgrote meerderheid mannen. Een hulporganisatie zegt op basis van een andere overlevende dat er zo'n vijftig mensen op de boot zaten.

Op het aangespoelde schip werden allerlei persoonlijke bezittingen gevonden, zoals identiteitsbewijzen, mobiele telefoons en een inschrijvingsbewijs van een middelbare scholier.

Tweede bootramp

Eerder deze maand zonk er ook al een boot met migranten voor de kust van Senegal. Daarbij kwamen zeker 39 mensen om het leven. Ook die boot was vanaf de westkust van Afrika onderweg naar de Canarische Eilanden, van Spanje. De Verenigde Naties telden dit jaar al 454 doden en vermisten voor de kust van West-Afrika.

Vaak zitten de migranten op gammele houten boten, zogeheten pirogues, die niet gemaakt zijn voor zoveel mensen en voor verre reizen op zee.

De Senegalese president Faye heeft zijn ministerie van Binnenlandse Zaken opdracht gegeven om onderzoek te doen naar de oorzaken van de toegenomen illegale migratie vanuit zijn land. Eerder riep hij de Senegalese bevolking al op hun leven niet te riskeren door de gevaarlijke overtocht over zee te wagen.

Duitser (18) opgepakt die terroristische aanslag op moskee wilde plegen met 3D-geprinte wapens

3 days 9 hours ago

Een 18-jarige Duitser wordt ervan verdacht dat hij een terroristische aanslag wilde plegen op een moskee in Duitsland. De scholier zou dat hebben willen doen met wapens die met een 3D-printer waren gemaakt, schrijven Duitse media.

Vandaag werd bekend dat de tiener in augustus is opgepakt in Eslohe, zo'n 70 kilometer ten zuidoosten van Dortmund. Volgens de Duitse autoriteiten was hij van plan eind dit jaar of begin volgend jaar de aanslag te plegen op moskeegangers.

Het Openbaar Ministerie in Düsseldorf wil om veiligheidsredenen niet vertellen om welke moskee het ging. Volgens het OM had de 18-jarige extreemrechtse opvattingen en projecteerde hij "zijn racistische ideologie ook op moslims".

3D-wapen functioneel

Bij een huiszoeking in zijn appartement werden wapens, wapenonderdelen en munitie gevonden, allemaal met een 3D-printer gemaakt.

Een deel van de wapens is volgens onderzoekers functioneel. Waarschijnlijk had de scholier de bouwinstructies en printsjablonen online gevonden.

De jongeman zit sinds zijn arrestatie in voorlopige hechtenis. Hij is nog niet formeel aangeklaagd. De autoriteiten willen vanwege het onderzoek niet zeggen of hij contact had met anderen of dat hij alleen handelde.

Europees netwerk moet herinnering aan Holocaust levend houden

3 days 9 hours ago

Twee Holocaust-herdenkingsplekken in Nederland zijn aangesloten bij een nieuw Europees netwerk. Dat is opgericht zodat verhalen en herinneringen niet verloren gaan. Het gaat om Herinneringscentrum Kamp Westerbork en de Hollandsche Schouwburg in Amsterdam.

Het netwerk European Sites of Holocaust Memory (ESHEM) is een initiatief van de Europese Commissie. Het moet herinneringsplekken binnen de Europese Unie met elkaar verbinden. ESHEM is onderdeel van de bestrijding van antisemitisme, aldus de Commissie.

"Nu de laatste getuigen van de Holocaust overlijden, verandert de verantwoordelijkheid om de herinnering eraan levend te houden. Daarom is een gezamenlijke en toekomstgerichte aanpak dringend nodig", schrijft ESHEM.

Zelfde geschiedenis

In totaal doen 32 plekken mee met het netwerk, onder meer in Denemarken, Duitsland, Litouwen en Oekraïne. "We zijn allemaal verschillende delen van dezelfde geschiedenis", zegt Bertien Minco van Herinneringscentrum Kamp Westerbork tegen RTV Drenthe. Volgens haar kunnen de gedenkplaatsen elkaar versterken. "We kunnen kennis delen, verhalen uitwisselen en elkaar helpen."

Een andere deelnemer is het doorgangskamp Drancy, ten noorden van Parijs, van waaruit 70.000 Joden werden gedeporteerd.

Ook staat een huisje in het Poolse dorp Będzin op de lijst. "Het was ooit een synagoge", zegt Minco. "Mensen hebben dat gehuurd, ruimden het op en kwamen tussen de muren gebedsboeken tegen." Het bleek een centrum van Joods verzet te zijn geweest, waar jonge activisten ondergrondse schuilplaatsen bouwden.

Het is waardevol dat ook dat soort kleine plekken verbonden zijn aan het netwerk, zegt ze. "En het is de bedoeling dat er nog meer bij komen."

Gisteren was de startceremonie van het netwerk in Brussel. Minco was daarbij. "Het is mijn taak als directeur om Herinneringscentrum Kamp Westerbork te vertegenwoordigen", zegt ze. "Ik moet zorgen dat we zichtbaar en vindbaar zijn. Als mensen elkaar kennen, vinden ze elkaar ook makkelijker."

Deportaties

Kamp Westerbork was in de Tweede Wereldoorlog een doorvoerkamp. Vanuit het kamp werden meer dan 100.000 Joden, Sinti en Roma naar vernietigings- en concentratiekampen gedeporteerd. Slechts 5000 van hen overleefden de Holocaust.

De Hollandsche Schouwburg werd in de Tweede Wereldoorlog gebruikt als verzamelplaats voor de deportatie van Joden. Tienduizenden mensen werden daar vastgehouden in afwachting van die deportatie.

Het doel van ESHEM is om eind 2027 ten minste vijftig deelnemende herdenkingsplekken te hebben.

Nieuwsbrief Tweede Wereldoorlog

Geïnteresseerd in de Tweede Wereldoorlog? Abonneer je dan hier op onze nieuwsbrief.

Trump, Xi en Poetin schofferen Strafhof na afloop van hun ontmoeting

3 days 10 hours ago

De Amerikaanse president Trump, de Russische president Poetin en de Chinese president Xi hebben hun gesprek afgerond. In hun slotverklaring kwam weinig concrete actie naar voren, maar hadden ze harde woorden voor het Internationaal Strafhof, waar China, Rusland en de VS alledrie niet bij aangesloten zijn.

Het was de eerste keer dat de drie samen in één ruimte met elkaar spraken. Vooraf was de verwachting dat er weinig grote concrete afspraken gemaakt zouden worden in de Zuid-Chinese stad Shenzhen, en het lijkt er inderdaad op dat de top weinig tastbaars heeft opgeleverd. Wel vielen er voor de buitenwacht grote woorden.

Het gesprek duurde ongeveer anderhalf uur. Wat achter gesloten deuren is besproken, is niet bekend, maar de slotverklaring suggereert dat ze zich vooral willen uiten over zaken waarover ze het makkelijk eens zijn, en dan nog in termen die weinig of geen verplichtingen opleggen.

In hun slotverklaring erkent het drietal het belang van de Verenigde Naties, maar stellen zij wel dat er hervormingen nodig zijn "om effectiever op globale uitdagingen te reageren". Waar ze daarmee op doelen, werd niet duidelijk.

Harde woorden

Tegelijkertijd waren zij kritisch op het Internationaal Strafhof. Bij het hof zijn 125 landen aangesloten, maar Rusland, China en de VS erkennen net als bijvoorbeeld Iran, Israël, Turkije en India het hof niet. De drie stellen in de slotverklaring dat "respect voor immuniteit van overheidsfunctionarissen" belangrijk is en dat het ICC "zijn jurisdictie niet mag misbruiken".

Vooral Trump geeft al langere tijd hard af op het Strafhof. Ook heeft hij sancties ingesteld tegen leden daarvan. Trump deed dat nadat het hof arrestatiebevelen had uitgevaardigd tegen onder meer de Israëlische premier Netanyahu, wegens oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid.

Zo zag de ontmoeting tussen de leiders eruit:

Vlak voor het gesprek met de leiders van China en Rusland had Trump al individuele ontmoetingen met hen, waarin hij ook al met Poetin sprak over Oekraïne. Dat gesprek ging volgens Trump zelfs helemaal over Oekraïne.

Volgens de Chinese staatsomroep opende Xi het gezamenlijke gesprek van de drie leiders. Hij noemde de ontmoeting van "baanbrekende betekenis".

Hij zei onder meer dat "wanneer grote mogendheden met elkaar in conflict raken, de wereld in chaos belandt". Wat deze woorden waard zijn is de vraag: China is nog altijd de belangrijkste handelspartner van Rusland, dat door deze handel de oorlogseconomie en dus ook de oorlog in Oekraïne kan bekostigen.

Kernwapens

Ook sprak de Chinese president over kernwapens, die volgens hem als het zwaard van Damocles boven de mensheid hangen. Wat Xi betreft, zouden kernwapens "volledig verboden en vernietigd moeten worden, met als einddoel een wereld zonder kernwapens".

Trump meldde daarvoor dat hij graag tot een nieuw kernwapenverdrag met Rusland zou komen en ook China daarin wil meenemen. Het kernwapenverdrag tussen Rusland en de VS liep dit jaar af.

Het is echter onwaarschijnlijk dat China bereid is het aantal eigen kernwapens terug te brengen. Het land heeft zich in het verleden herhaaldelijk beroepen op het feit dat het veel minder kernkoppen heeft dan Rusland en de VS.

Oekraïne

Poetin noemde de drie landen "de overwinnaars van de Tweede Wereldoorlog". Daarmee dragen ze volgens hem "een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor het handhaven van de internationale vrede en veiligheid." Hij repte met geen woord over andere Europese landen.

Over de oorlog in Oekraïne zei hij dat Rusland, China en de VS "tal van gemeenschappelijke belangen bij de beslechting van regionale conflicten, waaronder uiteraard het conflict in Oekraïne, hebben". Volgens de Russische president heeft hij dit gisteren ook met Xi en vandaag met Trump besproken. In de gezamenlijke slotverklaring blijft Oekraïne ongenoemd.

Iran

Ook is het volgens Trump van "vitaal belang" dat de landen samenwerken om de dreiging van nucleaire proliferatie naar andere landen tegen te gaan. Dat is volgens Trump wat de VS in Iran aan het doen is. "We laten niet toe dat Iran een kernwapen heeft", aldus de Amerikaanse president.

In hun gezamenlijke verklaring na afloop stellen de landen het eens te zijn dat de productie en distributie van geraffineerde olieproducten moet worden opgevoerd. Dat is weinig verrassend: zowel Rusland als VS zijn grote producenten en exporteurs van olie, terwijl China veel olie importeert uit die landen.

Docent die erf beschikbaar stelde voor illegaal kooigevecht uit lesrooster gehaald

3 days 11 hours ago

Een wiskundedocent van een middelbare school in Meppel heeft vorig jaar zijn erf in Zuidwolde beschikbaar gesteld voor een illegaal kooigevecht. De man is uit het lesrooster gehaald, laat de directie van Scholengemeenschap Stad & Esch weten. De schoolleiding beraadt zich over de vraag hoe het nu verder moet.

In juni vorig jaar faciliteerde docent Egbert B. de eerste 'fight night' op zijn weiland in Zuidwolde, bleek gisteren uit een uitzending van het onderzoeksprogramma Zembla. Onder de deelnemers en toeschouwers van dit soort kooigevechten zijn leden van neonazi-groepen en veroordeelde extremisten. Op beelden van het onderzoeksprogramma is te zien dat de Hitlergroet werd gebracht en "Sieg Heil!" werd geroepen.

Ook is te zien dat B. door de aanwezigen met applaus werd bedankt. Tegenover Zembla ontkende hij eerst dat de bijeenkomst heeft plaatsgevonden; later zei hij er niets meer van te weten. Hij zou ook te zien zijn op beelden van een recentere fight night in Brabant.

Bekijk hier de reactie van minister van Weel op de Zembla-uitzending:

"Dit is zeer ernstig", zegt schooldirecteur Peter de Visser. "En volstrekt onverwacht." De schoolleiding hoorde van de uitzending en de betrokkenheid van de docent doordat er meerdere klachten van ouders binnenkwamen via het klachtenformulier op de website. "Aan de hand daarvan hebben we de uitzending bekeken. Heel zorgwekkend."

Ouders, leerlingen en medewerkers zijn gisteren op de hoogte gebracht van de lesuitval van B. de komende tijd. Dat is "in afwachting van nader onderzoek en besluitvorming over passende maatregelen", schrijft de school in een bericht dat in handen is van RTV Drenthe. "Daarbij staan de veiligheid en het welzijn van onze leerlingen en medewerkers voorop."

Bij de school zijn geen signalen bekend van "ongewenste uitingen of gedragingen" van de betreffende docent binnen de school.

Vandaag praat de schoolleiding over vervolgstappen. Bij die gesprekken haakt ook een jurist aan, zegt directeur De Visser. "We laten dit niet zomaar zonder meer passeren. Maar je moet zorgvuldig kijken wat voor stappen je moet zetten."

Geroyeerd

Uit het onderzoek van Zembla bleek ook dat mensen in en rond Forum voor Democratie (FVD) banden hebben met een gewelddadig neonazistisch netwerk dat kooigevechten organiseert. Twee leden zijn geroyeerd, liet FVD gisteren weten: Ramon van Asch (FVD-fractievoorzitter in de gemeenteraad van Den Bosch) en Luc Kluytmans, lid van de jongerentak JFVD. Van Asch is ook gemaand om te stoppen als fractievoorzitter in Den Bosch, waar hij gehoor aan heeft gegeven.

Het Zembla-onderzoek

Zembla werkte samen met het Belgische VRT-onderzoeksprogramma Pano. Daarbij werd onder meer gebruikgemaakt van een infiltrant in de neonazistische groepen. Ook kreeg Zembla toegang tot honderden filmpjes van geheime bijeenkomsten.

Bij de Hitlerherdenking van afgelopen april filmden medewerkers onopgemerkt van 50 meter afstand. Ook was er voorafgaand geluidsapparatuur verborgen en waren er camera's in vogelhuisjes verstopt.

Het programma is te bekijken op NPO Start en op YouTube.

Autoriteit Persoonsgegevens: 'AI-camerabrillen brengen veiligheid in gevaar'

3 days 11 hours ago

AI-camerabrillen brengen de veiligheid van gebruikers en omstanders in gevaar. Dat concludeert de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) na onderzoek. De privacywaakhond raadt de aankoop van AI-brillen af.

De AP waarschuwde eerder al dat het filmen van omstanders met zo'n bril vrijwel altijd verboden is, maar nu blijkt dat risico's niet alleen over privacy gaan.

Ernstige gevolgen

Twee van de zes onderzochte brillen werden uitgebreid getest in nagebootste praktijksituaties waarin de veiligheid van mensen een belangrijke rol speelde. Tijdens een nagebootste noodsituatie waarin reanimatieadvies werd gevraagd, beweerde een van de brillen meerdere keren dat er al een ambulance onderweg was, terwijl er geen hulpdiensten waren ingeschakeld.

De AP noemt geen merknamen van de onderzochte brillen en AI-modellen. De autoriteit zegt wel dat ze in Nederland te koop zijn, uit verschillende werelddelen komen en dat de prijzen variëren van minder dan 100 euro tot meer dan 500. Volgens de AP maakt het niet zoveel uit om welke merken het gaat, omdat op iedere bril wel wat aan te merken is.

'Leven op het spel'

"Een bril die je ongemerkt filmt, is al zorgelijk. Een bril die je ook nog eens verkeerd adviseert wanneer iemands leven op het spel staat, gaat een stap te ver", zegt Monique Verdier, vicevoorzitter van de AP.

Het was bekend dat AI-modellen foute antwoorden kunnen geven. Maar dat gebeurt dus ook met een bril die je de hele dag kan dragen.

Ook bij de bescherming van minderjarigen maakten de AI-camerabrillen fouten met mogelijk zeer ernstige gevolgen. Zo gaf een bril datingadvies aan een volwassene die aangaf interesse te hebben in een minderjarige.

Bij een andere test werden veiligheidswaarschuwingen bij speelgoed voor jonge kinderen niet opgevolgd. Ook bij het lezen van medicijnbijsluiters en het interpreteren van waarschuwingen voor extreem weer maakten de brillen fouten.

Wat is een AI-camerabril?

Een AI-camerabril is een bril met een camera die AI-functionaliteiten bevat en geïntegreerde sensoren, zoals een microfoon. De bril is gekoppeld aan de smartphone van de gebruiker en vanaf daar aan een AI-model.

Met de camera en microfoon in de bril kan de gebruiker opnames maken, die aan het AI-model kunnen worden doorgegeven. De brildrager kan het AI-model meestal aansturen via spraak en het antwoord van het AI-model krijgen via de ingebouwde speaker.

Sommige brillen hebben ook een displayfunctie, waardoor tekst op de brillenglazen kan worden geprojecteerd.

De AP bekeek voor dit onderzoek onder andere naar het ontwerp en de documentatie van de brillen en hoe ze functioneren in specifieke veiligheidsscenario's.

De AP wil dat de Nederlandse en Europese politiek de onderzoeksresultaten meenemen bij beslissingen of AI-camerabrillen wel of niet verboden moeten worden.

"Het is van belang dat we collectief werken aan bewustwording, weerbaarheid en ethisch besef", zegt Verdier.

Daarnaast adviseert de AP eigenaren en beheerders van locaties het dragen en gebruiken van camerabrillen in hun huisregels te verbieden.

Gearresteerde burgemeester Imamoglu van Istanbul krijgt opnieuw gevangenisstraf

3 days 11 hours ago

Ekrem Imamoglu, de burgemeester van Istanbul die sinds vorig jaar maart vastzit, is veroordeeld tot twee jaar en een maand gevangenisstraf voor stemfraude. Acht andere verdachten kregen dezelfde straf opgelegd.

Ze werden onder meer beschuldigd van het manipuleren van de stemming tijdens het CHP-congres van 2023, waarbij Özgür Özel werd gekozen tot partijleider. De rechter verklaarde dat congres ongeldig vanwege onregelmatigheden, tot grote woede binnen de oppositiepartij.

Volgens oppositieleider Özel is de veroordeling bedoeld om de kans groter te maken dat een kandidaat van Erdogans AK-partij de volgende burgemeestersverkiezing in Istanbul kan winnen. Die vinden in 2029 plaats.

De populaire Imamoglu geldt als de belangrijkste politieke rivaal van de zittende president Erdogan. Volgens zijn advocaat kan Imamoglu nog in hoger beroep kan gaan.

2430 jaar gevangenisstraf

De veroordeling van vandaag komt bovenop andere zaken tegen Imamoglu. Vier jaar geleden werd hij veroordeeld tot ruim 2,5 jaar cel voor het beledigen van de kiescommissie. Die zaak loopt nog in hoger beroep. Vorig jaar werd hij nogmaals veroordeeld, voor het beledigen en bedreigen van de openbaar aanklager.

Daarnaast loopt er nog een omvangrijke corruptiezaak tegen de gemeente Istanbul. Als Imamoglu in die zaak op alle punten schuldig wordt bevonden, riskeert hij een gevangenisstraf tot 2430 jaar.

Massale protesten

Imamoglu werd in 2019 gekozen tot burgemeester van Istanbul en in 2024 herkozen. Sinds maart 2025 zit hij in voorlopige hechtenis. Een plaatsvervangend burgemeester van de CHP neemt de honneurs waar.

Hij werd anderhalf jaar geleden opgepakt op verdenking van onder meer omkoping, fraude en banden met een terroristische organisatie. Overtuigend bewijs daarvoor ontbreekt volgens zijn aanhangers. Na zijn arrestatie braken in heel Turkije massale demonstraties uit tegen de regering van Erdogan.

Dit waren de beelden uit Turkije:

Zijn partij stelt dat de beschuldigingen aan Imamoglu's adres enkel politiek gemotiveerd zijn, omdat hij wordt gezien als een kansrijke presidentskandidaat voor de verkiezingen van 2028. Imamoglu sloot zich afgelopen augustus aan bij de Yeni Parti, een oppositiepartij die door Özel werd opgericht.

De oppositie in Turkije staat al anderhalf jaar onder enorme druk. Afgelopen maanden zijn er meerdere invallen geweest bij grote oppositiezenders, waaronder Halk TV en Sözcu TV. Ook zitten burgemeesters, ambtenaren en prominente leden van de oppositie vast.

Na de arrestatie van Imamoglu in 2025 maakte Nieuwsuur dit verhaal:

Beursgang Anthropic toch grootste ooit

3 days 12 hours ago

De beursgang van AI-bedrijf Anthropic wordt de grootste ooit. De aandelen worden voor 83 dollar per stuk uitgegeven, meer dan eerder werd gedacht.

Ook worden er meer aandelen uitgegeven (980 miljoen) dan eerder werd aangenomen. Er wordt 81 miljard dollar mee opgehaald.

Eerder leek het erop dat de beursgang van Anthropic minder zou opleveren dan die van SpaceX. Het bedrijf van Elon Musk haalde afgelopen zomer 75 miljard op. Anthropic gaat daar dus toch ruim overheen.

Nasdaq

Vanmiddag om 15.30 uur Nederlandse tijd krijgt Anthropic, het bedrijf achter AI-model Claude, een notering aan de Nasdaq, de Amerikaanse beurs waaraan de belangrijkste techbedrijven een notering hebben.

Met de beursgang wordt het bedrijf ook meteen één van de grootste bedrijven ter wereld. De marktwaarde zou dan uitkomen op 1,5 biljoen dollar (1.500 miljard).

Gevaar

In de prospectus, de papieren die een bedrijf moet inleveren voor een beursgang, waarschuwt Anthropic zelf voor de gevaren van AI. Misbruik van AI-modellen kan leiden tot "chemische, biologische of andere gevaarlijke wapens", schrijft het Amerikaanse AI-bedrijf.

Daarnaast heeft het bedrijf een miljardenschuld en draait het verlies. Toch zijn de verwachtingen hoog bij beleggers vanwege de groei van het bedrijf en door de belofte van het AI-model van Anthropic, dat vooral voor meer efficiëntie moet zorgen bij bedrijven.

Ook OpenAI, het moederbedrijf van ChatGPT, wil naar de beurs te gaan. Mogelijk gebeurt dat volgend jaar.

Gesprek tussen Trump, Poetin en Xi begonnen

3 days 13 hours ago

Het overleg tussen de Amerikaanse president Trump, de Russische president Poetin en de Chinese president Xi in de Zuid-Chinese stad Shenzhen is begonnen.

Trump zei voordat het officiële gesprek begon dat hij het met hen wilde hebben over internationale betrekkingen en energiezekerheid.

Oekraïne

Trump hoopt ook te praten over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne. "Eerder vandaag heb ik daar al uitgebreid over gesproken met Poetin", voegde Trump daaraan toe. Hij hoopt dat ook China bereid is tot een gesprek hierover. Tot slot haalde de Amerikaanse president nog uit naar het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag. Hij noemde de organisatie "losgeslagen" en zei dat het hof "echt ver buiten zijn rechtsbevoegdheid is getreden".

De regering-Trump heeft haar inspanningen opgevoerd om het ICC, dat onder meer een arrestatiebevel uitvaardigde tegen Poetin op verdenking van oorlogsmisdaden, te ontmantelen.

Afzonderlijke ontmoetingen

Voor het gesprek met Poetin en Xi had Trump twee afzonderlijke ontmoetingen met hen. De gesprekken vinden plaats op de APEC-top (Azië-Pacifische Economische Samenwerking).

Dat er een gesprek tussen Trump en Poetin zou zijn, was vooraf niet bekend. Wel leek de Amerikaanse president er veel zin in te hebben. Toen hij Poetin in het vizier kreeg, wees hij naar hem en zei: "Wie is dat? "Dat is mijn vriend". Kort daarna gingen de deuren voor de pers dicht.

In het bijzijn van de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rubio en minister van Financiën Bessent en onder anderen de Russische minister van Buitenlandse Zaken Lavrov spraken ze ongeveer 40 minuten met elkaar. Het was de eerste keer dat de twee samenkwamen sinds de mislukte onderhandelingen over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne in Alaska vorig jaar. Over de inhoud van het gesprek is niets naar buiten gebracht.

Zo werden Poetin, Trump en andere wereldleiders verwelkomd door Xi:

Daarna had Trump zijn geplande gesprek met Xi. Het was de derde keer dit jaar dat de twee leiders met elkaar rond de tafel gingen. Volgens persbureau Reuters zei Xi tegen Trump dat hij volledig overtuigd is om met Trump samen te werken.

Trump zou op zijn beurt gezegd hebben een "eerlijke relatie" na te streven. De APEC-top lijkt de twee leiders meer dan genoeg ruimte te geven om nader tot elkaar te komen. Bij het diner gisteravond zouden de twee ook al uitvoerig met elkaar gesproken hebben. Naar verluidt zou Trump daar gezegd hebben dat hij graag ziet dat de VS meer chips naar China exporteert.

Afspraken over landbouw

Na afloop van het gesprek tussen Xi en Trump, waarin de Amerikaanse president erop aandrong om meer Amerikaanse landbouwproducten te importeren, liet het Chinese ministerie van Handel aan verslaggevers weten dat de werkgroep voor landbouw, die valt onder de Amerikaans-Chinese handelsraad, in de nabije toekomst voor het eerst bijeen zal komen.

Het handelsbestand dat de VS en China vorig jaar sloten, bevatte Chinese toezeggingen om meer Amerikaanse landbouwproducten te importeren. In de praktijk lijken deze beloofde extra aankopen nog niet gerealiseerd. Het handelsbestand loopt op 10 januari 2027 af.

In de toespraken voorafgaand aan de gesprekken, was er veel aandacht voor energiezekerheid. Xi hield het bij een abstracte oproep tot intensievere samenwerking om de energie- en voedselvoorziening veilig te stellen voor alle landen in de regio.

Rusland daarentegen zet zijn energiebronnen in de etalage. Het land levert veel energie aan de regio, waarmee het bijdraagt aan de energiezekerheid van veel landen, zo stelde Poetin. Hij voegde daaraan toe dat de handelspartners van Rusland "altijd kunnen vertrouwen op de kwaliteit, betrouwbaarheid en stabiliteit van de leveringen uit het land."

Energiebronnen

Ook Trump zette de eigen energiebronnen in de schijnwerpers. Onder zijn leiderschap is de VS volgens hem "uitgegroeid tot de grootste energieleverancier ter wereld", een positie die hij graag wil versterken. Zo verwees hij naar een nieuw LNG-project in Alaska, dat bestaat uit de aanleg van een grote gaspijpleiding die de VS met Azië moet verbinden.

Opvallend is dat geen van de partijen direct inging op de oorzaken van de mondiale energiecrisis, de invasie van Oekraïne door Rusland en het conflict tussen de VS en Iran.

Opnieuw meer sociale huurwoningen gebouwd

3 days 14 hours ago

Er zijn vorig jaar 2100 sociale huurwoningen meer gebouwd dan een jaar eerder. In totaal kwamen er 13.000 extra beschikbaar. Dat blijkt uit de jaarrapportage van branchevereniging voor woningcorporaties, Aedes.

Al enkele jaren wordt ingezet op het bouwen van sociale huurwoningen. In 2025 waren dat er bijna 24.000. Tegelijk verdwenen er ruim 10.000 uit de voorraad door sloop en verkoop.

Bij een sociale huurwoning mag de huur niet meer bedragen dan 932,93 euro per maand bij de ingang van een nieuw contract. Als de huur tussen de 932,93 en 1228,07 euro per maand is, is sprake van een middenhuurwoning. Die bouwen woningcorporaties ook bij.

Corporaties hebben ook geïnvesteerd in onderhoud en verduurzaming. Zo hebben veel woningen nu een energielabel A of beter.

Financiële grenzen

Tegelijk waarschuwt Aedes dat corporaties tegen financiële grenzen aanlopen. Ze geven nog altijd meer uit dan dat zij via huurinkomsten binnenkrijgen.

Dit komt door uiteenlopende kostenstijgingen. Als alle kosten van de huurinkomsten worden afgetrokken, komt een corporatie volgens Aedes gemiddeld 44 euro per woning tekort.

Een jaar eerder moesten corporaties nog 48 euro toeleggen. Deze verbetering is vooral te danken aan hogere huuropbrengsten en opbrengsten uit de verkoop van woningen.

Ondanks de tekorten blijft de sector investeren in nieuwe woningen en renovatie. Een deel van die uitgaven komt uit eigen zak, maar voor 52 procent van de investeringen lenen corporaties geld.

"We weten dat deze werkwijze eindig is", zegt Aedes-voorzitter Liesbeth Spies. "Zonder maatregelen die corporaties tijdig voldoende lucht geven, moeten we pijnlijke keuzes maken tussen nieuwbouw, onderhoud en leefbaarheid."

In onderstaande staafdiagram is de jaarlijkse groei van het aantal sociale huurwoningen te zien:

Iets van verlichting krijgen ze al wel. Zo wil het kabinet een belasting voor woningcorporaties vanaf 2028 verlagen. Maar het extra geld dat vrijkomt 'verdampt' volgens Aedes door de hogere rentes en oplopende kosten.

Nederland heeft in totaal 2,1 miljoen sociale huurwoningen.

Post in Gelders buitengebied vaker te laat bezorgd dan in de stad

3 days 14 hours ago

Post voor het Gelderse buitengebied komt vaker te laat aan dan post bestemd voor stedelijke adressen in de provincie. Dat blijkt uit onderzoek van Omroep Gelderland. Van de honderd brieven die naar adressen in het buitengebied werden verstuurd, kwamen er twintig te laat aan.

De regionale omroep volgde de afgelopen twee maanden met bluetooth-trackers 150 brieven. Daaruit bleek dat het regelmatig misgaat bij het ophalen en bezorgen van de post. Zo werden brievenbussen in onder meer Driel, Rheden en Kootwijk niet geleegd op dagen waarop dat wel had moeten gebeuren.

PostNL ontkende aanvankelijk dat dit kon gebeuren. Postbezorgers moeten bij het legen van een brievenbus een barcode scannen en hun locatie doorgeven. Als een bus niet is geleegd, zouden ze door hun leidinggevenden worden teruggestuurd.

Nadat Omroep Gelderland specifieke locaties en data had doorgegeven, erkende het bedrijf dat het incidenteel kan misgaan. PostNL gaat de gevallen onderzoeken en zegt waar nodig maatregelen te nemen.

Post blijft dagen liggen

Ook bij de sorteercentra liepen brieven vertraging op. Een brief die van Arnhem naar Velp werd verstuurd, bleef bijna een week liggen in het sorteercentrum in Nieuwegein. Daarnaast namen bezorgers onbezorgde post soms mee naar huis, om die pas de volgende dag of na het weekend te bezorgen. Eén brief verbleef een nacht op een vakantiepark.

Volgens PostNL moet het niet uitmaken waar in Nederland een brief op de bus wordt gedaan. "Mensen moeten kunnen rekenen op een betrouwbare bezorging", zegt het bedrijf, dat de bevindingen van Omroep Gelderland serieus zegt te nemen.

Sinds 1 juli van dit jaar mag PostNL 48 uur doen over de postbezorging. Dat was daarvoor 24 uur. Volgend jaar gaat die bezorgtijd naar drie dagen.

Vereniging herkent klachten

Verenigingen die opkomen voor de kleine kernen, herkennen de problemen. Volgens organisaties komen er steeds vaker klachten uit kleine dorpen. Het gaat dan bijvoorbeeld over rouwkaarten die pas na de crematie of begrafenis worden bezorgd. Verenigingen willen dat het duidelijk wordt hoe groot de verschillen tussen stad en platteland zijn.

Ook toezichthouder Autoriteit Consument en Markt (ACM) zegt veel meldingen te krijgen over de kwaliteit van de postbezorging. De toezichthouder heeft echter geen zicht op regionale verschillen.

Miljoenenboete

PostNL slaagt er al langer niet in om post op tijd te bezorgen. Het bedrijf wijst naar onder meer de krapte op de arbeidsmarkt, waardoor er te weinig postbodes zijn.

Eerder dit jaar kreeg PostNL van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) een boete van 6,9 miljoen euro omdat het bedrijf in 2023 te veel post te laat heeft bezorgd.

Veel minder mannen incontinent na prostaattumoroperatie

3 days 14 hours ago

Het aantal mannen dat na een prostaatoperatie om een tumor te verwijderen incontinent wordt is in een paar jaar tijd gehalveerd. In 2020 trad de complicatie landelijk gemiddeld bij 30 procent van de patiënten op. Na allerlei aanpassingen in de aanpak daalde het de afgelopen jaren naar gemiddeld 14 procent.

Uit onderzoeken tot 2020 bleek dat zo'n 30 procent van de patiënten na de operatie incontinent was. Zij hebben last van ongewild urineverlies. Tussen ziekenhuizen bestonden toen grote verschillen. Bij het ene ziekenhuis werd 19 procent van de patiënten incontinent, bij het andere 85 procent.

"Dat was confronterend en dwong ons als urologen in Nederland om meer samen te werken aan verbetering", vertelt Rik Somford. Hij is zelf uroloog in het Canisius-Wilhelmina Ziekenhuis in Nijmegen en voorzitter van een speciale werkgroep die verantwoordelijk is voor het verbeterproject onder de urologen.

Met name een onderzoek over de periode van 2016-2020 van toenmalig promovenda Maike Schepens onthulde de grote kwaliteitsverschillen tussen ziekenhuizen. De urologen moesten daarom wel ingrijpend reflecteren op hun kwaliteitsstandaard als het ging om deze operaties.

Lange plasbuis

De urologen gingen kijken bij het ziekenhuis dat er destijds wat behoud van continentie met kop en schouders bovenuit stak: het ZGT in Twente. "Het viel op dat daar bij het wegnemen van de prostaat de plasbuis zo lang mogelijk werd gehouden", zegt Somford. "Elders in het land deden urologen dat in mindere mate."

Inmiddels is deze methode landelijk de standaard waar mogelijk. Ook zijn de operaties sinds 2020 geconcentreerd in veertien ziekenhuizen. Eerder ging het om negentien ziekenhuizen.

Sindsdien is het aantal bijwerkingen sterk gedaald. In de periode 2022-2024 daalde het aantal incontinentiegevallen landelijk gemiddeld naar 14 procent, blijkt uit data van zorgverzekeraars die is geanalyseerd door de kwaliteitsregistratie Dutch Prostate Audit. Ook zijn de verschillen tussen ziekenhuizen kleiner geworden, zegt Somford. Waar de uitersten eerst tussen 19 en 85 procent lagen, is dat nu tussen de 10 en 25 procent.

Welk percentage bij welk ziekenhuis hoort, is niet publiek bekend. Dus patiënten kunnen deze gegevens niet gebruiken om zelf te kiezen in welk ziekenhuis ze worden geopereerd. Dat is een doorn in het oog van patiëntenverenigingen die pleiten voor meer transparantie.

Nuance

Somford heeft daar begrip voor, maar wil het belang van het verschil in uitkomsten nuanceren. "Het kan ook zo zijn dat een ziekenhuis met de laagste incontinentiecijfers de minst complexe gevallen opereert. Dus dat betekent helemaal niet dat dit ziekenhuis kwalitatief beter is dan ziekenhuizen met hogere incontinentiecijfers."

Tegelijk erkent de Nijmeegse uroloog dat de verschillen tussen ziekenhuizen in 2020 te groot waren. Er worden nu landelijke sessies gehouden waar de behandeluitkomsten van de verschillende ziekenhuizen worden besproken om zo bij te kunnen sturen als er grote verschillen ontstaan.

"Niet alleen wat betreft incontinentie", zegt Somford, "maar ook wat betreft de beste behandeling van de prostaatkanker en seksuele functies worden de uitkomsten nu actief gebruikt door urologen om van elkaar te leren en samen de kwaliteit van zorg te verbeteren".

Meer transparantie

Ook zal een aantal uitkomsten van deze operaties vanaf volgend jaar inzichtelijk worden, in samenwerking met de Prostaatkankerstichting en de zorgverzekeraars. Het gaat om het aantal complicaties binnen 90 dagen na een prostaatoperatie, zoals een nabloeding of een infectie, in hoeverre de kanker bij patiënten echt weg is en of patiënten een jaar na de operatie nog last hebben van incontinentie.

Wekdienst 19/11: Xi, Poetin en Trump met elkaar om tafel • Uitspraak in genocidezaak Myanmar

3 days 14 hours ago

Goedemorgen! Een historisch trilateraal overleg in China vandaag, daar spreken de Chinese president Xi, de Amerikaanse president Trump en de Russische president Poetin voor het eerst samen met elkaar. Verder gaat AI-bedrijf Anthropic, bekend van chatbot Claude, naar de beurs.

Eerst het weer:

De verwachting voor de komende dagen en meer weernieuws zie je hier in het NOS Weer van woensdagavond:

Vanochtend trekt regen noordwaarts over het land. Vanmiddag komen naast wolken ook enkele opklaringen voor en is kans op een aantal buien. Het wordt 8 tot 12 graden. In het noorden blijf het ook vanmiddag nog lang grijs en regenachtig.

De verwachting voor de komende dagen zie je in deze video:

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier zie je de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

In New York is een schilderij van Vincent van Gogh geveild voor omgerekend ruim 173 miljoen euro. Nooit eerder heeft een kunstwerk van de befaamde Nederlandse schilder zo veel opgeleverd als Bloeiende Kastanjebomen. De koper is onbekend.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

De politie in Den Haag is gisteren massaal uitgerukt. Niet voor een achtervolging of een aanhouding, maar om bijna 5500 cadeaus af te leveren bij een inzamelingsactie voor Sinterklaas. De cadeaus gaan naar kinderen in armoede.

Fijne dag!